Dituria

  • Rrit madhësinë e fondit
  • Madhësia normale e fontit
  • Ul madhësinë e fontit
Home

Kadri Tarelli: Festa e mësuesit

Festa e mësuesit

Kadri Tarelli

E SHENJTË , “DITA E MËSUESËIT” 7 MARSI !

Po afron 7 Marsi, festa e “Mësuesit”. Që në krye të shkrimit i uroj mësuesit, kolegët e mi të nderuar dhe shpreh mendimin tim se 7 Marsi, “Dita e Mësuesit” duhet të jetë festë kombëtare, pasi është “Ditë e shenjtë”, dita më fatlume për arsimin kombëtar Shqiptar dhe ca më shumë për mbijetesën e kombit tonë.

E quaj të “Shenjtë”këtë ditë, pasi u derdh mençuri dhe dituri, djersë dhe mund, flori, jetë dhe gjak, për ta hapur, jetësuar dhe mbrojtur shkollën, gjuhën dhe kombin. Pak e çuditëshme kjo historia jonë. Nuk është për t’u patur zili, por ja që kështu na ka rënë për pjesë, mbase edhe vetë e kemi kërkuar, duke qënë të vonuar, ose të zënë mes njëri – tjetrit me sherre të mëdha, e s’ja kishim ngenë këtyre gjërave të “vogla” dhe linim shtegun hapur për komshinjtë apo fqinjët tanë, që natyrisht nuk na kursyen. Jemi më të vjetrit e ballkanit, të vjetër sa vetë jeta, autokton “dembabadem”, por kishim mbetur të vetmit në Ballkan me gjuhë të pashkruar. Në këtë ditë“Të bekuar”, me hapjen e shkollës së parë shqipe, më 7 Mars 1878, u mundësua ruajtja, mësimi dhe zhvillimi i gjuhës shqipe, që na bëri ne të mbetemi tek rrënjët e të parëve tanë. Duke lëçitur këtë “Gjuhë perëndie” u formatua, u ngrit ndërgjegja e kombit, dhe, me penë e pushkë u vu në udhë të mbarë lufta për pavarësi dhe shpallja e saj më 1912.

Është e panevojëshme të përsërisim ngjarjet historike dhe përpjekjet e rilindasve tanë të ndritur për gjuhën dhe shkollën shqipe, por cilido mund t’i bëjë vetes pyetjen, por edhe të përsërisë pyetjet që janë bërë prej kohësh nga njerëzit e thjeshtë, e ca më shumë nga të diturit: Ç’do të ndodhte po të mos ishin hapur shkollat shqipe ? A do të mund të ngrihej e forcohej ndërgjegja kombëtare ? A do të mund shpallej dot pavarësia ? Dhe mund të vazhdojmë të pyesim: A do të mund të përballonim lakminë e fqinjëve, kur me gjuhën shqipe të shkruar e të mësuar në shkollë, me luftën dhe gjakun e dredhur, mezi mundëm të mbajmë kaq pak vend që quhet Shqipëri dhe ne të quhemi shqiptarë. A mund të mos i vlerësojmë heronjtë e vërtetë të Kosovës, mësuesit e saj, të cilët në kushtet e pushtimit serb, mbajtë gjallë frymën kombëtare dhe edukuan në shpirtin e të rinjëve kosovarë ndjenjat e luftës për liri dhe e bënë Kosovën të pavarur. Përgjigjet i gjejmë te vetja, pasi janë të thjeshta e të qarta si dita e diellit, por që na bëjnë të mendohemi mirë, për atë çka po bëjmë sot dhe për atë se çka presim nesër.

Është gjetje e bukur “Dita e Mësuesit”. S’ka emër më bukur ! Bashkë me shkollën shenjtërohet edhe mësuesi. Mos po e zmadhoj paksa duke e quajtur mësuesin “Shenjtor” ? -Jam i bindur se nuk e teproj. Ç’bënë më shumë shenjtorët ? – Besuan në zot. U sakrifikuan si misionarë, duke i shërbyen zotit dhe njerzimit. Bukuri !- Sot e mijra vite me radhë ne i nderojmë, u përulemi dhe kërkojmë bekimin e tyre. Ç’bënë më pak mësuesit tan: Papa Kristo Negovani, Petro Nini Luarasi dhe Gjok Shqiptari, (Xhordano Bruno Shqiptar, i cili u dogj i gjallë se në gji mbante abetaren e gjuhës shqipe ), e bashkë me ta edhe plot e plot të tjerë: Besuan në zot, besuan në komb, i shërbyen kombit dhe u sakrifikuan për kombin si askush tjetër, si misionarë që përhapën dituri dhe përcollën në popull dashuri për gjuhë e komb. Kurdoherë i prulemi me nderim të thellë.

S’ma merr mendja se ka komb tjetër, që të ketë kaq shumë martirë të rënë për gjuhën dhe shkollën, sa çka kombi ynë. Ne ata i kujtojmë dhe i nderojmë në çdo përvjetor. I kemi përjetësuar duke u vënë emra shkollave. Kemi bërë e bëjmë mirë. Po është shumë pak. Ata kanë qënë dhe mbeten për për ne dhe brezat e rinj, modeli më i bukur i njeriut të ditur, të ndershëm e fisnik, trim e atdhetar.

Mësuesit meritojnë më shumë nderim dhe mirënjohje, jo vetëm nga nxënësit dhe studentët, sepse me shkollën dhe mësuesit lidhen që nga vocëraket të cilët mësojnë abetaren e deri te shkencëtarët dhe profesorët e universiteteve dhe akademikët. Me shkollën është i lidhur edhe ushtari e gjenerali, mekaniku dhe inxhineri, bujku, çobani dhe agronomi, shkrimtari, gazetari, poeti dhe artisti, ministri, deputeti, politikani dhe presidenti. Mësuesi, i gjallë dhe i heshtur, kurdoherë është në çdo familje shqiptare, por edhe në diasporë, ku në kushte të vështira, si misionarë të vërtetë, po bëjnë një punë të jashtëzakonëshme për të mbajtur gjallë gjuhën dhe zjarrin e ndezur të shqiptarizmës.

Sakrificat për shkollën dhe gjuhën shqipe nuk kanë sosur edhe sot e kësaj dite. Breza të tërë mësuesish, kush më shumë e kush më pak, kanë vënë një gur në kështjellën e arsimit Shqiptar. Po përmend se, vetëm nga Durrësi janë nderuar me titullin e lartë “Mësues i Popullit”, shumë prej tyre edhe pas ndryshimeve demokratike të viteve 1990. Këta janë: Gjini Luarasi, Petrit Velaj, Vasil Ziu, Pertef Kruja, Agim Shehu, Isuf Puka, Sul Zalla (Sulë Shqipja), Qazim Domi, Mexhik Bekteshi, Hysen Çela, Beqir Çela, dhe pa i përmendur emrat e nderuar të tridhjetë e nëntë “Mësuesë të Merituar”. Nuk janë pak. Ne krenohemi me ta dhe kemi ç’të mësojmë prej tyre, sidomos të rinjtë që e nisin udhën e vështirë, por të bukur dhe fisnike të mësuesisë.

Sa më shumë vite që kalojnë, aq më e bukur dhe më e madhërishme na duket “7 Marsi”, festa mbarëkombëtare e “Mësuesit”. Ndaj sot edhe për mijra vite të tjerë, urojmë: Ta gëzojmë këtë festë hyjnore, të magjishme dhe njëherazi të madhërishme !

Përgatiti

Kadri Tarelli

 

Newsflash

 

DOLI NUMRI I RI I NËNTË ( 9 ) I REVISTËS ”MALËSIA”


Doli nga botimi numri i 9 i revistës për kulturë, shkencë dhe çështje shoqërore „Malësia“ në Podgoricë, Mali i Zi, me një përmbajtje të pasur të punimeve shkencore dhe artikujve studimorë nga mbarë hapësira shqiptare dhe më gjerë. Në këtë numër kanë bashkëpunuar studiues nga Shqipëria, Kosova, Maqedonia, Kroacia, Bullgaria, Italia dhe Mali i Zi.

Në rubrikën “kulturë” punimet e veta i kanë prezantuar 21 autorë: Akademik Aleksandër Stipçeviq ”Shqiptarët për Arbreshët e Zarës”; Akademik Gjovalin Shkurtaj “Jup Kastrati, ky bir i madh i Shkodrës (1924-203 )”; Prof dr. Matteo Mandala ”Revista Hylli i dritës dhe Arbëreshët”; Prof. Dr. Anton Nikë Berisha ”Jerina ase Mbretnesha e luleve-një kryevepër poetike e Fishtës”; Prof. Dr. Valter Memisha “Matteo Mandala për leksikografinë në mjedisin arbëresh të Sicilisë “; Prof. Dr. Shaban Sinani “Motivi i krijuesit të rruzullimit: Prej P. Bogdanit e N. Ketës tek Pjetër Zarishi e At Gjergj Fishta“; Prof. Dr. Shpresa Hoxha “Gjuha Shqipe në qendrat tona televizive“; Prof. Dr. Zeqirja Neziri “Procesi i globalizmit dhe studimet historike letrare shqiptare“; Prof. dr. Josif Mita “Mbërritje të veçanta dhe të rëndësishme të gjuhtarëve Mazin & Savoia“; Prof. Dr. Fatbardha Hoxha “Afirmimi i identitetit etnokulturor dhe kombëtar të shqiptarëve“; Prof. as. Muharrem Jakupi “Romani “Kronikë në Gurë“; Prof. as. Dr. Mimoza Priku “Gjuha shqipe dhe sfidat e saj përballë multilinguizimit“;

Dr. Griselda Doka “Realiteti jetësor në poezinë e Ali Podrimjes“; Dr. Zamira Shkreli “Faza të përvetsimit të leksikut nga të vegjlit“; Mustafa Spahiu “Kur kjason qumshti i kulluar i fëmijërisë“; Ma. Gabriela Minkova “Autori anonim ka vrarë protagonisten e veprës së tij. Protagonistja jo anonime ka vrarë krijuesin e saj“; Mr. Ragip Gjoshi “Shkolla e Stubës fillimi i arsimit shqip në Kosovë“; Ma. Luljeta Dushi “Fjalori Italisht-Shqip- I Luca da Monte Giove“(Dorëshkrimi i vitit 1848. ); Mr. Majlinda Bushaj-Mr.Marjan Lulgjuraj “Prof. David Luka-personalitet i shquar i gjuhës shqiptare“; Hilmi H. Kryeziu “Mustafa Spahiu, burim i pashtershëm mirësie...“.

Në rubrikën nga „historia“ janë prezantuar tri studime shkencore: Prof. dr. Emine Bakalli “Revolucioni Kombëtar Shqiptar: Reflektime për lëvizjen e armatosur kombëtare për autonominë e Shqiprisë të vitit 1912“; Prof. Dr. Lush Culaj “Vrasja e Luigj Palajt sipas burimeve malazeze të vitit 1913“; Prof. Neki Babamusta “Çameria, problem ndërkombëtar që kërkon zgjidhje“.

Një rubrikën “ çështje shoqërore“ janë botuar artikujt shkruar nga: Dr. Ermira Babamusta “Dita Botërore Humanitare: Homazh në përkujtim të masakrave në Kosovë“; Prof. dr. Kaloyan Metodiev “Gjenerata e vitit 1968: nga rebelimi i të rinjëve deri në politikë“; Mr. Danja Sinanaj “Kisha dhe eutanazia-një konflikt modern“; Nora Kalaja „Kongresi Amerikan nderon Ermira Babamusten “Gruaja Humanitare Ndërkombëtare“.

Ky mumer mbyllet me recensione ose shqyrtime për disa botime aktuale të autorëve nga Shqipëria, Kosova, Kroacia dhe Mali i Zi, trajtuar nga Prof. dr. Simë Dobreci, Prof. dr. Halil Halimi, Prof. dr. Fiorella De Rosa, Dr. Vilma Proko, Dr. Kastriot Marku, Dr. Albana Aliu, Mr. Marash Dukaj, Mr. Sheremet Krasniqi dhe publicisti Sokol Demaku.

Redaksinë e revistës e përbëjnë një numër i njohur i intelektualësh nga rajonet e ndryshme shqiptare dhe me gjerë ballkanike: Ruzhdi Ushaku, Gjovalin Shkurtaj, Shpresa Hoxha, Zeqirja Neziri, Zef Mirdita, Rusana Bejleri, Emil Lafe, Emine Bakalli, Riza Rexha, Tomor Osmani, David Kalaj, Begzad Baliu. Kryeredaktori i revistës është Nikë Gashaj.

(e-mail:malesia@t-com.me)