Dituria

  • Rrit madhësinë e fondit
  • Madhësia normale e fontit
  • Ul madhësinë e fontit
Dituria

Murat Gecaj:DOKUMENTE ARKIVORE, PAK TË NJOHURA, PËR MIGJENIN MËSUES NË VRAKË

Me rastin e 75-vjetorit të vdekjes:

DOKUMENTE ARKIVORE, PAK TË NJOHURA, PËR  MIGJENIN MËSUES NË VRAKË

Nga: Prof. Murat Gecaj

publicist e studiues-Tiranë


Migjeni, Poeti ynë Kombëtar

1.

- Me shkresën e Ministrisë së Arsimit nr.l574, datë 8.5.l933, dërguar Kryesisë së Këshillit të Ministrave, Millosh (Gjergj) Nikolla propozohet mësues në katundin Vrakë të Shkodrës, me  l60 fr. ari në muaj, " mbasi i naltpërmenduni ka krye Normale të Ballkanit. Të dy ( është fjala dhe për mësuesin shkodran Lin Çurçia,-shënimi im, M.G.) të përmendunit hynë për së pari në shërbim të arësimit".

(AQSH i RSH, F. Këshilli i Ministrave,viti 1933, Dosja IV-338, fleta 564)

-  Miratohet me Vendimin e KM, nr.874-a, datë l3.5.l933 ( Po aty, f.565)

- Drejtoria e shkollës plotore "Skanderbeg"-Shkodër, me shkresën nr. l2/VI, datë 27.5.l933, njofton se Millosh Nikolla filloi detyrën si mësues në fshatin Vrakë të Shkodrës, më 27.4.l933. ( Po aty, f.569).

2.

Mbretnia Shqiptare

Shkolla mikste-Vrakë

Nr.31                                                        P.T. INSPEKTORISË S' ARSIMIT SHKODËR

Kam nderin me i njoftue asaj P.T. Inspektori se sot u paraqit në krye të detyrës titullari i kësaj shkolle dhe filloi mësimet rregullisht.

Zav.Kryemësuesi

Millosh Nikolla

Vrakë, më 27.4.l933

( M.Kraja, " Migjeni mësues", faqe 31, fotokopje dokumenti)

3.

Në raportin për vitin arsimor l932-l933, me shkresën nr.79/ IV, datë l.7.l933, të Inspektorisë së Arsimit Shkodër, për shkollën e Vrakës thuhet se ajo:

" ka pasë 4 klasë kolektive, dy nga dy", me mësues të klasave I-II Millosh Nikollën

( klasa I me 25 nxënës, klasa II me l4 nxënës) dhe klasat III-IV me mësues Cin Bushatin. Shënohet se mësuesit: " kanë punue me zell e kujdes dhe me harmoni të plotë midis tyne".

( AQSH i RSH, MA, 1933, D.14, f.115 )


Bust i Millosh Gjergj Nikollës-Migjeni (13 tetor 1911-26 gusht 1938)

4.

Millosh Gjergj Nikolla (Migjeni), me shkresën nr.l0, datë 3 mars l934, kryemësues i shkollës mikste në Vrakë të Shkodrës, e informon (me shkrim dore e kaligrafi të bukur)  drejtorinë e shkollës "28 Nandori" të Shkodrës: '' mbi gjymsen e parë të vjetit shkolluer".Aty tregon se mësimet filluan më 25 shtator l933. Më tej, shënon se: "para fillesës së mësimevet janë kenë regjistrimet" dhe u regjistruan 245 nxënës. “Por, tue marrrë parasysh ngushtësinë e lokalit shkollor dhe kapërcimin e moshës së detyrimit shkollor, në marrëveshje me Inspektorinë e Arsimit në prezencë, me datë 5 Tetuer l933, numri i nxanësvet asht paksue në l34   (dhe me shkrim,-shënimi im, M.G.). Tash, në kohët e fundit, me shpërnguljen e familjeve të nxanësvet në Jugosllavi, ky numur ende asht  paksue në 98 (dhe me shkrim,-shënimi im, M.G.). Migjeni shënon se ndjekin mësimet rregullisht 80 nxënës. Më tej tregon se, siç dihet, kjo shkollë ka qenë private, deri në mbylljen e tyre dhe se mësimet jepeshin përgjithësisht në gjuhën serbe. Ndërsa: " Mësimi i shqipes asht kenë i caktuem ka nji orë në ditë, por-defakto-as kjo orë në ditë nuk asht ekzistue,-se çdo aktivitet serioz prej nji mësuesit shqiptar asht kenë i penguem. E mjaftë asht prej këtyne mësuesve që kanë muejt me ia mësue fëmivet germat e shqipes dhe disi këndimin- verte pa kuptim, por prap mund të shenjohet nji hap i vogël përpara".

Më tej, Migjeni shënon, në shkresën e tij, se programi i shkollave fillore nuk është venë në zbatim, pasi: "nxanësit nuk e dinë shqipen, se në të gjithë katundin nuk dëgjohet as një fjalë të gjuhës shtetnore". Pastaj thotë se katundi i Vrakës përbëhet prej 6 lagjeve: Boriç' i Math, Boriç' i Vezirit, Gril, Omarej, Rrash e Kullaj. "Fëmitë e këtyne tri lagjeve mrame kanë thye gjuhën për shqyptimin e shqipes jo me aq vështirësi të madhe, për arsye se kanë pasë marëdhanje me malsorët n'anë të Lindjes e të Veriut; nsa tri lagjet e para janë fare t' izoluem.Por, në kohën e fundit, mjerisht, nxanësit që kanë pretendue ta mësojnë shqipen ma mirë, dmth prej lagjeve Rrapsh e Kullaj, të gjithë janë shpërngulun".

Më poshtë, Migjeni vijon të tregojë se kujdesi i mësuesve për ta përdorë shqipen jashtë shkollës ka qenë: "gadi fare i pafrytshëm, sidomos tash- kurse trutë e njoma të fëmive janë bllokuem me andra mbi një "Dhe të premtuem". N'orët e mësimit asht evitue sërbishtja sa asht mujt ma tepër". Më tej shton: " I arsyeshëm asht pamë mospërdorimi ma hapt i serbishtes, pse fëmija nuk ia vejnë veshin të folunit shqip, kurse e dinë se po ajo vet do t'i thohet e shtjellohet serbisht". Pastaj Migjeni vijon: "Nji cilsi të fëmive jo të lavdrueshme në pikëpamje të formimit të karakterit, kjo asht pretenza të padisin shoqishojnë për asgjesend" dhe tregon se kundër këtij “korupcioni fëminuer, personeli mësimuer ka veprue me sukses".

Në mbyllje të informacionit të tij, Migjeni shënon se, për të pasë sukses në këtë punë, kërkohen mjete mësimi me numër të mjaftueshëm dhe të tërhiqen fëmijë në shkollën e Vrakës dhe nga katundet Shtoj i Ri e Shtoj i Vjetër:  "e në këtë mënyrë, ky ndërlikim gjuhe dhe mentaliteti kish me ba të veden". Gjithashtu, propozon se duhet " një ndërtesë ma e madhe dhe me vend ma të përshtatshëm".

(AQSH i RSH,Fondi MA, 1934, D.131, f.118-119 )

5.

Me shkresën nr.20, datë 8 qershor l934, mësuesi  Millosh Nikolla e informon Inspektorinë e Arsimit në Shkodër, nga shkolla e Vrakës ku shërbente,për nxënësit e klasave të ndryshme. Kështu, në klasën e parë: regjistruar - 77, të rregullt-27, kaluan-l0; në klasën e dytë: l9-6-4; në klasën e tretë: l3-7-4; në klasën e katërt: 11-1,-,-; në klasën e pestë: l5-5-5. Aty shënon se: në klasën e parë ishte mësuese Sofije Kushi, në klasën e dytë- Dhimitër Kushi e në të tjerat- M.Nikolla: " puna e të cilit- në përdorimin e sa ma të haptë të gjuhës shtetnore nga ana e nxansvet- asht përfundue me sukses".

Po në këtë shkresë, M.Nikolla (Migjeni) tregon se regjistrimet janë bërë më l8 shtator dhe mësimet filluan më 25 shtator l933. Në pikën 1 ankohet për zvogëlimin e numrit të nxënësve, nga shkaku i shpërnguljes së prindërve në Jugosllavi. Ndërsa në pikën 6 shënon: "Gjendja e ndërtesës nuk asht e pëlqyeshme". Kërkon të ketë dhe mjete mësimi, që mungojnë.Në fund shënon se për "javën e drunit" janë hapur gopa, por kanë mbetur ashtu, pasi nuk janë dërguar fidanët e kërkuar!...

( AQSH i RSH, MA, l934, D.131, f.120-121 )

Shënimi im:

Këto dokumente, pa ndonjë koment të veçantë, për jetën dhe veprën e mësuesit dhe Poetit tonë të madh Kombëtar, Millosh Gjergj Nikolla (Migjeni), kur ai ishte mësues në Vrakë të Shkodrës, i kam nxjerrë vite më parë, nga Arkivi Qendror Shtetëror i RSH-së, për përdorim vetjak. Siç e shihet, sipas rregullave arkivore të asaj kohe, vetëm një pjesë e origjinalit është venë në thonjza. Pjesa tjetër është sqaruar nga ana ime, duke i qëndruar saktësisht përmbajtjes së origjinalit të dokumentit.

Tiranë, 20 gusht 2013

 

 

MURAT GECAJ: PËUROHET VEPRA E IIKSH, “NJË KOMB, NJË GJUHË, NJË KULTURË”

 

Në prag të 100-vjetorit të Pavarësisë:

PËUROHET VEPRA  E IIKSH, “NJË KOMB, NJË GJUHË, NJË KULTURË”

(Përgatitur: Dr. Ibrahim Gashi)

Nga: Prof. MURAT GECAJ


M.Gecaj, duke folur në përurim (Foto: Ibrahim Hajdarmataj)

Dje  në mesditë, në sallën “Alaks Buda”, të Akademisë së Shkencave të Republikës së Shqipërisë,  u oranizua përurimi i veprës së re të Institutit të Integrimit të Kulturës Shqiptare, me qendër në Tiranë, “Një Komb, një Gjuhë, një Kulturë”. Ajo ishte përgatitur nga i ndjeri dr. Ibrahim Gashi dhe u botua në SHB “Vest Print”-Tiranë, me drejtues Eduard Vathin. Kishin ardhur akademikë e profesorë, “Mësues të Popullit” e “Mësues të merituar”, punonjës të arsimit, kulturës e shkencës, nga trojet shqiptare të Ballkanit e diaspora dhe mndia e shkruar e ajo elektronike  e tjerë.

Pas Hamnit Kombëtar, drejtuesi i programit të veprimtarisë, Qani Sulku, ia dha fjalën e rastit, në këtë tibim, drejtorit të IIKSH, Rezart Gashi. Ndër të tjera, ai u ndal një mjaft veprimtari të këtij institucioni vullnetar, si brenda vendit dhe në trojet shqiptare të Ballkanit e në diasporë. Veprimtari kulmore e këtij Instituti ishte Konferenca e Parë Mbarëkombëtare, me temë “Studimi i mundësive të përafrimit, deri në njësim, të  programeve e teksteve mësimore, në të gjitha shkollat e trojeve amtare e në diasporë”, mbajtur në Tiranë, në shtator 2011. Temat e 30 refereuesve në atë tubim, i redaktoi dhe i përgatiti për botim Dr. Ibrahim Gashi, kryetar i Komisionit Qendror të IIKSH e i Bordit të tij, i cili fatkeqësish tu nda nga jeta më 9 maj 2012. Në vazhdimësi, punuan një grup kolegësh dhe u arrit që këto ditë vepra të dalë në qarkullim, në prag të 100-vjetorit të Shpalljes së Pavarësisë së Shqipërisë.


Pamje nga salla, ku u bë veprimtaria…

Më tej, në emër të Akademisë së Shkencave të RSH përshëndeti prof.dr. Emin Riza, i cili theksoi punën e thelluar kërkimore, studimore e botuese në fushën e shkencës, nga dr. Ibrahim Gashi dhe e vlerësoi këtë vepër një arritje të re kolektive  për trajtimin e çështjheve të ndyrshme, sidomos për gjuhën, tekstet e traditat kombëtare. Duke e përshëndetur punën e secilit, ai i lexoi edhe emrat e gjithë bashkatutorëve. Për vlerat e shumanshme të kësaj vepre foli edhe prof.dr. Hulusi Hako. Ai nënvizoi se kjo vepër lidhet organikisht me punën e palodhur,  frymëzuese e organizuese të të ndjerit Dr. I.Gashi, duke u bërë kështu tani e tutje atë, pronë dhe mjet të mbrothësisë sonë mbarëkombëtare, duke plotësuar kështu edhe një dëshirë të madhe e amanet të tij.

Në emër të kyesisë së Shoqatës së Arsimtarëve të Shqipërisë përshëndeti znj. Yllka Beçi, e cila tha se Dr. Ibrahim Gashi ishte arsimtar dhe veprimtar shembullor, studiues e botues i palodhur edhe në ndihmë të shkollave shqipe, me tekste e botime të tjera. Ai u dallua  në punën  dhe veprimtaritë e disa institucioneve e shoqatave, si të SHASH e Shoqatës “Tirana”, në Institutin Shqiptar të Mendimit e Qytetërimit Islam (AIITC) e tjerë.

Po kështu, kryetari i Shoqatës atdhetare-kulturore “Tirana”, z.Arben Tafaj, nënvizoi veprimtarinë e palodhur shoqërore të dr. Ibrahim Gashit, shprehur kjo gjë dukshëm  me ndjenjat fisnike e atdhetare. Për këtë arsye, duke e vlerësuar lart tërë punën  dhe përkushimin e tij, ai i dorëzoi familjes titullin “Mirënjohja tiranase”, shoqëruar me motivacionin përkatës.

Prof.dr. Emil Lafe, në fjalën e tij, u ndal në punën e përkushtuar të dr.I.Gashit në dejtimin e Komisionit Qendror e të Bordit të IIKSH. Po kshtu, nënvizoi disa nga vlerat kryesore të kësaj vepre të re, duke cituar dhe emrat e 30 autorëve të saj, të cilët janë  profesorë e doktorë shkencash, studiues e shkrimtarë dhe peronalitetetjerë të letrave, jo vetëm nga Shqipëria e trojet shqiptare të Ballkanit, por dhe nga diaspora. Në vazhdim foli M.Gecaj, i cili solli kujtime nga takimet e bashkëpunimi me autorin e përmbledhjes, përmendi mjaft vepra të tij të botuara ose të lëna dorëshkrim dhe pastaj tha: “E falënderoj nga zemra birin e Dr.Ibrahim Gashit, Rezartin, drejtor i Institutit të Integrimit të Kulturës Shqiptare, që ngulmoi dhe u kujdes pandërprerje, që ky libër ta shihte dritën e botimit, duke patur edhe ndihmën e kolegëve! Kështu, tani ne jemi disi më të qetë, se me këtë vepër nderojmë, kujtojmë dhe vlerësojme sadopak punën e përkushtuar, atdhatare e profesionale, të këtij kolegu e mikut tonë, të dashur e të paharruar”.

Me interes u ndoq përshëndetja e dr. Nail Dragës, studiues dhe botues i njohur në Ulqin të Malit të Zi. Ndër të tjera, ai kujtoi edhe udhëtimin e një grupi të IIKSH, me dr. I. Gashin atje, në vitin e kaluar,si dhe Konferencën, që u mbajt në shtator 2011 në Tiranë, me pjesëmarrje të veprimtarëve nga të gjitha trojet shqiptare të Ballkanit e diaspora. Më tej, për nevojën e bashkëpunimit dhe me diasporën shqiptare në Turqi foli shkrimtari i ri, Ahmet Okçun. Ai premtoi se, në periudhën  vazhduese  do t’i përkushtohet këtij qëllimi, në përbërje të IIKSH.


Kopertina e parë e veprës së re

Kujtime nga jeta në arsim  e dr. I. Gashit solli studiuesi i njohur Uran Butka. Ai nënvizoi edhe disa nga vlerat atdhetare, arsimore, kulturore e shkencore të kësaj vepre të re.  E frymëzuar ishte fjala e mësuesit dhe poetit Namik Selmani, i cili në këtë vepër ka ndihmesën e çmuar për trajtimin e çështjes së pazgjidhur të Çamërisë.

Në vijim u laxua një mesazh mjaft i ngrohtë, dërguar posaçërisht për këtë tubim, nga z. Sadik Elshnai, kryetar  i Shoqatës atdhetare e kulturore “Bijtë e Shqipes”, në Filadelfia të SHBA. Në pamundësi ardhjeje, në këtë veprimtari të IIKSH, i kishin dërguar përshendetjet dhe mesazhet e tyre, disa persona të veçantë, si: Sokol Demaku: Qendra Kulturore Shqiptare “Migjeni” (Suedi); Shefqet Hoxha, “Mësues i Popullit” dhe Isa Halilaj, “Mësues i merituar” (Tiranë); Prof. Skënder Skënderi  dhe prof. Gani Pllana (Prishtinë); Viron Kona: shkrimtar e publicist, në Ministrinë e Arsimit dhe Shkencës (Tiranë); Halil Haxhosaj: arsimtar dhe poet i njohur (Gjakovë); prof. Musa Kraja: rektor i Akademisë Pedagogjike (Tiranë); Hysë Hasa dhe Vlashi Fili: shkrimtarë (Amerikë) dhe të tjerë.

Po kështu, emocione të forta shkaktoi te të pranishmit leximi nga Enkelejda Gashi i mesazhit, që u kishin drejtuar pjesëmarrësve në këtë përurim dy bijat e dr. Ibrahim Gashit, Ardiana e Entela, emigrante në Amerikë. Ndër të tjera, ato nënvizonin cilësitë e mrekullueshme të babait të tyre, bashkëshort e prind shembullor, si dhe studiues i palodhure pasionant  për çështjen kombëtare shqiptare. Për këtë gjë, foli me mallëngjim edhe bashkëshortja e bashëapunëtorja e tij, arsimtarja e metodistja, Liliana Gashi. Gjithashtu, ajo i falëndroi nga zemra të gjithë bashkautorët e veprës në fjalë dhe pjesëmarrësit në këtë përurim.

Gjatë veprimtarisë, familjes Gashi iu dhuruan libra nga autorë të ndryshëm, si dhe një grup famijësh u dhanë atyre buqeta me lule të freskëta. Pastaj, të gjithë së bashku, morën pjesë në koktejin e organizuar nga familjarët e dr. Ibrahim Gashit, i cili do të mbetet përherë në kujtesë edhe me këtë vepër të re kolektive  të  IIKSH, të cilën ai e ideoi, e redaktoi dhe e bëri gati për botim.

Tiranë, 11 nëntor 2012

 

 

Viron KONA: Përjetime rreth vëllimit poetik të Vjollca Spahos”Po të shkruaj...”

 

 

 Lulet e Narçizit çelin edhe në dëborë

(Përjetime rreth vëllimit poetik të Vjollca Spahos”Po të shkruaj...”)


 

Viron KONA

Prej kohësh kam dashur të shkruaj për vëllimin poetik “Po shkruaj...” të shkrimtares dhe publicistes së njohur Vjollca Spaho. E kam “vonuar” shkrimin për këtë libër, (“Kurrë nuk është vonë për të thënë fjalën tënde!”) pasi, kam ndjerë  vështirësi dhe përgjegjësi, sepse dëshiroj t`i përgjigjem sa më mirë temës, përmbajtjes dhe mesazheve të fuqishme të librit. Mbase, ka qenë edhe fakti sepse, sapo e kam marrë në duar dhe kam nisur ta shfletoj, më ka përfshirë një dhembje e thellë dhe e heshtur...


1.

Shoh kopertinën ku mbizotëron e verdha  në të kafejt e gjetheve vjeshtake. Mbi to, një dorë duke shkruar vargje dhembjeje dhe premtimi të sinqertë, dhe sjell vazhdimisht përpara syve kolegen fisnike Vjollca Spaho, redaktoren e gazetës “Mësuesi”, sot e revistës “Mësuesi”. Unë nuk jam më në atë staf, pasi punët kështu venë dhe vijnë, por, tek mbaj në duar vëllimin “Po shkruaj...”, kujtoj kohën kur, me Vjollca Spahon dhe Andon Andonin, punonim bashkë në  redaksinë e gazetës. Diskutonim, këmbenim mendime sesi ta bënim sa më të mirë  gazetën e mësuesve, i përkushtoheshim asaj me gjithë zemër, shkrimeve dhe rubrikave, teksa, kur gazeta dilte, e përfytyronim atë të shfletohej nga  duart e kolegëve tanë mësues në të gjithë Shqipërinë. Ato çaste, sytë tanë i rëndonte një pyetje e sinqertë e shoqëruar me ankth: “Ju pëlqenë ky numër gazete ?”, “Çfarë mendimesh, vlerësimesh, vërejtjesh keni?” , “Çfarë mund të bënim më mirë ?” Se, dihet gazeta është si zogu. Po e lëshove nga duart,  nuk e kap dot më. Si rrjedhojë, në gazetën e shtypur, nuk bën dot asnjë korrigjim ose të ndryshosh diçka...

Vjollca punonte atëherë, si edhe tani me revistën, shkruante e shkruan për gazetën artikuj nga përvoja e saj si mësuese, si inspektore, e, mbi të gjitha  si një personalitet letrar e publicistik.

Gjithnjë kanë tërhequr vëmendjen krijimtaria e saj, ku spikat një botë e pasur, plot kulturë dhe ndjenjë, plot vlera ideore dhe mesazhe për jetën dhe më të mirën në jetë, për më të bukurën, për më të madhërishmen... Fjalën dhe mendimin ajo i shndërron në rreze, në  vërshime ndjenjash e kumtimesh që të mbeten në mendje. Ajo  i  laton vargjet mjeshtërisht, i ngjyen me figuracion të vyer poetik, me një figuracion që rrjedhë  ëmbëlsisht, në fillim si një rrëkezë e, që, kthehet dalëngadalë në një përrua. Një përrua që rrjedh e rrëshket me rrëmbim mes gurëve e shkëmbinjëve të lumit, duke krijuar në rrugëtimin e   tij një muzikalitet tërheqës, një kaltërsi qiellore, freski  pranverore. Vjollca ligjëron në vargje, strofa, në çdo faqe dhe, në të gjithë vëllimin.

”Po shkruaj...” shpërthen nga brendësia e tokës, e, pastaj, nis e rrjedhë lehtë - lehtë,  ëmbël, si një puhizë,  si një aromë luleje,  si një dallgëzim i vogël, e, më tej, ngrihet lart-lart e, zëri ligjërues, tingëllon i fortë,  kumbueshëm. Poetesha  vozit me vargjet e saj mes dallgëve të jetës, drithërohet në vargje si një fije bari që e reh era ...

“PO SHKRUAJ ..” çelet në faqen e parë me kushtimin mëmësor: Yllkës dhe Rajnës. Vjollca, ia kushton këtë libër dy vajzave të saj, dy yjeve të saj, që,kanë krijuar familjet e tyre, kurse Vjollca është bërë  gjyshe.

2.

Gjithnjë  kam ndjerë vështirësi të shkruaj artikuj vlerësues e kritik për libra, por ndonjëherë edhe kam guxuar. Them se, të guxosh nuk është pak. Sepse po guxove, diçka do ta bësh, një hap përpara do ta hedhësh, doemos, aq më tepër që karakteri i këtij vëllimi poetik të grish, të zhyt në subjektin e tij, ku poezitë të kapura fort për dore, duken se i ngjiten një lëndine, ku jeta shfaqet me tërësinë, larminë, llojshmërinë e saj, por, edhe me të papriturat...Në  çdo resht vrullojnë  ndjenja. Ndjenja pa fund. Ndjenja të thella njerëzore,  veçanërisht  për njeriun e dashur...

Një çast, vështrimi më mbetet tek  mendimi  i shprehur në një faqe të tërë, ku autorja  citon një thënie të Spinozës: ”Trishtimi e rrëzon njeriun nga majat e përsosmërisë”. Pastaj, vijoj të lexoj parathënien brilante të mikut, kolegut dhe  shkrimtarit Andon Andoni...Vështrimi im nxiton në vargjet e  poeteshës, shoqes sonë zemërartë e trimëreshë.

“Trëndafila të bardhë”, është titulli i poezisë së parë, trëndafila që krahasohen me gjallesën më të bardhë, më të dashur, më të bukur, pëllumbin:

Për ty!

Trëndafila të bardhë, si pëllumba fluturojnë,

Ngarkuar me kristale bore e malli të largët,

Vijojnë poezitë njëra pas tjetrës, herë si tingulli i pikave të  shiut, herë si një lule fushe, herë si një puhizë flladitëse dhe, që, diku, përfundojnë me merakun e poetes:

”Unë sigurisht, nuk jam vetëm kjo...

Ti merak mos kij,

Se jam fjala, zëri, kënga, dashuria jote.

Mjafton. Lexuesi mbetet një çast. Zë e mendon për ndjenjat e thella të njeriut që  ka kaluar një dhembje të madhe e tronditëse; që ka provuar një humbje të rëndë; që e mundojnë kujtime të dhimbshme, male malli. Vjollca poeteshë i thurr vargje njeriut që qëndron i artë dhe i shenjtë në zemrën e saj dhe të fëmijëve të saj,  jeta e të  cilit, u këput papritmas, si një yll  dritëpërhapës, që shuhet në qiellin e pafund...

3.

Zakonisht, librat poetik mund t`i lexosh edhe me pauza, ashtu si edhe vëllimet me tregime. Por, jo këtë libër. Ky vëllim është një ligjërim, një vërshim i pandërprerë poetik, që fillon dhe nuk ndalet. Ai nis dhe, nuk përfundon, edhe kur lexon e përjeton vargjet e fundit. Madje, në mënyrë figurative, ai rifillon në mendjen e lexuesit, sepse bëhet njësh me lexuesin,  skalitet në mendjen e tij dhe  veçohet mes veprave të bukura. Aty, në zemrën e lexuesit e  ka stacionin, sepse, edhe nisja e tij, është nisur nga një zemër. Kam rastin këtu, të perifrazoj thënien proverbiale të Gëtes: “Zemra juaj, do të fitoj shoqe, kur  ju del nga zemra ajo që thoni”.

4.

“Po shkruaj...” një gjerdan vjershash, që në thelb përbëjnë një buqetë të freskët lulesh mbi petalet e të cilave ende shndrit vesa e argjendtë. Por, mund të shprehem se, kjo buqetë, përbën edhe një poemë, ku, ashtu si bleta mbledh nektarin, poetesha mbledh e zgjedh figurat letrare që kanë burim shpirtin. Dhe ato rrjedhin të ndritshme, si të duan që, nëpër vargje, të rivalizojnë njëra-tjetrën: metafaora, metonimi, krahasime, epitete..., e deri te forma interesante poetike: haiku.  

Shpresoj lexuesi të më japë të drejtë, kur lexon vargjet te poezia “Deti dhe unë”:

”Do të derdh lot nëse duhet,

Për ta bërë më të madh detin,

Do të uluras , sa mundem,

Që dallgët e egërsuara,

ëndrrën të mos ma mbysin.

5.

Në vijim, në faqet e këtij vëllimi  poetik, nis e fëshfërin “Era e shfrenuar”, shprehet dëshira poetike “Rri me mua”...., troket poezia “Me gjethe vjeshte”, shfaqet nga thellësia e shpirtit:“Mall dhe dhembje”, ”Do të shkruaj”, ”Po të shkruaj”... Ndalem te kjo poezi, më saktë në vargjet e fundit të saj, që përfundojnë me një metaforë të fuqishme, e të mbushur me drithërima me bukuri tronditëse:

Ndërsa Ti lexo se ç`të shkruaj...

Nuk ka letër më të bukur se ajo,

Që shkruan dhembja për TY

E teksa mbaj frymëmarrjen një çast, vijoj të lexoj: ”Vjeshtë e trishtë”,  “Një gllenjkë vjeshte”.

Poetët i kanë thurur vargje  jetës dhe ndarjes së papritur me të,  por, them se ndjenja e  fuqishme e vargjeve në vijim, nuk ka sesi të mos na tronditin emocionalisht:

Pije një gëllënjkë vjeshte

Prej dorës sime

Dhe lëmë, të rrëzohem prej helmit,

Si një gjethe, mbi ty”

6.

Vjollca Spaho jep mesazhe realiste, ndonëse paraqet  realitete të dhimshme të jetës: Jeta ka të papritura dhe ato duhen përballuar. Jeta ka dhembje dhe ato duhen shëruar. Jeta ka lot, por..., por, s`është lehtë të ndalësh vërshimin e tyre, madje, ato, ndonjëherë s`ka digë që t`i përmbajë...

E, megjithatë,  jeta, duhet të jetohet. Autorja e ndjen gjer thellë në  shpirtin e saj të bukur këtë aforizëm, këtë lajtmotiv. Ajo ndjen se, duhet të bëhet e fortë: edhe për veten, edhe për fëmijët, edhe për niprit dhe mbesat, për vazhdimësinë, të ardhmen....

Tek lexon këtë vërshim poetik, bindesh edhe një herë se, poezia është ndjenjë, poezia është mesazh, poezia është rikrijim i përjetimeve më të thella e më mbresëlënëse, poezia është delikate, transparente, e thyeshme, ajo ka vërsnik shpirtin e mirë, shpirtin e butë, të kadifejtë. Në poezitë  e Spahos, ndjen rrahjen e zemrës së  njeriut të mirë. Lexuesi i ndjen këto rrahje, i respekton dhe  i nderon, por edhe  mban ritmin e tyre me kujdesë e delikatesë, në vëmendje, në kujtesë. Poetesha dhe lexuesi përjetojnë bashkë idenë, ndjenjën, mesazhin, teknikën e vargëzimit. Përjetojnë bashkërisht figuracionin e shkëlqyer poetik.

Dhe tani dhimbje shumë kam ndier,

por s`jam rrëzuar nga pesha e trishtimit...

Por, s`jam rrëzuar nga pesha e trishtimit...Më pëlqen ta përsërisë këtë varg, që shpreh idenë e qëndresës, idenë e vazhdimit të jetës, idenë  se, të përkohshëm jemi fizikisht në këtë botë, por, nuk jemi të përkohshëm shpirtërisht. Shpirtërisht jemi të gjithkohëshëm, sepse, jeta, nuk ka stacion ndalese, ajo ka vazhimësinë te brezat që vijnë, që, në thelb, janë vazhdimi i jetës sonë...

7.

Në një shkrim të vetëm, nuk është e mundur t`i shpreh të gjitha ato mendime, ndjenja të fuqishme që më shkaktuan poezitë, njëra pas tjerës, njëra pranë tjetrës, të gjitha bashkë. Por, them se një shkrim vlerësues, gjithsesi e ka një pikë në fund. E, megjithatë, nuk ka vend ajo pikë, tek ndjenjat, idetë dhe mesazhet e  fuqishme që sjellë te lexuesi ky vëllim i dhimshëm dhe njëherazi i mrekullueshëm poetik...

Vjollca Spaho, vijon të krijoj, vijon, bashkë me kolegë, të bëjë revistën “Mësuesi”, një revistë, ku gjithkush do të kishte dëshirë të shihte të botuar qoftë edhe një shkrim; një revistë me vlera të shumta, që i shërben shkollës dhe mësuesve...Në këtë punë të palodhur e brilante, si kurdoherë, Vjollca Spaho rrezaton dritë dhe mirësi, ndjenja të thella humane, gaz njerëzor dhe vrulle për të thënë të vërtetat e jetës...

 

 

Hysen Ibrahimi: Libër dokumentar për shkollën shqipe në strehimoren Svenshögen, Suedi,

 

Hysen Ibrahimi

DRITË, NGROHTËSI, OPTIMIZËM

Libër dokumentar për shkollën shqipe në strehimoren Svenshögen, Suedi,

1991-1994, i autorit, Prof. Fetah Bahtiri

VEPËR PËR NJË MISION FISNIK


Libri i radhës ”DRITË, NGROHTËSI, OPTIMIZËM, Libër dokumentar për shkollën shqipe në strehimoren Svenshögen, Suedi, 1991-1994”, i autorit Prof. Fetah Bahtiri, është njëra ndër dëshmitë më të fuqishme, me argumente të forta e të bindshme për një realitet dhe veprimtari. Mund të them se ky është libri i parë në Suedi i këtij lloji, i cili dëshmon në mënyrë të detajizuar fillimin e një shkolle shqipe të mësimit plotësues qysh në muajin tetor 1991 dhe mbarëvajtjen e procesit mësimor në strehimoren Svenshögen me refugjatë shqiptarë, Shkolla shqipe kishte filluar me 13 nxënësit e parë, ku autori i jep ata nxënës me emër dhe mbiemër.

Libri është një shembull për një angazhim me përkushtim në shërbim të fëmijëve tanë në mërgim. Ndër të tjera autori na ofron edhe një horizont të ri: atë se si duhet pasqyruar një punë praktike në zhvillimin e mësimit, si duhet të mbahen shënimeve me pedantëri, si në mungesë mund të ”prodhohen” e rregullohen vetë ditarët e punës me nxënës dhe deri te skicat e tjera përcjellëse të cilat kanë qenë të nevojshme për ta realizuar një mision fisnik. I tërë ky material shkollor e dokumentacion pedagogjik shërbeu edhe për disa vende të tjera, ku ndodheshin shqiptarët mërgimtarë nëpër strehimore, për t’u shërbyer me te. Pra, ky dokumentacion pedagogjik ishte i përgatitur dhe ”i prodhuar vetë”, siç shprehet autori i librit, Prof. Fetah Bahtiri.

Ndërkaq, ana tematike, është dëshmi për vlera arsimore, formë, e cila prezenton veprimtari, dashuri dhe ndjenja ndaj mësimit në gjuhën e të parëve tanë. Në libër shfaqet një energji enorme e autorit, që me çdo kusht, të startojë mësimi në gjuhën shqipe, posa ka ardhur në Suedi. Në fillim puna ishte zhvilluar me ndonjë abetare dhe libra të tjerë shkollorë të sjellur nga atdheu, kurse më vonë edhe me një udhëzim, i cili kishte ardhur nga Kosova. Mirëpo, shtrirjen e gjerë të temave në punën me nxënës, autori e ka ideuar dhe zgjëruara me shembuj të motivuar siç ishte vendlindja dhe mërgimi. Kjo, me gjasë, është arritur duke u mbështetur në faktin se autori ka qenë

njohës i mirë e me një përvojë të madhe nga vendlindja për mbarëvajtjen e mësimit me fëmijë. Në libër shihet qartas se autori dhe mësuesit e tjerë bëjnë çdo gjë që fëmijëve t`ua mësojnë lëndët: gjuhë shqipe, dituri natyre e shoqërie, histori, gjeografi matematikë, art figurativ, art muzikor, dhe gjithëçka tjetër që ka të bëjë me çështjen shqiptare.

Autori Prof. Bahtiri, në këtë vepër rrezaton një dashuri të pa masë për nxënësin, për gjuhën, kulturën dhe traditën shqiptare. Kjo vërehet qysh në ballinën e këtij libri. Aty jepet një fotografi e zgjedhur me nxënësit e shkollës, e disa prej tyre me nga dy gishtërinj të ngritur spontanisht (”Viktoria”) shprehinë dashurinë për Fitore. Edhe veshjet e tyre me simbolin e kombit tonë – shqiponjën me dy krenare dhe Flamurit shqiptar, thjesht shprehin të vërtetën se nxënësit e Fetah Bahtirit ishin plotësisht të indoktrinuar me ndjenjën e atdhetarisë.

Duke lexuar këtë libër, në te hasim faktet se si autori nxit imagjinatën me një princip disiplinor, për të krijuar lidhshmëri mes ambientit dhe nxënësit. Shihet edhe metodologjia e suksesshme e një pune kryekëput profesionale pedagogjike.

Libri ”DRITË, NGROHTËSI, OPTIMIZËM”, i autorit Prof. Fetah Bahtiri, për nga vëllimi është modest, por me vlerë të madhe arsimore dhe historike. Përfshin harta, bukur shumë fotografi dhe më shumë dokumente, prej të cilave secila fotografi e secili dokument flet më shumë se njëmijë fjalë, siç janë shprehur moti studjuesit. Të gjitha këto veprës ia japin dimensione argumentuese, faktografike, të cilat do të mbesin vlera të përhershme arsimore në sfondin e krijimtarisë të librave të ngjashme në Suedi, Kosovë dhe më gjerë. Po ashtu, shkalla e lartë e ruajtjes së një arkivi, pastaj pedantëria e evidentimit të nxënësëve, përmes ditarëve, bashkëpunimi me Kryesinë e Lidhjes së Arsimtarëve Shqiptarë ”Naim Frashëri” – Dega në Suedi me në krye Prof. Bedri Pacin, bashkëpunimi me administratën suedeze të strehimores, të dhënat për fshatin Svenshögen dhe dokumente të tjera përcjellëse, kanë mundësuar që autori të ketë ”brum” të mjaftueshëm, për të përpiluar një libër të këtillë dokumentar për shkollën shqipe, të cilin e ka quajtur ”DRITË, NGROHTËSI, OPTIMIZËM, - dokumentar për shkollën shqipe në strehimoren Svenshögen, Suedi, 1991-1994”.

Në këtë libër servohen edhe fakte për veprimtarinë dhe qëndrimin stoik dhe besnik të Prof. Bahtirit për çështjen kombëtare. Në vija të trasha ceken edhe çështje të tjera kyqe të një ambienti të mërgimtarëve tanë, e po ashtu edhe në aspektin e angazhimit politik me bashkatdhetarë shqiptarë, duke ngritur e vlerësuar lart punën dhe angazhimin e secilit bashkëatdhetar, duke përfshirë në libër të gjithë mësuesit vullnetarë të cilët punuan në këtë shkollë, admisnitratën suedeze të strehimores, e cila ia mundësoi punën shkollës shqipe, që u siguroi lokalin dhe të gjitha mjetet e tjera të cilat kanë qenë të nevojshme për një punë normale e funksionale të shkollës. Në mënyrë shumë simpatike dhe të këndshme flitet edhe për një klub futbollistik nga të rinjtë shqiptarë të cilët arritën suksese të dalluara në këtë sport të popullarizuar. Një vend të rëndësishëm e zë edhe drama ”Jeta jonë”, të cilën e përgatitën Rashit Shabani dhe Musa Robelli. Jepet edhe një procesverbal nga Mbledhja e Nëndegës së LDK-së dhe Komisionit lokal të 3 % (Trepërqindëshit) për Svenshögen, ku shihet angazhimi i të gjithë shqiptarëve të kësaj strehimorjeje për ta ndihmuar atdheun, gjithnjë në kontekst me arsimin, shkollën shqipe, e cila, siç shihet edhe nga vetë titulli i veprës: përhap dritë e ngrohtësi, por edhe optimizëm për jetën e të ardhmen e fëmijëve tanë të cilët pa fajin e tyre u ndodhën në një labirint të vështirë jetësor.

Pikërisht, në saje të punës, aftësisë, besnikërisë dhe angazhimit të tij në punë me nxënës, autori vlerësohet dhe ngritet lart nga vetë shoqëria suedeze, deri në atë shkallë sa që Enti Shtetëror për të Huaj në Svenshögen, i ndan ”Diplomë” për punën e tij si mësues i gjuhës amtare. Më vonë, kur u shpërngul në Uddevalla, shumë shpejt u emërua zëvendës/rektor i shkollës së këtij qyteti Ramnerödsskolan.

Në përgjithësi, mund të themi, se libri ”DRITË, NGROHTËSI, OPTIMIZËM”, - Libër dokumentar për shkollën shqipe në strehimoren Svenshögen, Suedi, 1991-1994” është një vepër faktorgrafike dhe dokumentuese për angazhimin vullnetar të mendjeve të ndritura të kombit tonë që vepruan me mençuri e aftësi, pra edhe në strehimoren Svenshögen të Suedisë, për t`i shërbyer kombit e atdheut duke i organizuar shqiptarët në mërgim, duke realizuar mbarëvajtjen e shkollës shqipe dhe duke vepruar edhe në forma të tjera, gjë që autori arrin me sukses ta realizojë synim.

Gjuha e përdorur e autorit, është në nivelin profesional, shumë e kuptueshme dhe në mënyrë të pastër del në sipërfaqe edhe falënderimi ndaj popullit suedez, i cili ndihmoi kaq shumë fëmijët e mërgimtarëve tanë në strehimoren Svenshögen.

Dhe krejt në fund, mund të pohoj se ky libër, sa është dokumentar, po aq është edhe historik, sepse ky do të shërbejë edhe si dëshmi historike për disa raporte të një periudhe të caktuar nga e kaluara jonë përkitazi me çështjen e arsimit dhe qëndrimin tepër tolerues e dashamirës të shtetit suedez. Libri do t`u shërbejë edhe gjeneratave të ardhshme për zbardhjen e gjurmëve shqiptare në Suedi, organizimin dhe angazhimin e tyre në shërbim të atdheut e kombit.

Förslöv/Suedi, Nëntor 2012

 

 

PJESËMARRJE REKORDE E KLUBEVE KOSOVARE NE GOTHIA COOP NË GÖTEBORG TË SUEDISË

Sokol Demaku

PJESËMARRJE REKORDE E KLUBEVE KOSOVARE NE GOTHIA COOP NË GÖTEBORG TË SUEDISË

Këtë vit si edhe viteve tjera në tunirin më të madh nderkombetar të futbollit për të rinjë qe cdo vit oirganizohet në Göteborg të Suedise nga 14 deri me 20 korrik do të marrin pjesë 1680 klube futbolli nga 86 vende të botës moshash të ndryshme nga 12 deri ne 18 vjeq për meshkuj ndërsa nga 12 deri me 19 vjeq për femra.

Edhe ketë vit në ketë turnir nderkombëtar Republika e Kosovës po pëfaqesohet nga 8 klube kosovare me 22 ekipe të meshkujve dhe dy te femrave.


GOTHIA Kup është  një turnir ndërkombëtar i të rinjëve në futboll që ka bërë emër. Në këtë turnin ndërkombëtar në qytetin Suedez Göteborg të gjitha ekipet dhe klubet futbollistike janë të mirëpritura. Por kushti i vetëm sipas organizatorit të këtij manifestimi është se klubi duhet të jetë  i regjistruar ne FIFA, pra shoqatat e tyre të futbollit të jenë të anëtarësuara në këtë aosciacion nderkombëtar të futbollit. Ekipet janë ndarë në grupe , ku ata takohen me njëri-tjetrin një herë. Ekipi i parë dhe i dytë grup avancojnë A-, ekipet e tjera në grup shkojnë në finale B.

Rregullat e FIFA zbatohen të gjitha seksionet përkatëse, përndryshe sipas rregullave të Shoqatës Suedeze të Futbollit. Të gjithë lojtarët duhet të jenë të siguruar.

Gjatë vizitës që bemë në vendbanimin  ku janë vendosurë ekipet kosovare ne takuam edhe organizatorin e klubeve kosovare që marrin pjesë në Gthia Coop, Bashkim  Kume me të cilin zhvilluam një bisedë e ku me këte rast mësuam se këtë vit në këtë turnir nderkombëtar të futbollit për të rinjë ku marrin pjse mbi 85 shtete nga mbarë bota me mbi 1650 ekipe në mesin e tyre janë edhe tetë klube kosovare me mbi 24 ekipe futbolli moshash të ndryshme e ne mesine tyre edhe dy ekipe femrash. Nga Kosova këtë vit në Gothia Coop marrin pjesë ekipe nga qytetet sa vijon: KF 13 Qershori ekip i fermrave nga Theranda, pastaj ekipe i femrave Theranda nga Theranda, KF Ballkani knga Theranda me dy ekuipe meshkujsh, KF Besa- nga Peja me kater ekipe meshkujsh, KF Feronikeli nga  DRENASI me kater ekipe meshkujsh moshahs te ndryshme, KF Gjakova nga GJAKOVA me gjashte ekipe meshkuj mosha te ndrsyhme, KF Prizren Spor nga Prizreni me tri ekipe, KF Vizioni nga FERIZAJ me dy ekipe meshkuj e nje te femrave.


Bashkim Kume thot se është i kënaqur me shkakun se numri i ekipeve kosoavre per cdo vit shtohet e edhe kualiteti i lojës është cdo vit e me i mirë, por  thot se komunat dhe organet përgjgegjëse për kulturë  e sport duhet ti kushotjnë një vemendje dhe kujdes më të madh këtij evenementi sportiv në të cilin të rinjt dhe të rejat ksoovare prezentojnë vendin tonë në arenën ndërkombëtare të futbollit. E kjo sipas tij është një e arritur shumë e madhe në këte drejtim.

Ishte kënaqesi dhe njeriu ndjehej krenar kur ne mesin e 85 flamujëve në Ullevi të Göteborg të Suedisë valonte krenar edhe flamuri i shtetit tonë, pra flamuri i Kosovës, falë punës , vullnetit dhe angazhimit të këtyre të rinjve dhe të rejave kosovare.

Rezultate e ndeshjeve të para janë shumë frytëdhense për shumicen e  ekipeve kosovare pa marrë parasysh janë ato të meshkujve apo të femarve.

Ne biseduam me kapitene e  ekipit të femrave të Therandes, Donjeta Krasniqi e cila na tha se ekipi i saj eshte shume modest dhe se pret qe ne te ardhmen do korr fitore ne ndeshjet ne vazhdim. Eshte interesant per ne qe edhe te rejat tona te jene aktive ne futboll, te marrim ate ekseperiencë që kane vashat suedeze dhe ta percjellime dhe tek te rejat tona qe edhe ato të jenë aktive ne kete lami sporti.

Ne preznetuma ne nje ndeshje qe u luajt mes ekipti të Feronikelit dhe ekipit Sudes Nyborgs SK moshat 16 vjeqare, ishte nje lojë stabile e futbollisteve mysafire dhe ata treguan me shumë vullnet dhe eksperiencë në fushë keshtu që e fituan  këtë ndeshje me rezultata 1:0, pra ndeshja Nyborgs SK- KF Feronikeli përfundoi me rezultat 0-1

Edhe ekipet tjera ksoovare sot luajtën ndeshjet e para në të cilat shumica treguan rezultat pozitiv.

 


Faqe 32 nga 45

Newsflash

Sokol DEMAKU

Veprimtari në përfundimin e vitit shkollor në Borås të Suedisë

Një atmosferë e veçantë gëzimi mbizotëroi gjatë gjithë këtyre ditëve në institucionet arsimore Ditë më parë në Borås të Suedisë, me një manifestim modest organizuar nga nxënësit e Fjärdingskolan, u shënua përfundimi i gjysëmvjetorit të parë të mësimit. Ky manifestim tashmë është bërë tradicional në këtë vatër arsimore në këtë qytet. Në këtë manifestim përveç nxënësve të cilët janë nga të katër anët e botës marrinë pjesë edhe prindër dhe miq të shkollës. Si çdo vit tjetër edhe kësaj radhe nxënësit dhe arsimtarët kishin pregaditur një program shkollor  modest për të pranishmit i cili u këndua nga të gjithë si një kor i veçantë. Fjalën përshëndetëse e paraqiti drejtori i Fjärdingskolan i cili përshendeti nxënësit për rezulatet e arritura, falenderoj prindërit për bashkepunimin me shkollën si dhe falendërtoj pedagogët dhe përsonelin e shkolles  për punën e bërë.Fjärdingskolan është  një nga dhjetë shkollat fillore të qyetit Borås ku në të vijojnë mesimet edhe fëmijë shqiptar. Numri i tyre është  është shumë domethenës në ketë shkollë sepse ata gati përbejnë një të katërten e nxënësve të shkollës në të cilën fliten mbi 20 gjuhë, e gjuha shqipe këtu ze vendin kryesor. Nxënësit shpalosnin kështu përveç kureshtjes së tyre të natyrshme fëmijërore edhe njohuritë solide për fusha të ndryshme të dijës dhe, marrë parasysh faktin se janë të lindur në vend të huaj, edhe zotërimin relativisht të kënaqshëm të ligjërimit në gjuhën suedeze.

Spontaniteti i treguar në mësojtore u shndërrua në miqësi të vërtetë në mes të nxënësve të nacionaliteteve të ndryshme që vijojnë mësimet në këtë qendër dije dhe arsimi.

Ne vizituam edhe klasën ku mbahet mësimi i Gjuhës shqipe në këtë shkollë, e cila klasë ishte e rregulluar për mrekulli e në të cilën mund të gjesh portretetë e heronjëve, poetëve kombëtar shqiptar të cilat shkolla i ka siguruar në menyrë që nxënësit shqiptar të kenë mundësin të njihen më perseafermi me ta kur mësuesi i gjuhës u flet për këto figura të shquara kombëtare. Aty ishte portreti i heroit kombëtar Skenderbeu, humanistes shqiptare Nënë Trerzës, pastaj portretetë e Ismail Qemalit, Migjenit, Qajupit, Kadares dhe Dritro Agollit.

Në klasë pam se secilit nxënës i ishin siguruar edhe tekstet e mësimit të gjuhës shqipe, pra secili nxënës ishte i paisur me liber lexim dhe flerore pune në shqip e nxnësve të klasës së parë u ishte sigurar kompleti  për klasën e  parë botim i Dukagjnit nga Peja.

Këtu mësuam se edhe komuna Brämhult ku graviton kjo shkollë, e cila është në kuadër të qytetit Borås këtë vit shkollor ka bërë inevstim adekuat tek fëmijët shqiptar të cilët pra janë paisur me libra mësimore ne gjuhën shqipe, kjo është hera e parë që ndodhë kjo këtu, mirëpo kompetentet e arsimti ne komunë dhe shkolle thonë se kjo nuk do jetë vetëm me kaq por ka plane qe këta fëmijë të ndihmohen edhe me, por jo vetem fëmijët shiqptar, pra te gjithe qellimi eshte që të ndihen më afër vendlindjes, por me nje bashkëpunim me te mire me prindërit besojne se kjo do arrihet.

Në anënt tjetër edhe biblioteka e shkollës është një ndër bilbiotekat më të pasurë me libra shqip, pra e vetmja biblioteke qe posedon numer te konsideruar te librave shqip. Para katër vitesh pedagogë nga shqipëria të cilët ishin në vizitë në këtë shkollë, kësaj biblioteke i kanë dhuruar mbi 100 tituj shqip e këtë vit kur pedagogët e kësaj shkolle ishin në vizitë në Shqipëri kanë blerë dhe tituj tjerë librash të cilatë nxënësit mund ti marrin ne ketë bibliotekë, por duhet theksuar se në një nga vitrinat e bibliotekës lexuam keshtu”Këto libra janë dhuratë e shkrimatarit nga Tirana Viron Kona” ishin 10 tituj libra të cilatë Vironi i kishte dhuar kësaj shkolle dhe fëmijëve shqiptar këtu.Kur jemi këtu ne mesuam edhe këtë nga kompetentet e Qendres Kulturore Shqiptare "Migjeni" me seli në Borås se është duke e u perkthyer në suedisht libri për fëmijë i shkrimtarit Viron Kona dhe se së shpejti pritet që të jetë gati për botim dhe se edhe ky do gjëndet në duart e lexuesve në gjuhën suedeze. Këtë e ka mundësuar QKSH "Migjeni" ne Borås.

Drejtoria  e shkollës më këtë rast të gjithë fëmijëve shqiptar u ka dhuruar nga një Flamur kombëtar si dhe shkolla nëntvejqare Demokracia nga qyteti Durrës me të cilën Fjärdingskolan është binjakzuar këtyre voglushve u ka dërguar dhuratë nga një libër.

Ne takuam shumë fëmijë shqiptar në këtë mainfestim përfundimtar të mësimit të gjysëmvjetorit të parë, ku në fytyrën e tyre shihej gëzime nga ajo që ata kishin arritur në punën e tyre mësimore këtu.

Jemi krenar që mësojmë shqip, jemi krenar se kemi njohuri per vendin tonë, për heronjët tanë, për poetët tanë thonë Laurenta, Agnesa që vijojnë mesimet në klasën e dytë, por edhe Artini, Vera dhe Pranvera nga klasa e parë janë të kenaqurë më ate se ata në duart e tyre kanë Abetarën dhe mësojnë shkronjat shqip, pastaj Besarta dhe Arlinda nga parashkollorët.

Këtu në shkollë thonë se bashkëpunimi mes Fjärdingskolan dhe prindërve shqiptar është në nivel dhe se ata janë të kënaqur me rezultatet e arritura cka ka sjellë binjakzimin me shkollën Demokracia në Durrës e tani janë duke planifikuar që ky bashkëpunim apo më mirë të themi binjakzim të zgjerohet edhe me një shkollë në Kosovë, kështu që janë bisedat duke u zhvilluar me shkollën fillore ”Ali Kelmnedi” në Vushtri dhe besojnë se në pranverë të vitit që po vie pedagogë të Fjärdingskolan do bëjnë një vizitë atje.