Dituria

  • Rrit madhësinë e fondit
  • Madhësia normale e fontit
  • Ul madhësinë e fontit
Dituria

PREZENTIM I BUKURISË SHQIPTARE PËRMES VESHJES KOMBËTARE NË DITËN E FLAMURIT DHE PAVARËSISË SË SHQIPËRSISË NË GÖTEBORG TË SUEDISË

PREZENTIM I BUKURISË SHQIPTARE PËRMES VESHJES KOMBËTARE NË DITËN E FLAMURIT DHE PAVARËSISË SË SHQIPËRSISË NË GÖTEBORG TË SUEDISË


Në qytetin Göteborg të Suedisë, në këtë vend skandinavik për herë të parë u mbajt Sfilata e Modës me Veshje kombëtare shqiptare e organizuar nga Qendra Kulturore Shqiptare ”Migjeni” nga qyteti Borås shoqatë kjo kulturore e shqiptarëve në këtë qytet suedez dhe në bashkëpunim me shumë vullnetar shqiptarë të cilët jetojnë dhe veprojnë në ketë qytet dhe në bashkëpunim me shoqatat tjera kulturore nga qytete tjera suedeze në mënyrë madhështore u festua 28 Nënetori Dita e Flamurit kombëtar dhe Dita e pavarësisë së Shqipërisë.

Në këtë manifestim kulturor të organziuar nga Qendra Kulturore Shqiptare “Migjeni” e qytetit Borås morën pjesë stilistja nga Republika e Kosovës Servete Kastrati e cila kishte sjelle me vete veshje kombetare shqiptare nga të gjitha trevat shqiptare punua me dorë nga vet ajo, pastaj rapsodi popullore Gjon Frroku nga qyteti i Lezhës ku QKSH ”Migjeni” nga Borås ka nje bashkëpunim të mirë me shoqtën lexhjane ”Kastriotet”, pastaj të rinjë dhe të reja shq­iptar nga qyteti Borås, Göteborg, Varberg, Falkenberg të cilët ishin pjesë e këtij projekti.

Të pranishmit argëtuanë me këngë e valle anëtarët e shoqërisë kulturore artistike “Shqiponja e maleve” nga Fallkenberg, pastaj mysafirë të Sfilatës ishin edhe anëtarët e shqërsisë kulturore ”Alba” nga qyteti Göteborg, të cilët u paraqiten edhe ata para ketij publikum e pika te tyre mjaftë të qeeluara muzikore agzekutuar nga fëmije dhe të rinjë, për të përshendetur këtë evenemang të madh kulturor.

Zeri i njom i këngetarës më të re në këtë evenemang madheshtor të Ditës së flamurit Eleona Zeneli ishte kënaqësia e manifestimit kur i terë auditori me mbi 1500 veta i duartrokiti kësaj vioglushje shtatë vjeqare për këngen e saj Unë jam shqipe nga Kosova.

Edhe grupi folklorik nga qyteti Hallmstad nen udhehqjen e Myzafer Krasniqit kënaqi të pranishmit me kengët folklorike të cilat iu kushtuan atdheut dhe qeshtjes sonë kombetare.

Ishte kënaqesi të shihje bashkëkombasit tëmbledhur rreth platos së Revysë së modës së Veshjeve të traditës sonë shekullore, por edh më kenaqësi ishte se në Qendren tregetare dhe kulturore ndër më të medhatrë në Suedi, këtu në Nordstan, të qytetit Göteborg  ishte dominante edhe prezenca e miqeve suedez, dhe banorëve të tjerë  që jep me kuptue se ky popull skanindav di të vlersoj vlerat e kulturës, kësaj kulture të lashtë Ilire.

Është më rendësi të përmendet se ditë më parë ishin mysafir të bashkisë së Borås dhe se ishte një pritje madhështore për përfaqesusit nga Kosova këtu në Borås nga ana e anëtarëve të kryesisë së Qendres Kulturore Shqiptare ”Migjeni”.

Të rinjët dhe të rejat shqiptare nga qyteti Falkenberg të Shoqërrsië kulturore ”Shqiponja e maleve” në menyrë solemne përcollën revynë e modës me këngë dhe valle folklorike shqiptare nën udhëheqjen e mësuesit dhe koregrafit të njohur Hamdi Arifaj. Ishte një prezentim i denjë i vallës shqipe e cila beri pershtypje tek miqt sudez të pranishme në këtë manifestim.

Me kalimin e kohës kersheria për pikën kryesore të këtij manifestimi ”Sfilatën e modës” sa vinte e shtohej tek të pranishmit.

Ishte kënaqësi dhe shihej gëzimi dhe krenaria e bashkëkombasve të pranishëm në manifestim me rastine prezentimit të traditës sonë kombëtare nga ana e të rinjëve dhe të rejave shqiptar nga qyteti Borås, Falkenberg, Göteborg, Varberg.  Edhe të rinjët dhe të rejat ndiheshin krenar, shihej ajo krenari në fytyrat e tyre, u qeshte nuri në veshjet kombetare, veshje të cilat nëpër shekuj kanë ruajtur traditën tonë shqiptare.

Qëndisja e skenës me përjetimin nga afër të bukurive natyrore shqiptare si; kështjella mesjetare e Dukagjnit, jehona e këngëve, fjalëve të shkruara artistike, valleve me koreografi mjeshtërore, e cila u mireprit nga të prtanishmit krysisht për mrekulli nga miqt suedez, ambienti familjar shqiptar. Göteborgu dhe qytetaret e tij  me këtë manifestim, këtë ditë do ta bëjnë që vërtetë të kujtohet gjatë". Ishin të pranishëm mbi 1500 veta në Qendren tregetare dhe kulturore ”Nordstan” të cilet sy e vesh përcollen këtë mnaifestim të m adh kulturorë me rastine Dites së flamurit kombëtar shqiptar.

 

Qendra Kulturore Shqiptare ”Migjeni” në Borås ishte kujdesur që të gjithë pjesemrresit e sfilatës të ndihen mirë dhe i falenderon per punën dhe mundin që janë duke dhenë në këtë evenemang mbar kombëtar, falenderon Servete Kstartin modelisten kosovare, rapsodin Gjon Froku, fëmijët të rinjt dhe të rejat pjesëmarres në këtë manifestim për nje punë të madhe në mbledhjen dhe ruajtjen e këtij thesari të cmuar kombëtar.

 

 

DHE NGA TË GJITHA ARTET, MË SË SHUMTI MË PELQEN MEDITIMI-TË RRISH E TË MOS MENDOSH NË ASGJË!

 

Sokol DEMAKU

DHE NGA TË GJITHA ARTET, MË SË SHUMTI MË PELQEN MEDITIMI-TË RRISH E TË MOS MENDOSH NË ASGJË!

-thotë gazetarja dhe moderatorja e Radio Kosovës, Radije Hoxha-Dija


Radije Hoxha-Dija është me prejardhje nga Kosova. E lindur në Shkup. Shkollën fillore dhe të mesme (të mjeksisë, dega infermiere) i ka kryer në Shkup. Ka studjuar për mjeksi në Universitetin e Prishtinës. Ështe diplomuar për Mjeksi Tradicionale Kineze, dega Akupresure dhe Tui-na masazh “Belladona bimed”, në Shkup, në klasën e prof. dr. Edvin Dervisevic. Në Prishtinë ka kryer shkollen Art of Living ( ideator dhe udheheqes i saj është Sri Sri Ravi Sankar, nga India). Ka punuar 7 vjet gazetare në Shkup (Maqedoni) dhe 3 vjet në radio IRIB në Teheran (Iran), redaksia e programit në gjuhen shqipe. 13 vitet pas liftes punon ne Prishtine, per RTK, Radio Kosova.
Është anetare e Shoqatës së Shkrimtarëve Shqiptarë në Maqedoni, anetare e Haiku Klubit Shqiptar “Ha” në Tiranë dhe anetare e Haiku Klubit Kroat “Karolina Rijecka”.

Ka marrë pjesë në shumë manifestime kulturore poetike, në Ballkan dhe në Azi.
Ka botuar librat me poezi dhe prozë. “Zoti më do natën”-poezi, botuar në Shkup, nga Shoqata e Shkrimtareve Shqiptare në Maqedoni, në vitin 1995. Libri : “Unë bëhem Ajo” (poezi) botuar nga i njëjti botues, në vitin 1997. Ky libër (po në këtë vit), në Manifestimin Ndërkombetar letrar- poetik “Ditët e Naimit” në Tetovë, fitoi çmimin “Libri i Vitit”. “Mosdija”, -roman, botuar në vitin 2000 nga Shtëpia Botuese “Buzuku” në Prishtinë. Libri u shpërblye me botim. Libri me poezi : “Gjeniu pleqnon çmendinë time”, botuar nga Shoqata e Shkrimtarëve Shqiptarë në Maqedoni, në vitin 2005. Në manifetimin poetik “Ditët e poezisë Korçare” në Shqipëri, ky libër fitoi “Çmimin e Kristaltë”

Poezitë e saj janë përkthyer në anglisht, maqedonisht, kroatisht, boshnjakisht, rumunisht dhe turqisht, ndërsa janë botuar në disa revista letrare në rajon.

Ne Radio Televizionin e Kosovës, saktesisht ne Radio Kosovë drejton dhe moderon nje radio program javor,  “Portat e natës”.


Dije, keni kryer shkollën fillore dhe të mesme (të mjeksisë, dega infermiere) në Shkup, Maqedoni. Çfarë mundë të na thoni për këtë kohe të rinisë suaj?

Dija: Rinia ime ka qene e bukur dhe e ndrydhur!...Vitet me të bukura të jetës i kalova me maqedone! Shkollen fillore e kreva shqip por kur erdhi radha te shkoj metutje, u detyrova te mesoj maqedonisht! Ne ate kohe vetem Gjimnazi vijohej shqip! Te gjitha shkollat tjera maqedonisht, pra edhe Shkolla e Mesme e Mjeksise. Kjo shkolle kishte kritere shume te rrepta (e krahasonin me shkolle ushtarake)! Me përjashtim te nje vajze turke te gjitha shoqet e klases i kisha maqedone! Mesimi dhe jeta ishin shume bukur te organizuar, por kishim dhe organizimin tone te “brendshem” shkonim neper ekskursione, ne shëtitje...benim aksione e aktivitete te ndryshme, madje arrita te regjistrohem ne alpinista e parashutista...por gjithmonë me brente nje gje: fakti qe nuk kisha kontakte me shqiptaret dhe qe po kryeja shkollen pa lexuar asnjë liber shqip! Libri ishte imperativ i kohes! Shkalle qytetërimi! Shume vone lexova librat: “Sikur te isha djale”, “Pse”, “Gremina e dashurise”...Jane kujtime te zbehta...Sakaq dhe te pakuptueshme!...Mbaj mend te qeshurat (bashke me nje shoqen time) te varri i Titos ne Dedinje! Na cuan per mature. Jo qe dija ndj gje atehere politiken por sec na kapi nje e qeshur me lote, gati sa s’vdiqem! Njerezit mendonin se po qajme ndersa ne u keputem duke qeshur! Na bente te qeshim hipokrizia e njerëzve! Atehere nuk dija pse por sot e di qe ajo sjellje eshte prototip i pjekurise time emocionale!

Edhe dicka me kujtohet nga ajo kohe, era e librit “Hasta la vista”! Librit i vinte ere letre te djegur! I merrrja ere! Edhe sot e njoh ate ere!... Meqe libri nuk kishte gjurme nga zjarri kuptova se ishte ajo era e fashizmit te djegur nga lufta ne Spanje (ku moren pjese shume shqiptare; Asim Vokshi, Xhemal Kada) e përzier me zjarrin e dashurise mes Gorit (luftëtarit shqiptar) dhe Anites (infermieres spanjolle)! Gjurmova dhe gjeta se romani eshte shkruar me1958 ndersa filmi “Doktor Zhivago”, do te realizohej shtate vjet me vone! Me interesojne historite te dashurise, ngadhënjimi mbi vdekjen! Me pelqen te kerkoj te raportet dhe te perbashketat mes njerëzve. Psh. Omar Sharifit (protagonistit kryesor te filmit) u miqësua me nobelistin Nagip Mahfuz ndersa Petro Marko me (nobelistin tone te radhes) Xhevahir Spahiun! (Petro ka njohur dhe shume shkrimtare antifashiste te kohes: Ernest Heminguej, Pablo Neruda). Shkurt, per shkak te tyre jam lumtur qe jetoj ne kete kohe!

Keni studjuar Mjeksinë në Universitetin e Prishtinës, keni diplomuar për Mjeksi Tradicionale Kineze, dega Akupresure dhe Tui-na masazh. Dy lloj mjeksish qe plotesojne (ose perjashtojne) njera tjetrën?

Dija: Me shumë do te thosha plotesojne njera tjetren! Ndonese mjeket e mjeksise perendimore shpesh e kurdershtojne kete te dyten! Pa fakte, natyrisht! (Fali Zot, e kane nga mosdija!). Dy mjeksite i krahasoj me dy fe (monoteiste), te dyja shpiejne drejt nje Caku, vetem se Rruget jane te ndryshme! Une personalisht, meqe i besoj natyres, perparsi i jap sherimit alternativ, pa kimikate, mjeksise tradicionale kineze! Besoj (si Hipokrati) se ushqimi eshte ilac kurse ilaci ushqim! Kush dyshon ne kete thenje le ta vertetoje, le te lexoje!

Mendoni qe nuk lexojme aq sa duhet?

Dija: Per fat te keq! Jo, nuk lexojme! Eshte koha te pranojme para vetes (dhe para Zotit) kete fakt! Ndryshe, kush do ti mbushte tere diten kafenete perplote? Te rinjte nuk protestojne per libra, per kushte mesimi, por per kafenete qe nuk punojne naten! Dhe shume e pahijshme ishte menyra sesi protestuan, duke henger fara kungulli ne shesh (ne sheshin me te shtrenjte ne Evrope)! Ka prind qe ndjehet krenar per nje sjellje te tille? Nuk besoj! Dhe kjo me nxite te mendoj se te gjithe ne, jo vetem te rinjte, e kemi keqkuptuar demokracine! Prandaj abuzojme me te! Pa dashje! Sepse na kane sulmuar te gjitha llojet e varferise; intelektuale, morale, fetare (sindroma post-komniste), shpirterore...Mendoj se ilaci i gjithe kësaj eshte libri! Libri mpreh mendjen dhe zbute shpirtin! Ne jemi popull i vrare! Qe thote Visar Zhiti: populli me i pa pergedhelur! Si popull ne falim te gjithe! Pos vetvetes! Radha eshte qe te falim edhe vetveten! Te falesh eshte nje akt pranimi! Le te pranojme pra veten ashtu sic jemi (te mos hiqemi as si fitues as si humbes aty ku nuk jemi) dhe ja ku jemi hedhur hapin drejt vetëdijesimit!

Si ndodhi te shkonit ne Iran dhe te punoni atje per 3 vjet? Te jesh gazetare ne Lindje te mesme eshte nje pervoje ndryshe, apo jo?

Dija: Shkova ne Iran me ftese te nje delegacioni qe kishte monitoruar mediat ne Maqedoni. Ishte koha para luftes ne Kosove (koha e luftes se ftohte)! Sipas kritereve te tyre une isha e “përzgjedhura”. Hezitova pak (sa per te dëshmuar se vij nga vendi i paragjykimeve) dhe u nisa! U nisa te përfitoj dicka nga ajo kulture! Dhe nuk u pendova! Pashe vendlindjen e Saadiut, Hafizit, Khajamit!...Pasardhesit e lashte ariane. Natyrisht eshte pak problem komunikimi, derisa fillon te mesosh gjuhen. Persishtja ka alfabetin arab dhe numrat indian (ne kemi numrat arab!)...Gjithcka eshte e mrekullueshme ne kete vend; arti, kultura, tradita...Vetem mahalla ime, “Mejdune nur” (Sheshi i dritave) ka banore aq sa ka tere Kosova! Ne cdo cep parqe, gjelbërim...bejne “qilima te persise” me  lule! Veres me lule sezonale ndersa dimrit me specie te ndryshme lulelakrash! Dhe pas 13 vitesh, prape shkova kete vere. Kesaj radhe ne Konferencen Nderkombetare te Grave ne Teheran! Ishim rreth 2000 gra nga gjithe bota! Eksperience e hatashme! Na kane nderuar shume! Nje nate, nga ballkoni i dhomes time ne hotelin “Esteglal” (Pavaresia) po shikoja qytetin dhe po mendoja: Sa i madh eshte njeriu kur sheh veten nga lartësia!... Dhe e kundërta!...Persia ka qene frymëzimi klasikeve boterore. Ndersa sot, njerëzit ndikohen nga politika!


Zaratustra ka qene filozof dhe dijetar, themelues i mazdaizmit, kultit te urtesise. Kajetuar 1200 vjet para Krishtit. Ne librin e tij “Avesta” ai keshillon: pendare nik, goftare nik, kerdare nik! (qe do te thote: mendo mire, fol mire, puno mire!) Kjo maksime si vlere universale duhet te ngrihet mbi cdo tendence te kohes, shkon përtej cdo gazetarie a politike ditore!

Çfarë janë kushtet për të jetuar e punuar në Iran, mund të na bëni një krahasim me ato në vendlinje?

Dija: Po te jesh artist ne Iran, te ngrisin monument! Si Hafiz Shirazit a Omar Khajamit! I cmojne shume artistet! Populli eshte i bute, ka kulture komunikimi, ushqehet me vlera! Qytetet jane te bukura, ke ku te shkosh, me cfar te kenaqesh. Kur mezritesha ne fillim, dilja neper dyqanet e artizanatit te hiqja merzi! Ose shkoja ne ekspozita. Me vone kur mesova pak gjuhen fillova te frekuentoj restorantet tradicionale ku ka shfaqje te vërteta artistike me trupa te gjalla artistesh! Eshte dicka e papërshkrueshme! Vetem ai qe i ka pare ka idene se per cfare po flas! Madje dhe ne veshje kombetare kane plisin e bardhe te leshte te cilin ata e quajne “kelah” ndersa ne “qylah”!

Ju merreni edhe me shkrime, merreni me poezi apo me prozë?

Dija: E vertete, kam shkruar disa libra. Tani jam ne “gjendje anabiotike” them une! Nuk kam uje, as diell as kushte elementare per te shkruar dicka te bukur! Dicka qe e merr kur udhëton me valixhe te vogel! Thone: Ose hesht, ose thuaj dicka me te mire se heshtja! Tani per tani nuk kam c’te flas ndersa po krokasin politikanet (Si korbat e Edgar Allan Po-se)! Por uroj qe kjo heshtje te mos perfundoje me ndonje “dorëheqje” nga letërsia! Por edhe ne perfundofte, jam e lumtur qe kam shkrimtaret e mi te preferuar!

Cilet jane ata?

Dija: Jane ata qe me heqin stresin. Qe me nje fjale perfitojne besimin tim. Jane botet qe une nuk i kam pare dhe dua ti shoh permes shëtitjeve te bukura letrare. E keto i ofrojne poetet: Vehbi Skenderi, Xhevahir Spahiu, Grigor Jovani, Visar Zhiti, Pano Taci...Nga te huajt lista eshte me e gjate, natyrisht.

Mesiguri keni biblioteke te pasur. Sa libra keni?

Dija: Asnje! Te gjithe librat qe i pata, i fala! Perfundimisht! Dhe tani marr fryme lirshem! Konsidroj qe eshte krim ti mbash librat si te burgosurit! Ne burgun e shtepise sate! Libri eshte si njeriu, lexohet dhe lirohet, te shkoje tek lexuesi tjeter! Librat ia dhurova Bibliotekes se Therandes (qytetit ku u lind babai im). Sa i mbaj une peng ne shtepi, me mire le ti lexoje dikush! Kushedo qofte! Ne po ankohemi per cmime te larta te librave, ndersa secili prej nesh ka biblioteken e vet private! Ceshtja eshte nese ata libra qendrojne proporcionalisht me shprehine tone te leximit! Per fat te keq, ata qe lexojne shume, kane mundesi te pakta per ti blere!

Po librat tuaj,  i keni falur bashke me librat tjere?

Dija: Jo, nuk fala kopje nga librat e mi sepse nuk kisha as per vete! Me thoshte Mehmet Kajtazi (ndjese paste): na sill nga 3 kopje librash dhe te anetaresojme ne Shoqate (te Shkrimtareve te Kosoves), ndersa une ia ktheja me humor: Po te kisha aq kopje... do hapja librari (dhe do ti shisja perseri)! Hahaha...

Nga librat, cilin quani sukses, kë konsideroni suksesin tuaj më të madh?

Dija: Te gjithe librat e mi jane sukses, sepse jane pjese e jetes sime! Jane historia ime, frymëzimi im. Sot, ne distance kohore, shoh se kam poezi antologjike! Per dallim nga disa te tjera qe po ti kisha tani ne dore...(qe thote Driteroi) ‘do dija si do ti dhenderroja”! Hehehe...

Mbi librat e mij qendron nje projekt te cilin e ngris mbi cdo sukses timin personal; projekti te cilin e realizova para disa vitesh per femijet e verber ne Kosove. Me ndihmen e zonjes norvegjeze qe ka ndihmuar shume Kosoven, Astrid Megard Sollid.  Zonja qe ndihmoi pas luftes grate e veja te Krushes; femijeve u solli kompjutera ndersa grave traktora...Mbi te gjitha modelin e altruizmit dhe te solidaritetit qe per ne ishte bere i huaj!  Realizuam projetin: 8 libra per femije ne shqip. Libra me ze i incizuam ne 2 CD dhe qindra kopje bashke me CD palyera i dhuruam shkolles per femije te verber “Xheladin Deda” ne Peje. U preka shume ne promovim kur pashe disa femije, shume te vegjel, qe me njohen zerin! Ishin dëgjuesit e mi te vegjel te programit tim te nates (ne Radio Kosove)! Ne ate kohe programi im i nates zgjaste deri ne oren 05 te mengjesit! Kurre nuk kisha besuar se kam dëgjues te asaj moshe! Paramendoni sa te etur per dije jane femijet tane! Per me shume te verberit qe pos Abetares nuk kane asnjë liber ne alfabetin e Brajit!!!... Dhe ve doren ne zjarr nese pushtetaret tane do te dinin te japin përgjigje ne pyetjen time: Cilin sistem perdori Braji kur formoi shkronjat per te verberit? Pak kush do te dinte përgjigjen: Sistemin gjashte pikesh!


Pak per komunikimin masiv meqe punoni ne media.

Dija: E dua radion, jashte mase! Te lodh shume por dhe te sjell kenaqesi! Te hap dyert (dhe dritaret) e komunikimit. Per me shume se dy dekada mund te them se jam e lumtur qe nepermjet punes kam njohur shume njerëz te mire ne bote! Ceshtje tjeter eshte se si do te trajtohemi nje dite kur nuk do ta kemi me kete aftesi pune! Prandaj duhen konceptet sociale qe i kane shtetet demokratike ne bote, ku ben pjese dhe Suedia! Qe kemi probleme me komunikimin eshte nje fakt qe verehet ne te gjitha fushat e jetes! Kultura e komunikimit e them shpesh, nuk nënkupton vetem kulturen e te folurit por edhe ate te te degjuarit! Kete te fundit, une e mesova ne Lindje (ne Japoni psh. njerëzit e punësuar neper firma me renome, nuk shkojne ne mbledhje per te folur por per te degjuar)!

Nëse do te kishe mundësi te jepje ndihmësen tende në realitetin që jetojmë ne shqiptarët sot, ku mendon se konkretisht duhet ndryshuar diçka ne?

Dija: Duhet ndryshuar shumecka ne shoqerine tone! Qendrimin, sjelljen, mendesine tone individuale e kolektive! Duhen hapa te rinj ne politike! Qe te mos ngelim (Aristoteli): “kafshe politike”! Ti njohim dhe perqafojme vlerat! Te mos dobesojme kombin! Te forcojme shtetin! Te mos kemi ambicie te medha per veten tone dhe ambicie te vockla kombetare! Ndihma ime do te ishte kudo: ne media, ne kulturen e te te jetuarit, ne mjeksi tradicionale kineze, ne fitoterapi, ne gastronomi! Kam shume dëshira dhe nje nga ato eshte te shoh nje Shtepi e Pleqve ne Kosove, ku do te shkonin artistet dhe do te begatonin jeten e tyre me programe nga me te ndryshmet! Une do te isha e para qe do ti degjoja! (Ne pauza do tu beja masazhe rekasuese dhe do tu tregoja barsoleta)...

Një gazetar  kërkon të jetë pothuajse për gjithçka i informuar. Kjo ka të bëjë kryesisht me natyrën e personit. Thjesht doja një përgjigje të shkurtër.  Si është nga natyra Dija

Dija: Nga natyra jam kurreshtare prandaj jam e thirrur te punoj shume. Lexoj, kohet e fundit me shume ne internet (libra elektronike), sesa libra te shtypur. Udhetoj, komunikoj, veshtroj...me shpesh ndjek intuiten time sesa rutinen dhe rralle here gaboj! Kam njerëz te mire perrreth. E dua njeriun, mbi te gjithe artistin!

Cilat personalitete historike pëlqeni më shumë?

Dija: Uh, ka shume: Hellen Keller, vajza e verber dhe shurdhmemece qe tronditi boten me inteligjence! Arriti te shkollonte mesuesen deri ne Harvard per te arritur nivelin e saj! Ibn Sina (Avicena) gjeni, autor i 280 veprave ne matematike, komente Kuranore, fizike, kimi, mjeksi, muzike...perktheu veprat e Hipokratit...Vertete ka shume figura qe cmoj nga historia e vjeter, e re e botes dhe ajo shqiptare...Nga Kosova do te përmend Doc.dr.Ali Ijazin, internist, pneumoftiziolog, enciklopedi e gjalle... Ai ka shpikur nje ilac per nje semundje profesionale te mushkerijve dhe po pret ta patentoje (ne Kosoven e lire)! Ky njeri ka shume merita kombetare dhe bashke me disa te tjere ndrisin faqet tona te historise kombetare!

Nëse kjo lami që keni studujuar nuk do të ishte profesioni juaj, ne cfarë profesioni do e gjente vetën më mirë se në gazetari Dija?

Dija: Une jam si kinezet, kam shume profesione! Do shisja fara kungulli nese nje dite nuk do te punoja ne gazetari! Pa shaka e kam, farat e kungullit jane eliksir ne vete! Perndryshe, cdo pune e bej me dashuri prandaj them, une veshtire mbes pa buke! Ne Kinen e lashte (ne djepin e mjeksise kineze), me mjeksi jane mare njerëzit me te zotet! Nese nje rast psh. eshte kthyer 2 here si rast i pasheruar (ose recidiv), fshati e ka lene mjekun pa drith nje vit te tere. Ky ka qene ndeshkimi! Prandaj dhe mjeksia ka shkuar large! Ne konkurrence! Uroj qe as ne te mos ngelim pa buke!

E  lexoni revistën në shqip ”Dituria”që bothet në Skandinavi, cka mund te na thoni për te?

Dija: Po, e lexoj revisten “Dituria”ne version elektronik, duke ju falenderur ju, z.Demaku.  Me pelqen te lexoj shkrime informative per shqiptare te suksesshem ne bote! Dhe per kete ju uroj suksese! Por lidhur me shtypin, ne pergjithsi, une apeloj: Mehr Light, mehr light!  (me shume drite, me shume drite!)!  Sot kohen e kemi shume te kufizuar dhe veshtire qe i lexon kush shkrimet e stërgjata ku flitet shume e nuk thuhet asgje! Jane patetike!

Planet tuaja për të ardhmen, cka Dija mendon dhe ka në fokus?

Dija: Dua te shëtis, te eksploroj, te zbuloj! Vazhdoj te theksoj komunikimin e mirefillte (piken tone analgjetike). Jam e lumtur qe kam punuar shume ne fushen e kultures por tani ne fokus te interesit kam jeten e shendoshe, ushqimin e shendoshe, sportin... Me mrekullon bletaria, qumështi i bletes ame, propolisi, kërpudhat (sidomos tartufi)...bimet mjekuese, farat e zeza...pastaj me impresionojne ushujzat dhe implementimi i tyre tek sëmundjet e eneve te gjakut...etj. Kohet e fundit kam filluar te eksperimentoj me disa bime mjekuese dhe te prodhoj kremra per vete, madje nga pacientet e mij eshte nje figure publike dhe nje koleg imi nga studimet, sot punon mjek specialist ne Agli. Me intereson feja, metafizika, fizika kuantike, ezoteria, aromaterapia...Dhe sa me shume qe lexoj vetëdijesohem per mosdijen time!

Cka ju benë të lumtur  dhe cka ju mundon më së shumti?

Dija: Te lumtur me ben cdo sukses posacerisht i dëgjuesve te mi. Kur vetedijesohen. Aty shoh ndikimin tim pozitiv tek ata! E dua natyren dhe me deshire bej fushata kunder duhanit (e kam pire vet dhe e kam lene para 5 vitesh)! Me lumturoi ne nate jehona qe beri nje emision i imi ne fushate kunder duhanit. Nga ajo nate disa dëgjues nuktymosin me duhan! Kete po, e quaj sukses! Degjuesit me kane fale besimin dhe une i shpërblej me diskrecion. Kerkojne ndihme dhe i ndihmoj. Jane kategori te ndryshme, narkomane, HIV pozitiv,  invalide, te verber, artiste, te shkurter, nga te gjitha kategorite. Jemi nje familje e madhe te kapur dore per dore (si ne ate foton e UNICEF-it). .

Si e kalon kohen e lirë?

Dija: Ne kohe te lire lexoj, shikoj Tv, ka filma artistike me nje varg cmimesh kinematografike, qe nuk i nderroj me asgje! Here shikoj filma dokumentare ne platformen Digitalb...I dua dhe programet ku zbulohen artiste, talente te rinje... Shikoj kanale shqiptare dhe te huaja. Dal dhe me miq. Ka kohe qe po me mungojne lokalet me muzike te mire, ku mund ti nderrosh dhe disa fjale. Dikur ishte Nexhmije Pagarusha, Vace Zela, Nezafete Shala qe e degjoja me endje...Pastaj Shpresa Berisha, Shpresa Gashi...Qemal Kertusha...Po pakesohen vlerat! Sot kam Mefarete Lazen, Frederik Ndocin.... Selami Kolonjen qe e dua forte...Dhe nga te gjitha artet, me se shumti me pelqen meditimi-te rrish e te mos mendosh ne asgje!

Tani qe kam tejkaluar shopingomanine, tani blej vetem kur duhet!

Pergjithsisht, po mesohem te mbijetoj ne jeten e nomadit konform kërkesave te medha te shtetit tim njëshekullor (dhe te dytit penga vafreria ne Evrope)!

Po te kishit mundësin të zgjidhni, ku do kishit jetuar?

Dija: Do te kisha jetuar ne Shqiperine etnike! Dhe mos me dalte shpirti pa realizuar kete deshire!

 

 

FESTIMI I 5-VJETORIT TE DITËS SË THEMELIMIT TË QENDRËS KULTURORE SHQIPTARE MIGJENI NË BORÅS TË SUEDI

 

FESTIMI I 5-VJETORIT TE DITËS SË THEMELIMIT TË QENDRËS KULTURORE SHQIPTARE MIGJENI NË BORÅS TË SUEDISË


Qendra Kulturore Shqiptare Migjeni në Borås të Suedisë festoj pesë vjetorine themelimit dhe punës së sajt ë suksesshme në këtë vit jubilar kur kremtojme katër vjetorine shpalljes së pavarësisë së Repulbikës së Kosovës dhe në 100 vjetorin e Shpalljes së pavarësisës së  Shqipërisë, njëherit u krtemtua edhe pesë vejtori i daljes në drityë të numrit të parë të mujores kulturore Dituria që del në kuadër të QKSH Migjeni dhe katër vjetorit të emetimit të programit të parë në shqip në radio Dituria edhe kjo organ i QKSH Migjeni në Borås të Suedisë.

Ky ishte një manifestim që rrallë mund të shihet në diasporë i roganziauar nga ana e anetareve të kesaj Qendre në bashkëpunim me krysin e saj dhe anetarët aktiv në te.

Numri i madhe i të pranishmëve në manifestim, prania e miqeve suedez, mbeshtetsve dhe perkrahësve të kesaj Qendre ia shtuan edh me madheshtinë manifestimit.


Duhet cekur se kishte edhe mysafire nga Republika e Shqiperisë prof. Mag. Murta Gecaj, publicist dhe shkrimtar nga Tirana, shkrimatri i njohur per femije Viron Kona, mesuesja dhe peotja Kadrije Gurmani si dhe gazetarja e njohur e radio Tiranës Kozeta Hoxha, ishte i pranishim në këtë mnaifestim madhor të shqipatreve në këtë qytete suedez edhe Kryetari i bashkisë së Komunave të Borås Per Olof Höög,profesor Ullamr Qvick mik i shqiptareve, Hysen Ibrahimi kryetar së bashku  me anëtaret e krysise së SHSHAKSHS, Xhevat Jusufi, këshilltar në ministrinë e diasporës, poet e shkrimatr shqiptar në Suedi Hamit Gurguri, Fetah Bahtiri,  Rizah Shaqiri, Zyrafete Manaj, Ismet Hasani, Bahtir Latifi, Sokol Demaku, miq nga Norvegjia Ymri Trena, Shemsi Rukovci gazetar, mësues të mesimit të Gjuhës shqipe në Suedi, Sanie Selmani, Dinore Loshi, Murat Koci, miku i shqiptareve Anders Wesman, anëtari i keshllit komunal Uddevalla Essam El-Naggar, Irina Nilson nga Ljungby, piktorët Shyqri Gjurkaj dhe Florije Bajraktari, poeti Ismet Hasani nga Hässleholm, dhe shume e shumë miq dhe mysafire nga të gjitha viset e Suedise së largët.


Në këtë mbledhje solemne u paraqqitë fjala e rastit mbi punëne  e saj si dhe u zhvilluan diskutime dhe fjalë rasti.

Në k¨åete manifestim u promovua libri i shkrimjtarit Fetah bahtiri kushtuar albanologut të njohur Ullmar Qvick, këtij kolosi të letrave shqipe me kete rasti iu nda cmimi anëtar nderi i SHSHAKSHS, iu nda mirenjohje nga ana e Ministrise së Diasporës të cilën e bëri keshilltari i kësaj minsitrie Xhevat Jusufi, pastaj u bë promovimi i librave të poeteve dhe shkrimatreve që jetojne e punojn në Suedi, si Sadullah Zendelit – Daja, Hamit Gurgurit, Zyrafete Manaj, Bahtir Latifi, Sokol Demaku etj.

Në këtë manifestim rasti Lidhaj e arsimatrëve të Shqiperisë mësusve, punetorëve kulturor, si dhe miqeve suedez të cilët ndihmojnë ne ruajtjen dhe kultivimin e  gjuhës dhe kultures shqiptare u ndau Mirënjohje, ndersa  qksh Migjeni u ndau Mirënjohje aktivisatëve të dalluar te kultures në Suedi si Anders Wesman, Göran Wasenius, Dinore Loshi Qmega, Nehat Jahiut, Murat gecaj, KozetA Hoxha si dhe Kadrije Dushkut.

Bashkia e komunave të Borås QKSH Migjeni në pesëvjetorin e saj i ndau simbolin e qytetit Borås gërsheret.

Manifestimi u mbyllë me një koktej rasti.

Bahtir Latifi


FJALA E RASTIT

Të dashur bashkatëdhetarë, mysafirë të ftuar, përfaqësues i ambasades së Republikës së Kosoves në Stokckholm, poet, shkrimtar, Ullmar Qvick miku ynë i madh, profesor te nderuar nga Republika e Shqipërisë dhe Republika e Kosovës, Përfaqësues i shkolles fillore Ali Kelmendi nga Vushtrria, përfaqësues  të shkollave dhe shoqatave shqipe ne Suedi si dhe te rinj e te reja që jeni prezent, mirë se keni adhur sot ketu të jeni bashk me ne ne këtë manifestim solemn në pesë vjetorine  thememlimit të Qendres Kulturore Shqiptare Migjeni këtu në Borås të Suedisë!
Jam krenar që i takoj këtij populli fisnik, popullit shqiptar, tani me figura të skalituara e të radhituara në galerinë e personaliteteve botërore, siq janë; Gjergj Kastrioti, vëllezërit Frashëri, Nëna Tereze, Adem Jashari e shumë të tjerë.
Ne, si diasporë dhe pjesë integrale e popullit shqiptar, festojmë sot pesë vjetorine themelimit të qendres Kulturore shqiptare Migjeni në Borås dhe të revistës Dituria organ i kësaj qendre si dhe katër vjetorin e emetimit të fjales shqipe në radion lokale radio dituria ne kete qaytet.

Sot ka diku rreth 60 000 shqiptar ne te gjithe teritorin e shtetit suedez nga jugu deri ne veri. Një numër më të vogël shqiptarësh gjen pothuajse në çdo vend evropian, por tani më nuk ka cep të Botës që nuk gjejmë shqiptarë.

Jemi sot ketu së bashku në 4 vjetorin e shpalljes së pavarësisë së republikes së Kosovës dhe në 100 vjetorine shpalljes ë pavarësisë së Shqipërisë, ku besoj se kjo është një shtys i fortë përpara prezentimit të vlerave të mirëfillta të poppulit tonë tek miqt tanë an e kande botës.

Qendra Kulturore Shqiptare ”Migjeni” në Borås.


Qendra Kulturore Shqiptare ”Migjeni” Borås, u themelua më 10 mars 2007, në iniciativë dhe kërkesë të vetë bashkatdhetarëve. Qëllimi primar ishte ruajtja e gjuhës, kulturës dhe identitetit kombëtarë të bashkatdhetarëve me banim në Borås me rrethinë. Që nga fillimi i punës, Qendres Kulturore Shqiptare ”Migjeni” kishte veprimtari kulturore, informative, sportive dhe humanitare. Nga themelimi e deri më sot në organizim të QKSH ”MIgjeni” u bë shënimi dhe manifestimi i të gjitha datave historike dhe fetare, u organizuan mbrëmje shoqërore. Duhet theksuar se në tërë këtë veprimtari rol të veqantë pati grupi themelues i cili ishte edhe bartës kryesor i jetës kulturore. Këtu duhet theksuar edhe aktivitetin dhe kontributin e madh të nxënësve shqiptarë.

Detyre primare per fillim, Shoqata kishte tubimin e bashkatdhetarëve, kontaktet me ta, shqyrtimin e mundesive per nje organizim me të mirë, shtimin e bashkëpunimit me Shoqatat tjera shqiptare si ne Suedi, ashtu edhe jashta saj.
Por, mbi te gjitha, detyre e te gjitha detyrave, para Shoqates u shtrua ceshtja e ruajtjes se gjuhes, kultures, tradites dhe identitetit kombetar tek shqiptaret me banimnë Borås, e sidomos kjo ceshtje madhore, kishte te bente me gjeneratat e reja dhe femijet qe kishin lindur ne Suedi.


Per, kete arsye Qendra Kulturore Shqiptare ”Migjeni”prej themelimit e gjere me sot, ka organizuar takime te shumeta kulturore, manifestime te ndryshme, ne perkujtim te ngjarjeve me te rendsishme te historise sone te begatshme si p.sh.  28 Nentorin Ditën e Pavaresisë së Shqipërise (Ditën e Flamurit), Shpalljen e Pavarësisë së Kosovës dhe manifestime tjera kulturore.

Por në këtë drejtim në Borås me rrethinë është duke u bërë pak kur dihet se numri i shqiptarëve që jetojnë në këtë qytet me rrethinë është shumë i madhe dhe se nevoja e ruajtjes së kuturës, traditësd dhe gjuhës tëk fëmijet dhe të rinjët tanë është prioritet atëhete duhet një angazhim më i madhë i të gjithëve.

Në lëminë e informimit, në fillim ishin intervista dhe mjete tjera të informimit në shqip. Bashkatdhetarët nga ky vend aktivisht moren pjesë në të gjitha protestat që u mbajten në përkrahje vendlindjes.

Fillimi ishte i vështirë por me entuziazmin dhe angazhimin e pashoq të aktivisteve te QKSH u arrit nje kontinuitet i jetes kulturore dhe shoqërore te shqiptareve ne Borås me rrethinë.

Botimi i Revistës ”Dituria”

Me fillimin e punës së QKSH “Migjeni” në Borås, lamia e informimit fitoj edhe një formë tjetër të mirë informimi dhe takimi të bashkatdhetarëve. Ata tani e në vazhdim kishin mundësi takimi, shoqërimi, bisede e shkëmbim mendimi dhe përvoje për jetën, punën dhe aktivitetin e punës.

Në prill të vitit 2007 respektivisht me 10 prill doli edhe numri i parë i revistës ”Dituria” organ i Qendrës Kulturore Shqiptare  ”MIgjeni” në Borås e cila do të dali një herë në muaj në gjuhën shqipe e me  dy ose katër faqe në gjuhën suedeze. Revista ”Dituria” është një revistrë për fëmije, të rinjë dhe prindër shqipëtar që jetojnë dhe veprojnë ne Suedi

Revista  ”Dituria” del cdo 15 të muajit me një tirazh 250 ekzemplar dhe me 20 faqe.

Temat të cilat trajtohe në revistë janë nga jeta e fëmijëve, të rinjëve, shkollës, familjes, prindërve, bashkëkombasve që jetojnë në mergim si dhe tema nga vendlindja dhe trojet shqiptare.

Revista ka krijuar një rrjetë të gjërë bashkëpunëtorësh në Suedi, Kosovë e Shqipëri po ashtu edhe në mesin e mergimtarëve shqiptar në vende të ndryshme të botës.

Revista shpërndahet tek bashkekombasit gratis ne qytetin Borås me rrethinë, por edhe në internet. Gjithashtu dergohet një numer I caktuar egzemplarësh edhe ne Kosovë, Shqipëri, Finlandë, Zvicë, Gjermani si dhe Angli e SHBA ku ka shoqata të shqipëtareve e me të cilat QKSH ka nje bashkëpunim.

Ne I falenderojmë të gjithë ata poet, shkrimtarë, gazetar të cilët na ndihmuan me punimet e tyre në begatimin e revistës sonë.

Këshilli Komunal I kultures së qytetit të Boråsit redaksisë së revistes I erdhi ne ndihmë me mjete material jo te shumta por të cilat ishin më se te nevojshme në këtë kohë për redaksinë e revistës. Pra redaksia e revistes mori ndihmen e pare materiale.

Eshtë e rrugës të përmendet se gjithë kësaj pë rnjë aktivitet të tillë i parapriu një vizitë e nje delegacioni mësusish nga shkolla fillore “Demokracia” e qytettit të Durrësit dhe Fjärdinskolan të Boråsit në shkurt të vitit 2007. Në “Fjärdingskolan” ishte hartuar një projekt bashkëpunimi mes këtyre shkollave e i cili projekt ka filluar me sukses realizimin e tij me ndihmen e shtetit Suedez. Këtë vitit qeveria suedeze kishte siguruar mjete material ne nje shumë prej 2 8000 koronash suedeze për realizimin e vizitës së pedagogëve shqiptar në qyetin e Boråsit. Kjo vizitë u realizua me sukse javën e 4 të shkurtit 2007 nga data 4 deri më 9 shkurt 2007.


Në Borås e më gjerë jeton një komunitet i madh shqiptar. Në kuadër të këtij komuniteti jeton një numër i madh i fëmijëve, të cilët vijojnë shkollimin në shkollat e ketushme. Gjatë periudhës së kaluar janë bërë përpjekje për të botuar qoftë revista qoftë libra të ndryshëm për këtë kategori të popullatës shqiptare, me qëllim që të përkrahet zhvillimi i tyre arsimor e kulturor. Por këto përpjekje kanë qenë të herëpashershme dhe nuk është arritur që të krijohet një kontinuitet në këtë fushë. Kjo reviste për fëmijë, prindër e mësimdhënës, do të merrej pikërisht me preokupimet, vështirësitë, sukseset dhe perspektivën e tyre e kjo është shtysa kryesore e cila na udhëheq që ne të bëjmë përpjekje për të realizuar këtë projekt.


Përmes kësaj reviste ne synojmë të kultivojmë tek fëmijët shqiptarë në Borås dhe më gjerë kulturën e të lexuarit e cila është njëra prej komponentave kryesore për suksese në shkollë, synojmë të sjellim të arriturat më të mira në fushën e letërsisë për fëmijë nga të gjitha trojet shqiptare dhe mërgata jonë, që është shtylla kryesore për krijimin e një identiteti të shëndoshë e modern. Përmes përmbajtjeve të përshtatshme për moshën e fëmijëve dhe për rrethanat e tyre jetësore , revista do të jetë një lidhje e natyrshme e botës fëmijërore me Atdheun dhe me vendin mikpritës.
Do të bëhen marrëveshje për kontakte të përhershme me krijues për fëmijë nga Shqipëria, Kosova, Maqedonia, Mali i Zi, Lugina e Preshevës dhe nga diapora, të cilët do ta ushqejnë revistën me përmbajtje të përshtatshme për botën fëmijërore. 

Në faqet e kësaj reviste një vend i veçantë do t’i kushtohet edhe botës prindërore. Prindërit shqiptarë kanë nevojë imediate për tu informuar mbi shumë çështje që kanë të bëjnë me shkollimin e fëmijëve të tyre, duke filluar me informacionet mbi sistemin shkollor aty ku ata jetojnë e deri tek temat e veçanta mbi vështirësitë konkrete që ata i mundojnë.

Një vend të veçantë në faqet e kësaj reviste do të zënë punime të ndryshme shkencore nga fusha e mësimdhënies, si nga ekspertë shqiptarë ashtu dhe të huaj. Do të botohen punime të shkruara nga mësimdhënës dhe do të bëhen shkëmbime të përvojave në fushën e mësimdhënies.

Me rëndësi të veçantë do të jetë e dhëna se në këtë revistë do të botohen përmbajtje të cilat do të ndikojnë pozitivisht në integrimin më të mirë të shqiptarëve në shoqërinë suedeze . Është fakt i njohur se reputacioni i komunitetit shqiptar në Suedi është shumë pozitiv, andaj një punë e tillë në këtë drejtim do të ishte me dobi të shumëfishtë. Për tu arritur një raport më i mirë mes komunitetit shqiptar dhe popullatës vendase do të punohet në drejtim që të trajtohen edhe tema me të cilat ballafaqohet personeli arsimor suedez e të tjerë në raport me fëmijët, prindërit dhe arsimtarët shqiptarë. Do të krijohen mundësi që në faqet e kësaj reviste të botohen edhe përmbajtje nga pala suedeze dhe të tjera, duke filluar nga fëmijët e deri tek mësuesit dhe profesionistët e fushave të ndryshme që kanë të bëjnë me fushën e arsimit.

Vitin e kaluar me vendimin e krysise re revistes kemi fillua edhe botimine librave si atyre ne origjinal por edhe perkthimeve. Ku këtë vit kemi botuar kater libra nbe origjinal si dhe një perkthim  liber per femije nga shqipo ne sudisht qe beri jehonë.

Kete vit kemi botua dy permbledhej te cilat do i prezentojme sot në kete manifestim solemn dhe se besojme qe edhe ne te ardhmen do vazhdojmë me botimin e librave te rinjë, kur tani kemi edhe SHSHAKSHS me te cilën kemi nje bashkepunim shumë të ngusht.

Ne me punën tonë jemi shumë të kenaqur pasi që kemi arritur të kemi miq dhe bashkepunetor në të katër an¨ået e rruzullit tokësor, kjo ne na bënë krenar dhe na jep kuroja edhe për një angazhim edhe me të madh në të ardhmen. Këta miq që sot janë ketu me ne këta janaë ata të cilët na japin vullnet, na shtyjn¨åe që revista Dituria për cdo ditë të jetë edhe më e begat dhe me lexushme për bashkëkombasit tanë. Ne jemi të hapur për bashkepunim me të gjithë krujuesit kudo që ata ndodhen.

Radio dituria

Në po këtë muaj të këtij viti redaksia e revistës ”Dituia” merr edhe një hap guximplotë dhe mjaft të rendëshishëm për gjuhën dhe kulturën shqipe, ajo vendos që të filloj me emetimin e nje programi shqip në radio lokale në Borås.

Pasi i bëhet  kërkesa Entit për radio të Suedisë, këtu marrim përgjegje pozitive e tani pritej vetem momenti për fillimin e një radio programi në shqip.

Për nderë të shpalljes së Pavarësisë së Kosovës dhe në kuadër të manifestimit të kësaj kremteje të madhe për popullin e Kosovës me 27 shkurt 2008 filloj nga puna Radioja lokale ”Radio dituira” në gjuhën shqipe në qytetin e Boråsit. Pra me 27 shkurt 2008 në mënyrë solemne u fillua puna në radion lokale shqipe “Radio dituria”. Pra edhe një zë I embël në shqip mbi qiellin e Boråsit.

Programin e vet kjo radio lokale e emiton cdo të merkur nga ora 18,00 deri në ora 19,00 e kjo do jetë një ndihmë e madhe për QKSH ”Migjeni”.

Në valët e Radio diturisë mund të urohet dhe përshendetet, të degjihe muzike në shqip e me mjaft rëndåsi hjanë programet për fëmijë të cilat programe i përgatisin dhe udheheqin vetë fëmijët shqiptar.

Nga shtatori 2008 kjo radio do degjohet në terë regjionin e Västragötalan dmth kjo do degjohet edh ne qyetet Göteborg, Udevalla, Trollhetan, Skövde, Jönkoping, Vernamo e jo vetem në Borås me rrethin si sihte më parë në Tranemo, Ulricehamn, Vargårda, Alingsås, Kinna, pra tani dhenësi i valeve të radio diturisë është me fuqi më të madhe cka mundeson qe signali i pro gramit ne shqip të degjohet edhe me larg.

"Radio dituria” radio lokale në Gjuhën shqipe në qytetin Borås

Radio dituria është organ i Qendres Kulturore Shqiptare “Migjeni” në Borås.

Qellimi me këtë radio është që shqiptarët të lidhen sa më afër me njeri tjetrin, që të prezentohet kultura, tradita dhe gjuha e tyre shqipe ne keto troje ku jetojne dhe veprojne shqiptarët.

Ne kemi degjues nga mosha të ndryshme, duke filluar nga fëmijet deri tek te moshuarit.

Ne jemi për ate që të bejmë hapa përpara që të krijojm dhe ruajm identitetin tonë kulturor këtu ne Suedi.

Kjo është një urë lidhëse për botën e fëmijëve me vendlindje.

Një fakt është prezent se komunitetit shqiptar në Suedi ka një përkrahje të madhe dhe kjo është ana pozitive e punës sonë dhe se kjo ka jehonë shumë pozitive në jetën e shqiptarëve në Borås.

Radio ka një bashkepunim te mire me te gjitha radiot lokale ketu nje qytet si dhe ne Vöstragötalan, por kemi zgjeruar bashkepunimin edhe me dy radio shtetrore jashta Suedise me ate në Athine dhe Sofje programi në shqip. Qellimi ynë është që redaksia e radio Diturisë të ketë miq¨´e dfhe bashkëpunetor në të katër anët e botës në menyrë që bashkekombasit tonë të njihen me të arriturat kulturore e gjuhësore të bashkatdhetareve tanë kudo që ata jetojnë.

Besojmë se do kemi bashkepunim edhe me radi tjera edh ketu edhe jashta Suedisë në menyrë që programet tona të jenë si tham edhe me lart një urë lidhëse mes nesh.


Letra dhe telegrame

Pershendetje të nderuar zonja dhe zotërinjë!

Uroj që sot të kaloni një ditë pune të palodhshme kur ju festoni pesëvjetorinë e punës së suksesshme të QKSH Migjeni, revistës Dituria si dhe të katër vjetorit të zerit të parë shqip mbi qiellin e  Borås ne valët e Radio diturisë.

Keto dhurata që për cdo ditë marrim nga ju në faqet e Diturisë dhe në valët e Radio diturisë janë dhuratatë e mija me te preferuara dhe i ruaj me shume nostalgji. Besoj se keshtu do te jete dhe per shume te tjere qe jetojne larg ne mergim dhe kjo reviste u shkon ne shtepi,per tu treguar femijve te tyre gjuhen e bukur shqipe.

Urime dhe´vetem paci gjithmone suksese ne punen tuaj patriotike e atdhetare qe beni,duke sjellur ne cdo vater shqiptare gjuhen e bukur e te paster shqipe.

URIME DHE VEC SUKSESE TE METEJSHME

Me shume respekt

Luigji Shkodrani

Danimarkë

Përshëndetje të nderuara zonja e zotrinj!

Të nderuara mike dhe miq të dashur! Më lejoni që të ju përshëndes përzemërsisht dhe të ju dëshiroj një ditë të bukur dhe të lumtur festive kur ju sot jeni tubuar në një ditë pune të një atmosfere festive  për të kremtuar pesëvjetorin e punës tuaj të palodhshme dhe shumë të skusesshme të” OKSH- Migjeni,” revistës “ Dituria”, poashtu edhe katërvjetorin e “Radio Diturisë” në Boras të Suedisë. Ju  me punën tuaj të palodhshme bërët që kjo revistë të rrezoj dritë jo vetëm në Boras, por në mbarë diasporën shqiptare dhe në vendlindje. Poashtu edhe zëri i “ Radio Diturisë” me valët e saj qiellore bëri që të dëgjohet me ëndje nga  mërgimtarët e më gjerë. “OKSH” nëpërmjet revistës “ Dituria”, valëve të “ Radio Diturisë” dhe shumë aktiviteteve tjera bëri që gjuha jonë amtare, gjuha shqipe të shkruhet, të flitet dhe të lexohet nga fëmijët tanë mërgimtarë  të vegjël, nga të rriturit dhe prindrit shqiptar që jetojnë në mërgim.Gjëja më e bukur, më e dashur, më patriotike, më atdhetare është kur ruan dhe kultivon ate më të shtrenjtën kombëtare dhe atdhetare siç bëni ju të nderuar me kuntributin tuaj pesë vite me radhë për ta ruajtur dhe kultivuar gjuhën tonë amtare, kulturën. artin, historinë  dhe...,edhe këtu në Borasin e largët të Suedisë e më gjërë. Kjo është një vepër madhështore që do mbetet një kujtim i paharruar tek gjeneratat që vijnë e shkojnë njëra pas tjetrës. Këtë kontribut tuajin motra dhe vëllezër kam bindjen se do e vazhdojnë dhe do e ruajnë si dy sytë e ballit ata të reja dhe rinj shqiptar që do vijnë pas jush! Të nderuara zonja dhe ju të nderuar zotrinj! Më lejoni që edhe njëherë të ju përgëzoj për punën tuaj dhe sukseset e shkëlqyeshme që keni arritur në këtë pesëvjetor të revistës “ Dituria” dhe katërvjetorin e” Radio Diturisë”! Urime! Urime! Paçit gjithmonë suksese edhe më të mëdha! Ju lumtë!...

Me respekt të veçant për ju!                                              Orizare,

Nehat Jahiu                                                                        12 prill, 2012

Anetare te kryesise se Qendres Kulturore Shqiptare"Migjeni",

Anetare te kesaj Shoqate,

I nderuari z Hysen Ibrahimi, kryetar i Shoqates se shkrimatreve shqiptar ne Suedi,

Te nderuar zonja e zoterinj,

Miq suedeze,organizatore te festimit te 5-vjetorit te Shoqates "Migjeni"!

Nepermjet mikut tim dhe tuajit, z. Murat Gecaj, mesova per festimin e 5-vjetorit te Shoqates "Migjeni", ne Boras te Suedise, ketij festimi te bukur tuajin.

Eshte kenaqesi per mua qe, ne emer te Keshillit Drejtues te Shoqates "Bijte e Shqipes" dhe gjithe anetareve te saj, ne Filadelfia t'u uroj juve:

Gezuar festen e pervjetorit te peste te shoqates tuaj me emrin e bukur, te nje prej njerezve tane te shquar te gjuhes shqipe, "Migjeni". E festofshi sa me bukur kete pervjetor, por edhe pervjetore te tjere, qe do te vijne. Paste jeten e gjate Shoqata juaj, per te miren e bashkimit te bashkatdhetareve, qe gjinden aty ne Suedi, por edhe per te miren e kutures dhe gjuhes se kombit tone.

Kemi nevoje shume per kete bashkim qe te jemi sa me prane njeri tjetrit ne gezime dhe hidherime. Kemi nevoje shume per kete bashkim sepse keshtu na behet e shkurter largesia nga vendi yne i shtrenjt, sepse ne kete menyre mund te japim, ju dhe ne kontributin tone modest per vendin dhe Kombin tone.

Ne, na gezon fakti qe edhe ne Suedine "e ftohte" rahin zemrat tuaja te zjarrta per te punuar qe te ruhen traditat tona, por edhe per t'u lene brezave gjuhen tone te bukur, qe jo vetem te punoni per vendin ku jeni, per Suedine mikpritese, qe me siguri eshte bere per ju si shtepija e dyte, por qe te mos harroni edhe vendlindjen tuaj e tonen dhe Shqiperine e Kosoven e dashur.

Me siguri gjate ketyre 5 vjeteve Shoqata juaj ka ecur, ka permiresuar punen e saj fillestare dhe ka perparuar ne objektivin, qe i keni vene vetes per ruajtjen e kultures dhe gjuhes shqipe. Kjo na gezon te gjitheve.

Eshte nje koicidence e bukur kjo e festimit te 5-vjetorit te Shoqates tuaj, mbasi edhe ne, kete vit, me 26 maj 2012 do te festojme 10-vjetorin e Shoqates sone, me emrin kuptomplote "Bijte e Shqipes". Mua me gezon shume fakti i kesaj koecidence sepse ajo do te perseritet çdo pervjetor tuajin dhe tonin.

Ju uroj suksese ne misionin tuaj fisnik. Jete te gjate shoqates Kulturore Shqiptare "Migjeni" ,ne Boras te Suedise!

Vlashi Fili

sekretar i Shoqates "Bijte e Shqipes"

Filadelfia USA

www.bijteeshqipes.us

Ky email po mbrohet prej spambots-ave, të duhet JavaScript me e pa

Ky email po mbrohet prej spambots-ave, të duhet JavaScript me e pa


Manifestimi i pesëvjetorit të Qendres Kulturore Shqiptare “Migjeni”, revistës “Dituria” dhe katër vjetori i “Radio diturisë” në Båros – 14 prill 2012

Zonja dhe zotërinjë, e nderuara Kryesi, Hakif Jashari , Symeja  Avdiu, Bahtir Latifi, Lutfije Feka, i nderuari Prof. Sokol Demaku, publicistë, shkrimtar, redaktor njëherit edhe anëtar i Kryesisë së Shoqatës së Shkrimtarëve, Artistëve dhe Krijuesve Shqiptar për Suedi “Papa Klementi XI Albani” së bashku me Bahtir Latifin, të nderuar miqë nga Shqipëria dhe Kosova, Prof. Viron Konaj, Prof. Murat Gecaj, Prof. Reshat Sahitaj, i nderuari miku ynë i madh Ullmar Qvick dhe ju të tjerë,

Kam nderin të jam pjesëmarrës në manifestimin e pesëvjetorit të Qendres Kulturore Shqiptare “Migjeni”, revistës “Dituria” dhe në katër vjetorin e “Radio diturisë” në Båros.

Duke qenë të njohur me punën Tuaj, të QKSH, mund të themi lirisht se ju jeni shëndërruar një Ekip i madh krijuesish, të suksesshëm jo vetëm në Borås, por në regjion të gjërë që mund të thoja për Göteborg e rrethinë. Një qendër e tillë kulturore sikurse që jeni ju, e cila reflekton kulturë, art dhe krijimtari, padyshim se ka luajtur një rol të patjetërsueshëm në sensibilizimin e traditës dhe kulturës shqiptare te popullata suedeze, e po ashtu për ruajtjen e gjuhës së ëmbël shqipe për të rinjët e këtij regjioni, për të mos u asimiluar.

Puna e juaj në fillim ka startuar me një tempo të natyrshme e që më vonë e shtuat intenzitetin e punës dhe krijimtarisë duke thyer kufijtë me përmasa shtetërore vetëm për Suedi dhe zëri i juaj arriti në të gjitha trojet etnike shqiptare, si në Shqipëri, Kosovë, Iliridë, e po ashtu edhe nëpër mediat shqiptare si në Athinë, Bullgari............ etj.

Me një entuziazëm të pashoq për t’iu rrekur punës kulturore shqiptare, me hapat e parë të ngadalshëm e që më vonë u përshpejtuan me një hov të madh, Qendra Kulturore Shqiptare “Migjeni”, në përgjëthësi dëshmoi vullnet të madh për punë, aftësi organizative dhe disiplinë, për të krijuar mendimet, porositë, sugjerimet dhe këshillat e të gjithë atyreve që kanë njohuri artistike. Ato i kemi lexuar, dëgjuar dhe së fundi edhe të botuara.

Të nderuar të pranishëm,

Në kohën kur në Suedi në mungesë të përpjekjeve të klasës intelektuale për të mbajtur gjallë frymën e kulturën shqiptare, bile edhe aty ku kishte fare pak, ato pakësosheshin dhe dalngadal po zhduken fare, Qendra Kulturore Shqiptare “Migjeni” dual në sipërfaqe dhe muarr barrën e emancipimit në pikëpamje kulturore për këtë regjion, jo vetëm për të punuar, po edhe për t’a ndryshuar imazhin dhe për të vazhduar jetën kulturore përgjithëmonë.

Prandaj, më lejoni të ju uroj në emër të Shoqatës së Shkrimtarëve, Krijuesve dhe Artistëve Shqiptar për Suedi “Papa Klementi XI Albani” Manifestimin e pesëvjetorit të Qendres Kulturore Shqiptare “Migjeni”, revistës “Dituria” dhe katër vjetorin e “Radio diturisë” në Båros për punën tauj madhore me shpresë se ju do të vazhdoni më tutje me një elan edhe më të madh të punës dhe krijimtarisë.

Po e përfundoj me këtë thënje: Puna e juaj pesë vjeçare, që i pëvishet punës me një seriozitet të lartë del se:  “Qendra Kulturore Shqiptare “Migjeni”, e revistës “Dituria” dhe katër vjetori i “Radio diturisë” në Båros, ka kryer një detyrë të shejt e cila ka aq vlerë të madhe sa që peshon në kandarin krijimtarisë më rëndë se ari”.

Borås/Suedi më 14 prill 2012                                                Hysen Ibrahimi, kryetar i                                                           Shoqatës së Shkrimtarëve Artistëve

dhe Krijuesve Shqiptarë për Suedi

“Papa Klementi XI Albani”

Shoqata e Shkrimtarëve,        Nr. Organizativ :          E-Mail:                       Adresa:                                       Kontonumri:

Artistëve  dhe Krijuesve           802463-7921 Ky email po mbrohet prej spambots-ave, të duhet JavaScript me e pa c/o Hysen Ibrahimi           4008 17 07505

Shqiptarë në Suedi,                  +46 (o) 431-450817                Ky email po mbrohet prej spambots-ave, të duhet JavaScript me e pa Långagärdsvägen 29                           Nordea Bank

“Papa Klementi XI Albani”     +46 (0) 7 37663756                Ky email po mbrohet prej spambots-ave, të duhet JavaScript me e pa             269 73 Förslöv-Suedi               +46(0)739961480


Sokol Demaku

Përshendetje të përzemerta për të gjithë të pranishmit në këtë solemnitet ku unë ndjej vetën të privilegjuar që të  prezentoj para jush një punë të madhe disa vjeqare të mikut tonë Fetah Bahtiri, për jetën dhe punën e  mikut tonë të madhe Ullmar Qvick, prezentuar në librin e tij me të ri

”MIKU I MADH I SHQIPTAREVE ULLMAR QVICK” Monografi

Më ka rënë të dëgjoj, por edhe në jetë e kam provuar edhe vetë se botimet e librave janë tubime të këndshme ose festa të përbashkëta të atyre që krijojnë dhe atyre që që adhurojnë gjuhën dhe letësinë, ku marrin pjesë krijues të gjinive të ndryshme të letërsisë, shkrimtar, poetë, studiues, publicist, por edhe lexues të cdo moshe dhe gjinie. Se libri është ai që bashkon njerëzit, se libri është pishtar i madh i cili rrezaton dritë e dituri te njerzit, këtë e kuptova nga bashkëpunimi me mikun e madh të shqiptarëve në Skandinavi, konkretisht në Suedi me të madhin alabanolog Ullmar Qvick.

Dua të them se bashkimi midis popujve ka shume faqe, ka shumë ngjyra, ka shumë histori e me këte dua të them se si letërsia shqipe ka dhenë një kontribut të vlefshëm për të mirën e miqësisë suedezo-shqiptare, sepse këtu në Suedi jeton një komunitet i terë shqiptarësh, të cilët më penën e tyre, me veprat e tyre, me sjelljen e tyre kanë krijuar miqësi dhe ura bashkëpunimi mes dy popujve. E kjo më së miri shihet me punën dhe kontributin e mikut të madh të shqiptarëve Ullmar Qvik.

Nëse një libër nuk ka të tashmën e tij në çdo kohë, ai libër kot që shkruhet. Vetëm të qënit në kohë me lexuesin e çdo kohe libri merr vlera të përjetshme nga ana e lexuesve.

A mund të mundësohen të gjitha këto cilësi në një libër, që të jetë përherë në kohë dhe, që të lexohet sikur ai është shkruar sot, me mendimin për t’a ndjerë lexuesi i cilësdo kohë njëkohëshmërinë me vepren?

Pikërisht këtu mendova të ndalem dhe të them disa fjalë rreth librit që kemi në dorë të Fetah Bahtirit ”Miku i madh i shqiptarëve Ullmar Qvick” (Monografi) botuar nga SHSHAKSHS ”Papa Klementi XI Albani” , me redaktor te madhin Sadullah Zendeli-Daja, recenzet poetin e madh të diapsorës Rizah Shaqirin dhe Sokol Demakun me mjeshtren e perkujdesjes teknike Zana Bahtiri, shtypur në Prishtinë këte vit me 225 faqe e ndarë në 12 kapituj nga autori,duke filluar me një histori te fakteve suedeze e vazhdua me perosnalitete të njohuraa, biografine të madhit Ullmar e vazhdua me veprimtarin e tij të cmuar, punën kerkimoro shkencore te tij, përkrahjen e tij bashkekombasve tane dhe kundershtite e tij ndaj teorive serbe per shqiptarët, intervistat dhe se fundmi opinionet rreth ketij burri të madh dhe miku të perjetshëm të shqiptarëve, sepse ky libër mendoj unë sot ka vlerën e  tij e cila vlerë do jetë po edhe 100 vjet më vonë me ketë kualitet dhe lexueshmeri. Lexuesi edhe sot e njeqindvjet do gjejë aktualietin e të sotmes, do gjejë ate cka njerzit e medhenjë lenë pas për gjeneratat e reja që do vin. Libri i Fetah Bahtirit ka një strukturim miks, në përmbajtje të të cilit ka prozën dhe publicistiken. Persiatjet, meditimet filozofiko – letrare, shenimet dhe portretizimet e personazheve konkrete, përbëjnë më së shumti lënden e këtij libri.

Në një meditim të tij botuar kohë më parë ne mujoren tonë Dituria shkrimtari dhe publicisti shqiptar nga Tiarana Viron Kona do thotë kështu:

Mund të duket rastësi, por këto lidhje Shqipëri-Suedi, kanë edhe karakter gjeografik dhe historik. Gjeografikisht jemi në të njëjtin meridian. Orën e kemi njëlloj. Sekondi nuk lëviz. Edhe një lexues i Ligjëratës së Ulmar, në shënimin e tij në fund, hedh idenë se “Për lidhjet e Konicës me Suedinë kisha lexuar edhe më parë nga ju një shkrim, por unë mendoj se do të ketë lidhje edhe më të vjetra se Konica e Ali Pasha...”

Do të thosha se, te shqiptarët ngjit shpejt ajo çfarë është suedeze. Siç shprehem te libri im “Bukuri suedeze”, gjyshja ime e konsideronte të shenjtë termometrin e Celsiusit dhe e mbante bashkë me sendet më të vyera në baulen e saj të nusërisë. Kur isha në klasën e pestë, ne nxënësit në orën e botanikës, kur mësuesja pyeste njërin nga ne: Cili është ai shkencëtar, që i kushtoi tërë jetën luleve dhe bimëve ?, Atëherë, thuajse e tërë klasa, nga padurimi, por dhe nga dashuria për këtë shkencëtar të madh, thërrisnim si në kor: “-Ai është suedezi Karl Von Linne, mësuese !” Kurse, mua, kur isha vetëm 23 vjeç, më shpëtoi nga “pushkatimi politik” ”Promeksi suedez” (Një makineri suedeze për shpimin e tuneleve)”. Atëherë, rastësisht dhe nga pakujdesia, humba një dokument sekret të partisë së punës. Sekretari i partisë, i cili punonte me makinerinë suedeze, e mori mbi vete përgjegjësinë e humbjes së dokumentit. Nuk e dënuan, as atë dhe, as mua, sepse ai ishte i vetmi në Shqipëri, që dinte ta drejtonte makinerinë moderne suedeze “Promeks”, që përdorej për shpimin e tuneleve.. Ia kishin nevojën dhe e falën. Duke falur atë, shpëtova edhe unë...

Ju falmnderit!

Fetah Bahtiri

Ky email po mbrohet prej spambots-ave, të duhet JavaScript me e pa

FJALA

E MBAJTUR ME RASTIN E PROMOVIMIT TË LIBRIT ”MIKU I MADH I SHQIPTARËVE ULLMAR QVICK (MONOGRAFI)”, MË DATË 14.04.2012 NË LOKALET E BIBLIOTEKËS SË QYTETIT NË BORÅS, SUEDI

Të gjithë Juve të pranishëmve në këtë solemnitet, Ju përshëndes përzemërsisht.

Unë e ndiej veten të privilegjuar dhe të nderuar që kam pasur rast dhe mundësi ta përpiloj këtë libër të vogël për mikun e madh të shqiptarëve, të nderuarin Ullmar Qvick. Po them ”këtë libër të vogël”, për arsye se kjo monografi është minore në krahasim me kontributin e tij gjigant të cilin e ka dhënë gjatë gjithë tërë jetës për shqiptarët, për gjuhën shqipe, kulturën, traditat, historinë e shqiptarëve.

Libri është monografi, por edhe një lloj antologjie e veprave të mikut më të madh dhe më besnik të shqiptarëve në Skandinavi.

Në fillim të librit unë i kam paraqitur disa të dhëna faktografike për Suedinë, përmenden disa personalitete të njohura suedeze të angazhuara për çështjen shqiptare, kurse në fund është përfundimi në gjuhën shqipe, suedeze dhe angleze.

Unë jam munduar që në këtë monografi ta paraqes biografinë e tij prej lindjes e gjer më sot. Kam grumbulluar dhe përpunuar të dhëna të shumta dhe për këtë më ka ndihmuar edhe vetë protagonisti i këtij libri, miku ynë i madh, i nderuar , Ullmar Qvicku.

Ndërkaq, jam munduar që këtu ta servoj edhe veprimtarinë e tij, duke cekur:

- veprat e tij kryesore që kanë të bëjnë me shqiptarët dhe çështjen shqiptare,

- disa përkthime të tij,

- disa poezi të tij të shkruara në gjuhën shqipe,

- disa punime të tij kërkimore në shkruara në gjuhën shqipe dhe suedeze,

- disa ligjërata profesionale e politike,

- faktet për përballjen e tij me kundërshtarët e shqiptarëve,

- disa shkrime të cilat e vlerësojnë punën dhe veprën e Ullmar Qvickut,

- disa intervista me te të mediave të ndryshme,

- disa fakte për interesimin dhe aktivitetin e tij në fushën e radios ndërkombëtare, me anë të cilit aktivitet vendosi kontaktin e parë me shqiptarët dhe gjuhën shqipe që në moshën 11-vjeçare,

- të dhëna mbi interesimin e tij për insektet,

- të dhëna për veprimtarinë e tij në fushën e filatelisë dhe

- disa opinione për mikun tonë të madh, Ullmar Qvickun.

Disa krijime të tij të cilat janë shkruar në gjuhën suedeze i kam

dhënë ashtu si janë shkruar, pra në gjuhën suedeze e edhe të përkthyera në gjuhën shqipe. Përkthimin e kam bërë unë vetë.

Jam fare i vetëdijshëm se kanë mbetur gjëra pa u prezentuar dhe pa u thënë, por ndoshta një kompletim do të mund të bëhej në ndonjë ribotim eventual.

Gjatë gjithë kohës së punës në përpilimin e Monografisë kam bashkëpunuar me mikun Ullmar Qvick, me redaktorin e këtij libri, zotin Sadullah Zendeli – Daja, me recenzentët Rizah Sheqirin e Sokol Demakun dhe me familjen time. Në këtë rast solemn unë të gjithë të përmendurve edhe njëherë u shpreh falënderimet e përzemërta dhe më të sinqerta për ndihmën që ma kanë dhënë  dhe për bashkëpunimin korrekt.

Ndërkaq, më duhet të përmend se jam munduar të bashkëpunoj edhe me organet e institucionet kompetente të kulturës dhe të diasporës në Shqipëri e në Kosovë. Atyre u kam shkruar shumë herë, por, mjerisht, interesimi i të gjithëve për realizimin e këtij projekti ka qenë më i vogël se shifra zero (0). Për këtë më vjen keq  dhe kjo më ka zhgënjyer.

Po i kthehem prapë vetë Monografisë… Në këtë libër përfshihet edhe një punim bukur i gjatë i të nderuarit Ullmar Qvick, i cili bën fjalë për ”Kangën e Gjergj Elez Alisë”. Dëshiroj të Ju përkujtoj se kjo këngë fillon me këto vargje:

Trim mbi trim ay Gjergj Elez Alija!

Qe nand`vjet nand`varra në shtat m`i ka!

E unë dua ta përfundoj fjalën time me sa vijon:

Trim mbi trim ky burri Ullmar Qvick!

Qe gjashtëdhet` vjet mik i madh e besnik!

Miku ynë Ullmar, edhe një herë, të falemnderit shumë për tërë atë që ke bërë për shqiptarët!

Ju falemnderit!

PROCESVERBAL

mbi mbledhjen e Kryesisë së Shoqatës së Shkrimtarëve, Artistëve dhe Krijuesve Shqiptarë “Papa Klementi XI Albani” në Suedi të mbajtur më datë 14.04.2012 në Borås

Kryesia e Shoqatës së Shkrimtarëve, Artistëve dhe Krijuesve Shqiptarë në Suedi ”Papa Klementi XI Albani” më datë 14.04.2012, në lokalet e Bibliotekës së qytetit në Borås, Suedi, me fillim në orën 09:30 mbajti një mbledhje me këtë:

REND DITE

1.Marrja e vendimit për shpalljen e zotit Ullmar Qvick anëtar nderi (suedisht: hedersmedlem) të Shoqatës së Shkrimtarëve, Artistëve dhe Krijuesve Shqiptarë ”Papa Klementi XI Albani” në Suedi dhe për dhënien e Mirënjohjes me shkrim.

Mbledhjen e thirri dhe e kryesoi kryetari i Shoqatës, zoti Hysen Ibrahimi.

Procesverbalin e mbajti zoti Osman Ahmetxhekaj, kurse vërtetues të procesverbalit u zgjodhën Mursel Shkupolli dhe Fetah Bahtiri.

Në mbledhje janë të pranishëm 23 anëtarë të Kryesisë.

Kryetari Hysen Ibrahimi i njoftoi të pranishmit se qysh në mbledhjet e Kryesisë së Shoqatës të datës 17.12.2011 në Halmstad, është diskutuar dhe marrë vendimi për shpalljen e zotit Ullmar Qvick anëtar nderi të Shoqatës së Shkrimtarëve, Artistëve dhe Krijuesve Shqiptarë ”Papa Klementi XI Albani” në Suedi, por për marrjen e vendimit përfundimtar është pritur që të kryhen disa formalitete përgatitore. Pasi ato përgatitje tani janë kryer, Kryesia e Shoqatës së Shkrimtarëve, Artistëve dhe Krijuesve Shqiptarë ”Papa Klementi XI Albani” në Suedi vendosi unanimisht që

  1. Zoti Ullmar Qvick, për kontributin e tij të dhënë shumëvjeçar në studimin e gjuhës shqipe, kulturës, historisë dhe traditave shqiptare të shpallet anëtar nderi (suedisht: hedersmedlem) i Shoqatës së Shkrimtarëve, Artistëve dhe Krijuesve Shqiptarë ”Papa Klementi XI Albani” në Suedi.
  2. Librezën e anëtarësisë do t`ia dorëzojë kryetari, z. Hysen Ibrahimi.
  3. Për të njëjtat kontribute për shqiptarët dhe çështjen shqiptare, zotit Ullmar Qvick i jepet një Mirënjohje me shkrim.
  4. Në emër të Shoqatës Mirënjohjen ia dorëzon anëtari i kryesisë, zoti Fetah Bahtiri.
  5. Kryesia e ngarkon Komisionin për ndarjen e çmimeve që për shpalljen anëtar nderi të SHSHAKSHS-së  në të ardhmen t`i përgatisë propozimet me arsyetimet përkatëse.

Mbledhja përfundoi punën në ora 09:45

Kryetari i SHSHAKSHS-së

Hysen Ibrahimi

 


 

Mesazh:

QENDRES KULTURORE SHQIPTARE "MIGJENI"
REDAKSIESE SE REVISTES "DITURIA"
RADIOS LOKALE "DITURIA", BORAS-SUEDI


Te nderuar kolege e vellezer,
Ju pershendesim perzemersisht nga Tirana, ku sapo jemi kthyer nga pjesemarrja aty, ne menifestimin e bukur dhe te paharruar kushtuar 5-vjetorit te krijimit te Qendres Kulturore Shqiptare "Migjeni" e te Revistes "Dituria" dhe 4-vjetorit te emisionit te pare ne gjuhen shqipe.
Jane ndjenja tonat te perligjura, qe te shprehim per te gjithe Ju nderim e respekt te veçante dhe mirenjohje te thelle, per ftesen qe na bete per te qene pjese e atij gezimi te papershkruar. Aty ne patem rastin te takojme dhe te njohim nga afer e shume per here te pare edhe miq, kolege e dashamire tane, nder te cilet disa ishin suedeze. Te secili nga ju ne gjetem ngrohtesi, dashamiresim vellazeri e miqesi dhe atdhetarizem shqiptar.
Veçanerisht, duam te veçojme ndjenjat e perjetuara nga nderimi e respekti qe ju, bashkatadhetare, deshmuat e treguat aty e me nje liber te posaçem, ndaj albanologut dhe mik i shquar i shqiptarave, Ulmar Kvik.
Ne na gezoi e na lumturoi e gjithe veprimtaria juaj e gjere dhe e larmishme, atdhetare, arsimore, kulturore e botuese etj., qe keni zhvilluar e planifikoni te zhvilloni ne te ardhmen. Ne themel te tyre kane qene perhere njohja, ruajtja dhe perhapja e traditave me te mira te popullit tone, kudo ku ai jeton e punon.
Perfaqesues tuaj aktive, nder te cilet ishin Sokol Demaku e Bahtir Latifi,ne na shoqeruan kudo edhe pas asaj feste te bukur, si neper Boras e Goteborg, deri sa na percollen per ne Shqiperi. Keshtu, emocione te bukura perjetuam ne shkollen fillore te Borasit, ne Universitet, ne biblioteke, ne muzeun e kafsheve e kudo. Atje ne gjetem te shprehur dukshem edhe mikpritjen e respektin e miqeve tane suedeze, sepse kete gje ju e keni fituar me tere jeten tuaj dhe e meritoni plotesisht.
Ne mbyllje te ketyre pak radheve, ju dergojme pershendetjet tona te sinqerta e vellezerore dhe urojme qe te degjojme e lexojme perhere e me teper per arritjet tuaja, ne te gjitha fushat e jetes, aty ne Suedi.
Paçi kurdohere shendet te mire, begati, krijimtari te fryshme dhe lumturi ne familjet tuaja!
U takofshim perhere edhe ne te ardhmen, aty ne Suedi, por dhe ne Shqiperi, ne veprimtari te tilla te bukura dhe te paharruara ne kujtesen tone. Se keshtu do t'u leme pasardheseve tane, femijeve e me te rinjeve, nje mesazh e tradite, neper te cilen ata duhet te ecin me vendoshmeri, per te qene qytetare te nderuar, te ditur e te barabarte, ne Bashkesine Europiane e me gjere.
GRUPI I PJESEMARRESVE NGA SHQIPERIA, NE MANIFESIMIN
E BORASIT-SUEDI

Tirane, 18 prill 2012

”JU FALËNDEROJMË NGA ZEMRA PËR BASHKËPUNIMIN E FILLUAR!”


Nga e djathta: H.Ibrahimi e M.Gecaj (Boras-Suedi, 14 prill 2012)

LETËR FALËNDERIMI

E nderuara Kryesi e Shoqatës së Arsimtarëve të Shqipërisë,

E nderuara znj. Yllka Beçi-Kryetare,

I nderuari Prof. Murat Gecaj-sekterar i Përgjithshëm

-Tiranë

Me rastin e 5-vjetorit të themelimit të Qendrës Kulturore Shqiptare ”Migjeni”, të Revistës "Dituria", 4-vjetorit të emisionit të parë në gjuhën shqipe, NË Radio ”Dituria”, në Borås të Suedisë dhe 100-vjetorin e shpalljes së Pavarësisë së Shqipërisë, me në krye Prof. Sokol Demakun, Bahtir Latifin e të tjerëve, u organizua një manifestim kulturor i nivelit të lartë, si për nga pjesëmarrja, ashtu edhe për nga paraqitja e vlerave krijuese. Mirëpo, të veçantat e këtij manifestimi ishin pjesëmarrja e krijuesve nga Shqipëria: Prof. Murat Gecaj, Prof. Viron Kona, Kumrije Gurmani e Kozeta Hoxha dhe përurimi i librit ”MIKU I MADH I SHQIPTARËVE, ULLMAR QVICK (MONOGRAFI)”, i autorit Prof. Fetah Bahtiri, që i dhanë një shpirt kulturor këtij manifestimi.

Në kuadër të këtij organizimi, ndër të tjera, nga Ju, Kryesia e Shoqatës aë Arsimtarëve të Shqipërisë, disa anëtarëve të Shoqatës së Shkrimtarëve, Artistëve dhe Krijuesve Shqiptarë ”Papa Klementi XI-Albani” në Suedi, iu ndanë ”Mirënjohje”. Këto ”Mirënjohje”, për ne që jetojmë e veprojmë këtu në Suedi, janë dhe do të mbeten ndër mirënjohjet më të dashura, më të dëshiruara dhe më të rëndësishme, aq më parë kur kemi parasysh faktin se ato vijnë në kohën e shënimit jubilar të 100-vjetorit të shpalljes së Pavarësisë së Shipërisë.

E nderuara Kryesi e Shoqatës së Arsimtarëve të Shqipërisë,

Motra dhe vëllezër!

Mirënjohjet” Tuaja, jo vetëm se krijojnë horizonte të reja bashkëpunimi në krijimtari, por kryekreje janë lidhje e një bashkëpunimi shoqëror dhe vëllazëror. Bashkëpunimi ynë ka një domethënie shumëdimensionale, sidomos për ruajtjen dhe kultivimin e identitetit kulturor dhe shpirtëror të njeriut, që është i vuajtur në mërgim, me ndjenjën e mallit të pashuar për Atdheun dhe vendin e lindjes.

Kështu, po krijohet katërkëndëshi: Shqipëri, Kosovë, Iliridë dhe Mërgatë, i cili është dhe do të mbeten një trung i pathyeshëm në ruajtjen dhe kultivimin e vlerave kombëtare, kudo që ndodhemi.

Ju falenderojmë nga zemra për bashkëpunimin e filluar dhe për ”Mirënjohjet” e Tuaja, që na i ndatë. Ne këtu në mërgim ato ”Mirënjohje”, nga ana e një institucioni të Nënës-Shqipëri, i marrim nxitje për punën tonë të mëtutjeshme, në përhapjen dhe ruajtjen e vlerave kombëtare shqiptare, të traditave dhe të kulturës sonë.

Stockholm, Suedi,                                                           Hysen Ibrahimi,

më 18 prill 2012                                           kryetar i Shoqatës së Shkrimtarëve, Artistëve

dhe  Krijuesve Shqiptarë, ”Papa Klementi Xi Albani”

për   Suedinë

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------

I nderuar z. Hysen Ibrahimi,

kryetar i SHSHAKSH, Suedi

Ju përshendesim përzemërsisht nga Tirana!

Mëngjesi i ditës se sotme solli një befasi të këndshme dhe një kënaqësi të veçantë për ne. Pra, përmes Internetit, ne morëm një “Letër Falënderimi”, me nënshkrimin Tuaj, dërguar nga Shoqata e Shkrimtarëve, Artistëve dhe Krijuesve Shqiptarë, ”Papa Klementi XI-Albani”, për Suedinë.

Me këtë rast, ne ju falënderojme nga zemra dhe ju urojmë sa më shumë arritje e suksese në përmbushjen e synimeve tuaja, në keto fusha të rëndësishme të jetës e veprimtarisë suaj. Duke qenë emigrantë shqiptarë, në vendin ndër më socialët e demokratikët në botë, juve u janë krijuar aty në Suedi të gjitha mundësitë e hapësirat e përshtashme, që ta ndieni veten "si në shtëpinë tuaj". Kështu, ju po punoni me rendiment të lartë e pandërprerje, për nxitjen dhe mbeshtetjen e talenteve e të krijuesve në fusha të ndryshme dhe për njohjen e përhapjen masivisht të traditave shumë të çmuara të popullit tonë shqiptar, si ndërmjet bashkatdhetarëve tanë atje, por dhe rinisë e popullit mik suesez.

Me respekt të thellë dhe me urimet me të mira për Ju, kryetar i SHSHAKSH në Suedi, për kryesinë dhe gjithë anëtarët e saj:

Nga kryesia e Shoqatës së Arsimtarëve të Shqipërisë:

Yllka Beçi, kryetare

Prof. Murat Gecaj, sekretar i Përgjithshëm

Tiranë, 20 prill 2012

Ketu mund të lexoni me shume nga mjetet tjera te informimit per kete manifestim:

http://sverigesradio.se/sida/artikel.aspx?programid=95&artikel=5065555

http://web.kosovalbaner.com/vm/2012/04/suediorganizim-i-shkelqyeshem-ne-borasvideo/

http://prishtinapress.info/u-festua-pese-vjetori-i-themelimit-te-qendres-kuturore-shqiptare-migjeni/

 

SHEMBULL I ANGAZHIMIT PËR ATDHEUN DHE MËRGATËN

Sokol Demaku

SHEMBULL I ANGAZHIMIT PËR ATDHEUN DHE MËRGATËN

Të flasësh për Fetah Bahtirin, duhet të mendosh se flet për njeriun e sakrificave, për një mërgimtar intelektual, që në ditët e sotme zë vend të rëndësishëm në letrat e shkruara shqipe, në punën e arsimit shqip në mërgatë, në prezentimin e kulturës dhe gjuhës shqipe në mërgatë. Mërgimi, sakrifica për të ardhmen, jeta plotë brenga e ndodhi janë ngjarje dhe procese të ndryshme, procese këto të cilat e ndjekin nga fëmijëria e gjer në ditët e sotme, janë dëshmi që kanë një bazament të fortë rezistues me kulturën dhe traditën kombëtare të ketij njeriu. E ky është Fetah Bahtiri, i cili i sheh me sy dhe i kupton gjërat të cilat janë pozitive për jetën, për njeriun e  rendomtë, për mërgimtarin.

Veprimtaria e tij atdhetare, shfaqet në shumë forma gjatë tërë jetës së tij. Atë e gjejmë që në rininë e  hershme të tij në shumë aksione si i ri, si stundet, por edhe si mësues i palodhshëm në Prishtinë, në komunën e Vushtrrisë dhe në qytetin e tij të lindjes - në qytetin heoik të minatorëve, pra, në Mitrovicës. Është ai i cili në mënyrë të drejtëpërdrejtë prezenton dhe ndjen gjërat, ai i cili u bën ballë në menyrë stoike shumë furtunave dhe dallgeve të pamëshirshme të jetës. Është ai i cili mërgimatrëve të shumtë ua lehtësoi dhe edhe sot ua lehtëson mallin për atdheun, u ndhimon në arsimimin dhe shkollimin e  fëmijëve mërgimtar, por këtë e bëri edhe për shumë vite me radhë.

Është njëri nga themeluesit e LASH “Naim Frashëri”, Dega në Suedi, pikërisht është ai që e ka shkruar edhe Statutin e parë të LASH-it. Atëbotë LASH-i funksiononte mirë, sepse shumica prej mësuesve besonin se shumë shpejt “do të bëhet mirë” dhe se do të kthehen në atdhe. Punoi ditë e natë dhe ishte ambasador i vërtetë i atdheut tonë këtu në Suedi. Kësaj teme ky i kushtoi një libër të tërë me titullin “Ambasadorët dhe shërbëtorët, Libër për refugjatët shqiptarë në qytetin Uddevalla të Suedisë”, botuar në vitin 2007.

Është edhe bashkautor i përpilimit të fjalorit të parë juridik suedisht-shqip, e që edhe në këtë lëmi ka dhënë një kontribut të madh në mërgatë si përkthyes i autorizuar dhe bashkëpunëtor shkencor në Universiteti i Stockholmit, Instituti i përkthimeve.

Një shkrimtar, përkthyes, gazetar, publicist, ndjehet krenar me punën dhe kontributin e dhënë, e i tillë është edhe  Fetah Bahtiri, i cili shpeshherë mallëngjehet për baltën e Kosovës, gardhiqet e fshatit të tij, njerëzit e atdheut të tij.

Një përkthyes i mirë i një vepre letrare është shumë i vlefshëm dhe i rëndësishëm. Përkthyesi i mirë ndodh që ia kalon autorit me shprehjet e bukura dhe artistike, e i këtillë është Fetah Bahtiri me punën dhe penën e  tij të palodhshme prej përkthyesi.

Një shkrimtar, i cili me punën dhe veprën e tij, i jep një porosi lexuesit, një porosi të qiltër, kombëtare, një porosi për mërgimtarin, një porosi edhe për atdhetarin të cilin qëllim Fetahu e arrin, me mjetet artistike të cilat kanë vlerë dhe përdoren për mrekulli në vargun dhe rreshtin e  tij artistik.

Nga  e majta: Sokol Demaku dhe Fetah Bahtiri, në Festivalin e poezisë “Sofra poetike Borås 2014”

I palodhshëm në punë, aktivitete kulturore por edhe në ndihmë shoqatave dhe individëve në mërgim, Fetah Bahtiri na vjen një ndër iniciatorët krysor për themelimin e Shoqatës së Shkrimtarëve dhe Artistëve Shqiptarë në Suedi. Që nga themelimi i kësaj Shoqate është edhe anëtar i krysisë dhe komisioneve krysore të Shoqatës dhe është njeri ndër ata që me kontributin e tij të palodhshëm i dha forcë dhe kreativitet punës së saj në realizimin me sukses të programit të Shoqatës parashtruar nga krysia e saj. Kështu, qe ketu e katër vjet me radhë me shumë sukses u nxor dhe realizua “Thesari kombëtar i mërgatës shqiptare në Suedi”, secili numër me nga 700 e më shumë faqe e me një përmbajtje mjaft të bollshme letrare dhe historike, gjithnjë nën përkujdesjen e Fetah Bahtirit.

Si rrallë kush në histori, si rrallë kush në ruzullin tokësor, kombi ynë është shquar për një harmoni dhe për respekt mes njerëzve, por edhe për respekt kulture e tradite të tjetrit, për vlera humane dhe njerëzore.  Ngase shekujt përplasen mbi të rrebeshe luftërash të gjata, zullumqar dhe grykës përreth, ngase fqinjët dhe pushtuesit tanë ndër mote na u vërsulën për të na zhdukur si komb, ndaj në vetëdijen tonë nacionale u ngjiz ideja e madhe për komb dhe atdhe. Patriot dhe atdhetar në trevat shqiptare, të udhëhequr nga kjo ndjenjë magjike, udhëhoqën gjenerata të tëra drejt lirisë së atdheut. E kujtojmë kohën e sundimeve të ndryshme mbi truallin tonë, e kujtojmë luftën e paepur të patriotëve, rilindasve dhe  padyshim, në ditët e sotme bashkëkohore, në vargun e madh të këtyre burrave, bën dritë edhe emri dhe vepra e poetit, pedagogut, mësuesit, poetit, shkrimtarit, përkthyesit dhe patriotit të madh Fetah Bahtiri.

Fetah Bahtiri, do të jetë ndër të parët mësues të gjuhës amtare në Skandiavi, që nisi të përcjellë ndër bashkëkombësit, te të rinjtë e fëmijët mesazhet e ruajtjes dhe kultivimit të gjuhës amtare, kulturës dhe traditës shqiptare në mërgatë, veçanërisht në Suedi, aty ku kultura qytetare, respekti dhe zhvillimi i demokracisë kanë arritur kulmin e zhvillimit, e ndihej e domosdoshme që idetë demokratike, kultura e vendësve, të respektoheshin me tolerancë e sidomos me kulturë të pasur shqiptare.

 

Pra në karvanet e gjata shqiptare që mësyen shtete e kontinente të ndryshme të botës për shkak të dhunës që shkaktonte regjimi fashist serb, kishte edhe shumë intelektualë të fushave të ndryshme, të cilët më pastaj, pas marrjes së lejeqëndrimit me dijen dhe kapacitet e tyre të larta prej  ekspertëve të mirëfilltë kanë dëshmuar e po dëshmojnë  bindshëm se edhe pjesëtarët e këtij komuniteti kanë potencial të fuqishëm për të hapur rrugën e perspektivës dhe të prosperitetit të shumë mjediseve punonjëse ku ata janë të kyçur. Me një fjalë, tashmë ekspertët shqiptarë në shumë fusha kanë bërë emër dhe se fjala e tyre është vendimtare për shumë çështje e projekte madhore e të rëndësishme në ato ambiente ku ata janë të punësuar. Në mesin e këtyre njerëzve radhitet edhe intelektuali i shquar Fetah Bahtiri.

 

NUK ËSHTË LETËRSIA E AS POEZIA QË MË USHQEJNË, POR ATO MË MBAJNË GJALLË SE PËR NDRYSHE DO KISHA VDEKUR ME KOHË

 

Sokol DEMAKU

NUK ËSHTË LETËRSIA E AS POEZIA QË MË USHQEJNË, POR ATO MË MBAJNË GJALLË SE PËR NDRYSHE DO KISHA VDEKUR ME KOHË

-thotë Ibrahim Abedini poeti Strugan nga Landveter i Suedisë


- Asnjëherë gjatë historisë, pas kohës së Skënderbeut, nuk kemi qënë më mirë. Me këtë,nuk dua të them se jemi shumë mire sotë. Dua të them, se na është lejuar të kemi një nënë dhe një vëlla por jo një familje të kompletuar.

-Frymëzimi kryesor i tregimeve të mia janë jeta, e kaluara historike, vuajtjet dhe preokupimet e popullit tim në shekuj dhe në ditët e sotme. Me vuajtjet e popullit tim, kam vuajtur edhe unë dhe kur populli im ka kënduar, kam kënduar edhe unë në tregime dhe në poezi.

Të lumtur më bëjnë arritjet e kombit, si Kosova shtet i pavarur, të arriturat e shqiptarëve në IRJ të Maqedonisë dhe po ashtu përfundimi i një vepre me poezi apo me prozë. Më bënë të lumtur kur jeta në familje shkonë mirë, drejtë një qëllimi afatgjatë dhe të qëndrueshëm. Më bëjnë të lumtur sukseset dhe të arriturat e fëmijëve.

-I etur. I pangopur. Kurreshtar. Një njeri i thjashtë që do të di çdo gjë, jo vetëm nga vendlindja e pandarë por edhe nga ambienti që e rrethonë. Nga e përditshmja që jeta i ofronë dhe realiteti ia diktonë. Një njeri që nuk mund të ri i qetë kur atë që e sheh dhe e dëgjonë, ta lëshoj të mbytet pa e paraqitur përpara të tjerëve. Se i thonë një fjalë:”Të dish për një gjë të rëndësishme, dhe të mos e ngresh zërin e ta prezentosh atë të mirë apo të keqe, është njëlloj sikur nuk ke ditur asgjë”.

Kisha me ju lute per nje prezentim të shkurtër.

-Linda më 26 shkurt në katundin Zagraçan, rrethi i Strugës. Në katundin e lindjes e fillova ciklin e ulët të tetëvjeçares, dhe  e përfundova në Fidanishtë- një vend ndërmjet katundit Ladorishtë dhe katundit Shum. Gjimnazin e mbarova në qytetin e Strugës. Më 1981 u diplomova në universitetin e Shkupit, pranë katedrës së gjuhës dhe letërsisë shqipe. Nga regjimi i egër i asaj periudhe për shumë kohë u mohua e drejta ime për të ushtruar profesonin. Shkolla fillore H. Prishtina, në prishtinë ishte e vetmja që më hapi dyertë për të punuar dhe ushtruar profesorin që aq shumë e desha. Për të mbajtur veten dhe familjen në Strugë u detyrua të punoj edhe punë të rënda fizike. Interesimin për letërsi nuk e humba asnjëherë. Nga represioni i vazhdueshëm i organeve të brendëshme policore Sllavomaqedone, definitivishtë më 1990 u largova nga vendlindja dhe u vendos në Landvetter të Suedisë. Në Mönlycke, në komunën e Herryda-s, punova një kohë të shkurtër si arsimtar i gjuhës shqipe me fëmitë e bashkatëdhetarëve. Punova një vit si asistent në shkollën ”Högadal skolan” në Mölnlycke me fëmijë Suedez. Jam anëtar i lidhjes së shkrimtarëve të qytetit të Strugës që nga viti 1999. Në vitin 2009 u pranova në lidhjen e shkrimtarëve ” Författarcentrum väst”( Qendra e shkrimtarëve-perëndim) në Göteborg të Suedisë.  Dhe në vitin 2012 u pranova anëtar i SHSHAKSHS- së (Shoqata e shkrimtarëve,artistëve dhe krijuesve shqipëtarë të Suedisë). Me poezi fillova të merrem që në bangat e shkollës së mesme.

Përvecse nje shkrimtar me renome, jeni edhe poet  i njohur në gjuhën suedeze dhe ne shqip. Do te ishte me interes te mesonim nga ju se si e perkufizoni rolin e shkrimtarit ne jetën bashkëkohore?

-Në botën Shqiptare, Kryesishtë në Shqipëri, Kosovë dhe Në Maqedoninë Shqiptare  botimet e mia janë të shpërndara nëpër biblioteka të caktuara të disa qyteteve dhe në një masë të caktuar edhe në dorën e lexuesve dhe adhuruesve të artit dhe kulturës. Jeta ime si shkrimtar bashkëkohor është e lidhur ngushtë me të jetuarit po të kësaj kohe, por që trajtonë tema edhe të së kaluarës dhe të së ardhmes që më kanë preokupuar më së shumti si Shqiptar dhe si shkrimtar.

Krijimtaria juaj i perket nje periudhe të gjatë kohore. Cila eshte tema dhe motivi ne veprat e juaja?

Krijimtaria ime është e kufizuar, disa vjeçare. Unë do ta veçoj atë që fillon me botimin e veprës së pare me poezi:”Mos vono, moj valle”-1998. Unë si shkrimtar dhe poet, nuk i kam dhënë vetes të drejtën që të jem i përcaktuar vetëm në një drejtim, dua të them se, temat dhe motivet në veprat e mia, kanë qenë të shumëanëshme, të shumëllojshme  dhe të ndryshme. Që ta rrumbullaksoj pak më mire dhe më shkurt pyetjen tuaj, do të shtoj se, jeta nuk ka vetëm një motiv dhe një temë. Dhe nga kjo jetë me shumë motive janë krijuar edhe veprat e mia.

Nga e merrni frymëzimin e romaneve tuaja? Cfarë është tema apo subjekti në to?

-Frymëzimi kryesor i tregimeve të mia janë jeta, e kaluara historike, vuajtjet dhe preokupimet e popullit tim në shekuj dhe në ditët e sotme. Me vuajtjet e popullit tim, kam vuajtur edhe unë dhe kur populli im ka kënduar, kam kënduar edhe unë në tregime dhe në poezi. Por nuk ka munguar asnjëherë dashuria në tema dhe subjekte të ndryshme që kam trajtuar me dashuri dhe respekt.

Ju keni botuar ne shqip por edhe ne suedisht?

- Po! Në Shqip kam botuar shtatë vepra deri tani dhe nga këto, njëra është botuar e përzgjedhur edhe në gjuhën Suedeze nga Ullmar Qvick, miku i Shqiptarëve. Për këtë, ka shkruar edhe gazeta:”Härryda Posten”dhe shumë e më shumë edhe revista letrare:”Dituria” që del në gjuhën shqipe në Båros të Suedisë me redaktor, Sokol Demakun.

Cka ka botuar deri me tani  Ibrahimi  dhe cka pret lexuesi nga ju tani?

- Për herë të parë më 1998 botova:

” Mos vono, moj valle”- Poezi

” Dëgjoni zërin tim”- Poezi -1999

” Luli guximtar ”   - Novelë për fëmijë- 2000

” Brengat e liqenit- Poezi   - 2002 ( përkthyer në përzgjedhje në gjuhën Suedeze me titullin: ” Sjöns smärta” po në të njejtin vit, nga Ullmar Qvick).

” Arifi deshte të fluturonte”- tregim për fëmijë- 2005

” Harro se ç´kemi biseduar”- Tregime për të rritur- 2009

“Çdo gjë i përket jetës”- Poezi – 2012   .                                                                               Por veprimtaria ime do të vazhdoj derisa të më punoj koka dhe duartë. Dhe unë besoj se lexuesit e rregulltë të veprave të mia, presin vazhdimin e epizodeve të lexuara. Dhe për lexuasit, vepra ime e ardhëshme do të jetë një përmbledhje me tregime , ku do të zbuloj në tërësi maskën e regjimit Sllavo-Maqedon për padrejtësitë dhe krimet që ka bërë.

Kur kemi te bejme me poezinë cila është ajo qe le gjurme tek ju dhe qe ju shtynë te merreni me te?

- Unë do thosha kështu: Çdo gjë që ka lënë gjurmë të thella në shpirtin e popullit tim, ka lënë gjurmë të thella edhe në rrjeshtat e poezisë sime. Jeta Shqiptare në veçanti dhe jeta si tërësi e pandarë e të gjithve të kësaj bote me të mirat dhe të këqiat, domosdo që e kanë shtyrë poetin Ibrahim Abedini të shkruaj.

Keni botuar bukur e së fundi cka pritete që të jete ne duartë e lexuesit dhe cfarë është tema që trajtohet këtu?

- Të gjithë atë që kam botuar deri më tani është në duartë e lexuesve. Dhe të gjithë botimet i kam bërë me kontributin tim dhe më së shumti i kam dhuruar falas. Për këtë nuk jam penduar asnjëherë.U thashë se I.Abedini nuk do pushoj së shkruari asnjëherë, dhe pak më lartë e përmenda se cila do jetë vepra e ardhëshme dhe tema e sajë dhe do ta them edhe njëherë, pa rezervë, se do demaskoj rregjimin Sllavo-Maqedon që ka bërë në bashkëpunim me atë Serbo-Sllav.

Si e kalon Ibrahim Abedini një ditë punës në megrim?

- Jo me kënaqësinë më të madhe në momente të caktuara, kur me trup është pranë kompjuterit dhe karriges në Landvetter të Suedisë dhe me mentë dhe shpirt është diku larg në burimet e pasura me ujë, në kodrat dhe livadhet e vendlindjes, në krasta dhe në malet e pasura me dru. Pranë miqve dhe shokëve në kafenetë e Strugës. Dhe më së shumti pranë shtëpisë që e kam lënë të vetëm

Ju jeni Gjuhtar me profesion por tani merreni me shkrime dhe publicistikë, cfare është dallimi mes asaj qe keni perjetuar ne vendlindje dhe sot këtu në Suedi?

- Unë mendoj se dallimi midis këtyre të dy drejtimeve nuk është shum i madh në thelb. Të dy drejtimet takohen në një pikë të përbashkët dhe kanë për qëllim veprimin e njejtë. Gjuha dhe letërsia studjojnë shkrimet dhe publicistikën dhe që të merresh me shkrime dhe publicistikë duhet të njohësh gjuhën dhe të kesh studjuar letërsinë, dhe kur të shohësh, nuk bënë njëra pa tjetrën. Nëse provoj të përgjigjem në pyetjen se, cfarë kam përjetuar në vendlindje dhe sotë në Suedi?, do më duhej të lexoja një vepër të tërë të shkruar, por unë do të them shkurtimisht se, atë që kam përjetuar, që kam parë dhe që kam dëgjuar në atëdhe, në Suedi jam munduar ta  shpreh dhe ta përshkruaj me anë të veprave dhe që do vazhdoj ta paraqes me vepra të tjera në mënyrë reale. Me një fjalë, Suedia dhe bujaria e këtij populli Skandinav më dha mundësinë të paraqes një pjesë të realitetit sa të hidhur aq edhe tragjik të popullit tim të lashtë.

Një shkrimtrar, një publicist kërkon te jetë pothuajse për gjithçka i informuar. Kjo ka të bëjë kryesisht me natyrën e personit. Thjesht doja një përgjigje te shkurtër.  Si është Ibrahimi nga natyra?

-I etur. I pangopur. Kurreshtar. Një njeri i thjashtë që do të di çdo gjë, jo vetëm nga vendlindja e pandarë por edhe nga ambienti që e rrethonë. Nga e përditshmja që jeta i ofronë dhe realiteti ia diktonë. Një njeri që nuk mund të ri i qetë kur atë që e sheh dhe e dëgjonë, ta lëshoj të mbytet pa e paraqitur përpara të tjerëve. Se i thonë një fjalë:”Të dish për një gjë të rëndësishme, dhe të mos e ngresh zërin e ta prezentosh atë të mirë apo të keqe, është njëlloj sikur nuk ke ditur asgjë”. Nga natyra Ibrahimi është i qetë, por agresiv në mënyrën e të shkruarit kur është fjala për të sharë vetveten për të paarriturën.

Ju jeni edhe një prozator shumë i talentuar, cfarë është aktiviteti juaj në media. Si e ndieni veten si shkrimtar, publicit në mergim?

-Mediave nuk ia vë veshin shumë. Ata e bëjnë detyrën e vetë të informimit dhe do-do japin edhe ndonjë kritikë të mënyrës së vetë. Por, për  mua është me rëndësi  që atë që e shkruaj ta lexoj lexuesi, të kënaqet dhe të mësoj diçka të re nga ajo që unë do paraqes. Të jesh shkrimtar është kënaqësi e vecantë. Unë nuk shoh ndonjë privilegj në punën që bëj si shkrimtar, se kryej vetëm një obligim që kam ndaj vetvetes si njeri. Do mjaftonte për mua që lexuesit të lexonin atë që unë shkruaj. Shkrimtari si shkrimtar kudo që të ndodhet e ka të njejtën rëndësi dhe obligim:-Vetëm të shkruaj të drejtën.

Nëse do te kishe mundësinë te jepje ndihmësen tende në realitetin që jetojmë ne shqiptaret, ku mendon konkretisht që duhet ndryshuar diçka ne?

- Thjeshtë do kisha këmbëngulurnë  ndryshimin e mentalitetit  të të menduarit. Duhet të ndryshojmë gabimet e të parëve tanë të të menduarit. Çfarë dua të them me këtë?Nuk dua të nënçmojë aftësitë që ka kombi jonë që nga klasa më e ulët e deri tek klasa intelektuale. Por dua të nënvizoj se, ne nuk duhet të jemi shumë bujar, shumë të urtë dhe të butë, nuk duhet t´i japim të tjerëve atë që na takonë vetëm neve, nuk duhet të lejojmë që të na vjedhin pasurinë kulturore me dëshirën tonë duke u treguar zemërgjërë. Duhet të jemi konzervativ dhe të njëanshëm kur është fjala për të mbrojtur vetveten. Dhe nëse më kishit pyetur mua se, si duhet mbrojtur e tëra kjo që thashë më lartë, përgjigja do të ishte:- Duhet të mësojmë nga Japonezët. Ja një shembull konkret : Japonezët, misionarëve të huaj nuk u mësonin  gjuhën e tyre që ata të mos kishin mundësinë të  mësonin më shumë për Japonezët dhe pozitën e tyre në shoqëri.

Cka mendoni mbi gjendjen politike shqiptare në përgjithësi, parë në prizmin, Shqipëri-Kosovë dhe trojet tjera shqipëtare?

- Asnjëherë gjatë historisë,¨pas kohës së Skënderbeut, nuk kemi qënë më mirë. Me këtë, nuk dua të them se jemi shumë mire sotë. Dua të them, se na është lejuar të kemi një nënë dhe një vëlla por jo një familje të kompletuar. Për t´i dhënë një përgjigje më të mire pyetjes suaj, unë do ju paraqes një poezi e cila flet më mire si përgjigje e pyetjes suaj:

Kosova-djep i shqiptarisë

Në trojet e lashta të Ilirisë

Brënda në zemër të Dardanisë

Kosova përkund djepin e shqiptarisë.

Në trojet tona

Në epokën e re

Lindi edhe një atëdhe - hola…

Dhe sa vjen e shkonë,

Për çdo vit,

I vdes sërbosllavisë një- mit.

Dhe sa shkonë e sa vjen

Po rringjallet një kala

Që u shëmb, që u shkatërrua,

Por që nuk u shua.

Si shqiponja që nuk fle

Që godet e di të ruaj fole

Kjo ishte Kosova për armiqtë—hola…

E bukur, shtatlartë, e re

E zonja dhe krenare, por jo e ve

Kjo është Kosova sotë për miqtë – hola…

Valë të egra detrash të goditën

Valë të pandërprera piratësh të sulmuan,

Si Odisenë,

Për të mos u kthyer më në atëdhe.

Por Dardania lindi gjithmonë Akila

Që historinë famëkeqe e shtinë në grila- hola…

Shqipëtarët nuk do qajnë më, jo,

Ata do këndojnë.

Shqipëtarët nuk do mbajnë zi më, jo,

Ata do hedhin valle.

Si ata në Çamëri

Si ata në Mal të zi

Si ata në Preshevë

Si ata në Iliridë,

Se nuk janë më jetimë

Se nuk kanë vetëm një nënë

Nëse letërsia, ose publicistika nuk do të ishte profesioni juaj, ne cfarë profesioni do e gjente veten Ibrahim Abedini?

- Ibrahim Abedini e ka gjetur veten dhe profesionin këtu e gjashtëmbëdhjetë vite më parë-Saldator i rregjur. Nuk është letërsia e as poezia që më ushqejnë, por ato më mbajnë gjallë se për ndryshe do kisha vdekur me kohë.

Planet tuaja për të ardhmen, cka Ibrahimi mendon dhe ka në fokus?

- Të plakem dhe të pensionohem me shëndet. Të kem sa më më shumë kohë të lirë, të jem i pavarur që të shkruaj sa më shumë vepra me karakter kombëtar dhe të dashurisë se, këto të dya shkojnë bashkë si dy qe të pandarë. Ibrahimi mendon të njejtën, atë që e mendon i tërë kombi Shqiptar:”Bashkimin e trojeve etnike”. Këtë e ka në mëndje dhe në plan të parë, të tjerat janë në planin ”B”.

Përveç artit te të shkruarit dhe publicistikes, si e kalon kohën e lirë?

- Nuk më mbetet shumë kohë e lirë, por ajo kohë që më tepëron e kaloj duke luajtur me mbesën,Delin.Duke e ndihmuar gruan në pregaditjen e ushqimit. Duke lexuar gazetën dhe lajmet në internet. Shetitje në natyrë me gruan dhe të tjera që dalin të paplanifikuara.

Cka ju benë të lumtur dhe cka ju mundon më së shumti?

Të lumtur më bëjnë arritjet e kombit, si Kosova shtet i pavarur, të arriturat e shqiptarëve në IRJ të Maqedonisë dhe po ashtu përfundimi i një vepre me poezi apo me prozë. Më bënë të lumtur kur jeta në familje shkonë mirë, drejtë një qëllimi afatgjatë dhe të qëndrueshëm. Më bëjnë të lumtur sukseset dhe të arriturat e fëmijëve. Dhe më mundon më së shumti kur partitë politike shqiptare si në parlamentin e Shqipërisë ashtu edhe të Kosovës kur nuk mund të gjejnë gjuhë të përbashkët për t´u marrë vesh mes tyre e për të tejkaluar problemet dhe në veçanti më dhëmb kur partit Shqiptare në maqedoni kacafyten mes veti e të vjelat i korrin partitë Maqedonase. Më dhëmb kur dëgjoj dhe lexoj që Shqiptarët vriten mes tyre për motivet ë dobta dhe hakmarrje dhe armiqtë që i kemi tek dera qeshin dhe bëjnë”Amin”. Më dhëm kur shoh se shpërnguljet e Shqiptarëve vazhdojnë edhe në ditët e sotme.

Po të kishit mundësin të zghidhni, ku do kishit jetu?

- Unë nuk do kasha thënë, po të kisha mundësi. Mundësitë nuk egzistojnë asnjëherë për të plotësuar një dëshirë. Dëshirën për ta plotësuar, duhet të veprosh, të sakrifikosh apo të vendosësh edhe pa menduar. Po të më ishte lejuar në një jetë tjetër, ma mëdyshje do kisha vendosur të jetoj në Strugë, por vetëm me një kusht, pa të drejtë shpërnguljeje. Dikush mund të ma bëjë pyetjen: Shko dhe shpërngulu tani se kushtet egzistojnë? Por, këtë pyetje nuk besoj që do ma bënte një njeri që ka fëmijë të moshes sime. Unë e kam thënë në një poezi:”Po u shpërngule njëherë, ke vdekur dy here”.

 

 


Faqe 15 nga 49

Newsflash

DOLI NUMRI DHJETË JUBILAR I REVISTËS MALËSIA

Doli nga botimi numri 10 jubilar i revistës për kulturë, shkencë dhe çështje shoqërore Malësia, në Podgoricë, Mali i Zi, i cili sjellë rreth 50 artikuj shkencorë, recensione, vështrime dhe përurime. Në këtë numer kanë bashkëpunuar studiues nga Shqipëria, kosova, Maqedonia, Kroacia, Bullgaria, Italia, Suedia, Gjermania, Austria, Rumunia dhe Mali i Zi.


Në rubrikën "kulturë" punimet e veta i kanë prezantuar 31 autorë: Akademik Aleksandër STIPÇEVIQ " Etnogjeneza e shqiptarëve nga ilirët"; Prof. dr. Anton Nikë BERISHA "Mbi pasthëniet e Pjetër Budit në “Doktrinën e krishterë“ dhe në “Ritualin romak“; Prof. dr. Shefkije ISLAMAJ "Tribuna të mëdha të filologjiisë shqiptare: “Studime filologjike“ dhe “Gjurmime albanologjike“; Pof.dr.Valter Memisha" Ndihmesa shkencore e akademik Shaban Demiraj në faqet e revistës“studime filologjike"; Akademik Gjovalin SHKURTAJ "Ndihmesa e Prof. Mahir Domit në lëmin e dialektologjisë dhe të onomastikës shqiptare"; Prof. dr. Matteo MANDALÀ" Letrat e pabotuara të Mitkos për Kamardën: shënime paraprake për botimin e tyre"; Prof. dr. Tomor OSMANI" Preng Doçi themelues i shoqërisë“Bashkimi“ dhe ndihmesa që

dha ajo për njësimin e alfabetit të shqipes"; Prof. dr. Shaban SINANI " Një lexim etnografik në letërsinë e I. Kadaresë- Me një vështrim të posaçëm në veprat Çështjet e marrëzisë dhe Konkurs bukurie për burrat në Bjeshkët e Nemuna -"; Prof. dr. Hajrullah KOLIQI" Anton Harapi për vëllazërimin ndërshqiptar"; Prof. dr. Zymer Ujkan NEZIRI Mbledhja dhe botimi i eposit të kreshnikëve nga krahina e Trieshit: kontributi i Nikollë Ivanajt"; Dr. Xhavit BEQIRI" Fishta dhe “Lahuta"; Prof. dr. Mustafa IBRAHIMI" Njësi frazeologjike me gjymtyrë emra vendesh"; Prof. dr. Roland ZISI" Himara në veprën poetike të Jeronim de Radës"; Prof. dr. Josif MITA" Për përshtatjen sintaksore"; Prof. dr. Adem ZEJNULLAHU " Drama e një balade familjare"; Dr. Fiorella DE ROSA" Rreth disa veçantive gjuhësore dhe letrare të teksteve folklorike të Fallkunarës të botuara në revistën “La Cabria“ (1888-1902)"; Prof. as. dr. Muharrem JAKUPI" Modernizmi në prozën shqiptare dhe fillimet e ligjërimit të brendshëm në romanet Ismail Kadaresë"; Dr. Anila ÇEPANI - dr. Rozana RUSHITI" Vështrim historiko-krahasues i toponimeve të ndryshuara në 100 vjet"; Dr. Kastriot MARKU" Teksti letrar si monument dhe shkrimi i historisë së letersisë shqipe"; Dr. Edlira TROPLINI “ Dukuri të hershme gjuhësore në të folmet e diasporës shqiptare"; Dr. Anisa KOSTERI Prurje gjuhësore të dy dialekteve në prozën artistike të Adem Demës"; Dr. Ema KRISTO Përdorimi i fjalëve brizante në gjuhën e politikës në Shqipëri - Një vështrim mbi karakteristikat e tyre -"; Doktorant Anton GOJÇAJ "Poema epike në Ballkanin Perëndimor (vështrim krahasues)"; Mr. Marina MIHAJLOVA"Ditari i Bedi Pipës"; Doktorante Monika HASANI "Vështrim leksiko-semantik i grupit paradigmatik të përemrave të pacaktuar"; Doktorant Erzen KOPERAJ " Pjesoret me -m tek autorët veriorë të shekujve XVI-XVIII"; Doktorant Fitor OLLOMANI " Fjala e artit poetik të Ali Podrimjes"; MA Besa HOXHA-BEQIRI " Historia e letërsisë e Justin Rrotës"; Doktorante Evalda PACI "Fjalori i Frang Bardhit në një kontekst të historisë së shkrimit të shqipes"; MA Eriola AGALLIU(PhD Following) "Gjeografia dialektore në romanin Me valët e jetës të Vedat Kokonës"; Avdyl SULAJ, studiues "Lirika popullore – shtojzovallja e folklorit shqiptar".

Në rubrikën nga "histori" janë prezantuar shtat (7) studime shkencore: Prof. dr. Zef MIRDITA "Krishtërimi ndër shqiptarë - riti ortodoks"; Prof. dr. Emine BAKALLI " Ideja evropiane: Kongresi I i Unionit Panevropa dhe shqiptarët"; Prof. Dr. Lush Culaj "

Diplomacia austro-hungareze për kryengritjen shqiptare të Malësisë së Mbishkodrës të vitit 1911"; Prof. asoc. dr. Nertila HAXHIA-LJARJA “Rilindja e kishës katolike shqiptare"; Prof. asoc. dr. Gjon BERISHA" Identiteti arbëror i Zetës: kontinuiteti iliro-arbëror i Dioklës (Zetës)"; Dr. Edmond MALAJ " Familja fisnike shqiptare Engjëlli (Angelus) para pushtimit osman: mbi origjinën dhe gjenealogjinë e familjes Engjëlli";

Doktorant Eduard NDRECA “ Mirdita në kryengritjen antiosmane të vitit 1911".

Në rubrikën "recensione" janë prezantuar po ashtu shtat (7) vështrime për disa botime aktuale të autorëve nga Italia, Kosova, Shqipëria, Mali i Zi, Suedia, trajtuar nga Prof. Dr. Anton Nikë Berisha, Prof. Dr. Shaban Sinani, Prof. Dr. Fatbardh Hoxha, Prof. Gjokë Dabaj, Mr. Sheremet Krasniqi dhe Hysen Ibrahimi.

Ky numer mbydhet me vështrime dhe urime për revistën Malësia, nga kryeredaktorët e disa revistave të njohura shkencore, nga drejtuesit e institucioneve universitare, akademike dhe shkencore, si dhe nga intelektualë të tjerë të njohur të shkencës e kulturës shqiptare, sikurse janë: prof. univ. dr. Ardian Kyçyku, bashkëthemelues dhe bashkëdrejtues i revistës europiane Haemues, gjithashtu Rektor i Universitetit Rumun të Shkencave dhe Arteve Gheorghe Cristea në Bukuresht dhe President Ekzekutiv i European Akademy of Performing Arts, Bukuresht, Rumuni; prof. dr. Valter Memisha, kryeredaktor i revistës Studime filologjike dhe drejtor i Institutit të Gjuhësisë dhe Letërsisë në Tiranë; prof. dr. Lulëzim Lajçi, kryeredaktor i revistës Gjurmime albanologjike - seria e shkencave historike, Prishtinë; prof. dr. Fatbardha Hoxha, kryeredaktore e revistës “Buletini shkencor“ dhe drejtore e Institutit të Studimeve Albanologjike të Universitetit të Shkodrës „Luigj Gurakuqi“; prof. dr. Simë Gjon Dobreci, kryeredaktor i revistës Buzuku, Ulqin; z. Anton Marku, ideator dhe themelues i revistës Dielli Demokristian, Vjenë; prof. dr. Anton Nikë Berisha, Universiteti i Kalabrisë; prof. dr. Lush Culaj, Instituti Albanologjik, Prishtinë; prof. asoc. dr. Muharrem Jakupi, Universiteti Aleksandër Moisiu, Durrës.

Themelues dhe kryeredaktor i revistës është Nikë Gashaj(email: malesia@t-com.me; nik.gasaj@gmail.com ).