Dituria

  • Rrit madhësinë e fondit
  • Madhësia normale e fontit
  • Ul madhësinë e fontit
Home Debattartiklar-Debatt artikuj Gentiana Zagoridha: NDIKIMI I USHQIMEVE NË ORGANIZMIN TONË

Gentiana Zagoridha: NDIKIMI I USHQIMEVE NË ORGANIZMIN TONË

Gentiana Zagoridha

NDIKIMI I USHQIMEVE NË ORGANIZMIN TONË

Për shëndetin dhe mënyrën e të ushqyerit jemi të gjithë të ndjeshëm.Ajo që duhet të kemi gjithnjë parasysh për të qenë të shëndetshëm e jo të shëndoshë është t’i japim më shumë përparësi cilësisë se sa sasisë së ushqimit për këtë arsye dieta jonë e përditshme duhet të jetë sa më e larmishme, të hamë në mënyrë të rregullt dhe të ekuilibruar duke i dhënë organizmit të gjitha substancat që ai ka nevojë. Po cilat janë këto substanca që organizmi ynë ka më shumë nevojë?

Drithërat – Për të kryer të gjitha aktivitetet e përditshme trupi ynë ka nevojë për energji.Burimi kryesor i energjisë janë karbohidratet.Karbohidratet gjenden kryesisht te drithërat,buka dhe orizi.Përdorimi i drithërave në dietën ushqimore mbron organizmin nga sëmundjet e zemrës.Karbohidratet formohen nga proçesi i fotosintezës,duke u nisur nga H2O dhe CO2.

Vajrat dhe yndyrnat e ngurta – Ndonëse shpeshherë,vajrat dhe yndyrat trajtohen si të dëmshme për organizmin,ato janë të domosdoshme dhe duhet të përfshihen në mënyrë të rregullt në dietën tonë të përditshme.Në këtë grup bëjnë pjesë disa acide yndyrore,si ai linoleik dhe linolenik.Këto acide janë të domosdoshme për organizmin,pasi nuk prodhohen dot prej tij,por duhen marrë me anë të ushqimit.Burime të vajrave të dobishme dhe të shëndetshme për ne janë: ulliri,luledielli,misri,soja,arrat si dhe vajrat që vijnë nga peshku.

Mishi,peshku dhe veza – Proteinat të cilat gjenden me shumicë tek mishi,peshku dhe vezët janë të rëndësishme për zhvillimin dhe mbarëvajtjen  e organizmit.Është vërtetuar se përdorimi i peshkut ul rrezikun e atakëve kardiakë,pasi ai është i pasur me me yndyrna të tipit omega 3.Pulat dhe gjeli i detit kanë epërsi sepse nuk përmbajmë shumë yndyrna të ngopura,si dhe asimilohen më lehtë nga organizmi.Edhe vezët nuk mbeten më mbrapa megjithëse për një kohë të gjatë janë parë me sy negativ për shkak të kolesterolit që përmbajnë.E bardha e vezës është shumë e pasur me proteina dhe këshillohet për dietën tonë.Veçanti përbëjnë personat që vuajnë nga sëmundje të zemrës dhe diabeti për të cilët nuk këshillohet të hanë më shumë se tri vezë në ditë.

Frutat dhe perimet – Janë burimi kryesor i vitaminave,të cilat konsiderohen me të drejtë si katalizatorë të shumë proçeseve jetësorë.Përveç kësaj ato janë shumë të pasura dhe me shumë kripëra minerale.Një dietë e pasur me fruta dhe perime zvogëlon rrezikun e atakëve kardiakë,të trombozave,lëvizjeve të tensionit të gjakut dhe nga ana tjetër vonon degradimin e indeve muskulore.Ato ndihmojnë në ruajtjen e shikimit,i cili dobësohet sidomos pas moshës 65 vjeç.Për rëndësinë që paraqesin në mbarëvajtjen e organizmit tonë po përpiqem të veçoj disa prej tyre duke i shoqëruar dhe me efektet përkatëse në organizëm:

Portokalli mbron zemrën,parandalon kapsllëkun,ndërpret diarrenë,përmison kapacitetin e mushkërisë,mbron nyjat.Ai përdoret me sukses në luftimin e sëmundjeve të veshkave.Gjithashtu është vërtetuar se lëngu i portokallit rrit rezistencën e trupit ndaj gripit,heq lodhjen si dhe aktivizon funksionet e trurit dhe forcon venat e gjakut.Në 100ml lëng portokalli ka 65mg vitaminë C.Kjo vitaminë merr pjesë në shumë proçese të shkëmbimit të lëndëve në organizëm dhe tretet lehtë në stomak.Nga lëkura e portokallit del vaj eterik shumë i mirë i cili përdoret për prodhimin e pijeve,aromave e ilaçeve.

Molla – Molla përbëhet nga uji,proteina,pak yndyrna,sheqerna të llojeve të ndryshme si glukoza,fibra,kripëra minerale si fosfori,kalçiumi,magnezi,hekuri,jodi.  Gjithashtu ajo është shumë e pasur me vitaminat C,PP,B1,B2,A.Është vërtetuar se ajo përmban vlera ushqyese të plota në krahasim me frutat e tjera.

Rrushi – Përmban sasi të konsiderueshme sheqeri,kripëra të kalciumit,hekur, vitamina B dhe C.Lëngu i rrushit është ilaç  efikas për sëmundjen e mëlçisë,sëmundjeve të zemrës,veshkave,mushkërive.Mjekët e rekomandojnë në rastet e anemive dhe në shumë sëmundje të stomakut dhe zorrëve.

Dardha – Dardha përmban kripëra minerale,si kaliumi,kalciumi,hekur,sheqer, vitamina C,B1,B2,B6,karotinë.Është freskuese gjatë stinës së verës dhe qetësuese,largon etjen,pastron zorrët dhe veshkat,jep energji,kuron mëlçinë dhe lufton aneminë.

Shega – Shega me farat e saj të kuqe është një frut përveçse i shijshëm por edhe shumë i vlefshëm për organizmin.Lëngu i shegës shuan etjen,nxit oreksin dhe përmison tretjen e ushqimeve.Ajo përdoret shumë në kurimin e sëmundjeve të stomakut dhe zorrëve,pasi lufton parazitët dhe eliminon helmet e organizmit.Shega është një burim mjaft i pasur i vitaminës C.

Manaferra – Frutat e manaferrës janë mjaft të shëndetshme.Ato përmbajnë sheqerna,vitaminë C,karotenë,vitaminë E etj.Frutat e saj përdoren kur ke probleme me kyçet e gjymtyrëve,infeksione në veshka,kollë etj.Përveç fryteve ,bima e manaferrës njihet dhe për rrënjët e saj “çudibërëse”.Çaji i përftuar nga rrënjët e manaferrës është shumë i dobishëm për kurimin e sëmundjes së diabetit.

Kivi – Është një burim mjaft i mirë i vitaminave C,A dhe E.Frutat e tij janë mjaft të rekomandueshme për fëmijët që vuajnë nga astma.Ato janë të pasura me fibra,kalium,magnez,mineral i rëndësishëm në punën e sistemit kardio-vaskular dhe muskujve.Ai përdoret në trajtimin e shumë sëmundjeve si : depresion,diabetin.sytë, në rregullimin e tensionit të lartë të gjakut,forcimit të imunitetit,gjendje alergjike,gripin,rrufën etj.

Ananasi – Ananasi ndihmon në forcimin e kockave,përmisimin e gjendjes së gripit si dhe ndihmon në uljen e rrezikut për sëmundjet e zemrës.Ai është një frut shumë i pasur me vitaminë C dhe B.Duhet theksuar se është tepër e rëndësishme që fruti të jetë i freskët dhe kjo që dallohet tek gjethet e tij.Ato duhet të jenë në ngjyrë jeshile të errët.

Bananja – mbron zemrën,qetëson kollën,forcon kockat,kontrollon presionin e gjakut,ndërpret diarrenë.

Kajsia – lufton kancerin,kontrollon presionin e gjakut,mbron shikimin,ka efekt mbrojtës ndaj sëmundjes alzhemajër,zvogëlon proçesin e plakjes.

Brokoli – Është një prej perimeve më të nevojshëm për trupin sidomos gjatë stinës së verës,pasi ndihmon në qarkullimin e gjakut.Një studim i fundit ka treguar se ky perim ndikon dhe tek ata persona që vuajnë nga mushkëritë.Gjithashtu forcon kockat,shikimin,lufton kancerin,mbron zemrën,kontrollon presionin e gjakut.Është shumë i pasur me kalcium,hekur dhe magnez.Mbi të gjitha ka shumë vitaminë A dhe C duke ia kaluar dhe portokalleve.

Bizelet – Bizelet janë perimet që ndihmojnë trupin të mos preket nga gjendjet gripale.Ato kanë vlera të mëdha ushqyese duke qenë se bëjnë pjesë në grupin e ushqimeve të gjelbra.Janë të pasura me vitaminë C por vetëm në rastet kur bizelet janë vërtetë të freskëta.Sipas një studimi,përdorimi i 125 gr bizeleve në ditë është një metodë shumë efikase për personat që vuajnë nga zemra.

Spinaqi – Spinaqi është një nga perimet më të shëndetshme.Ai është mjaft i pasur me kalcium, vitamina K, A, C, E, B12, B6, magnez,hekur,kalium.Gjithashtu tek spinaqi gjenden bakër,proteina,fosfor dhe zink.Ai është mjaft i dobishëm dhe ndikon në forcimin e nervave,në parandalimin e astmës si dhe të problemit të zërit.Po ashtu spinaqi duke pasur një lëndë të quajtur “spinasinë”ndihmon tretjen e ushqimit si dhe në uljen e temperaturës së trupit.

Kërpurdhat – Që në kohët e lashta kërpurdhat janë konsideruar si ushqim me fuqi të veçantë.Ato kanë përmbajtje të vitaminave B të cilat janë shumë të mira për metabolizmin.Kërpurdhat përmbajnë shumë zink,që i bën kërpurdhat shumë të mira për sistemin imunitar.Ato janë gjithashtu një burim hekuri,që është mjaft i rëndësishëm për prodhimin e rruazave të kuqe të gjakut.Magneziumi që përmban ndikon në relaksim pasi ka efekte qetësuese.

Karrota – Për vetitë e saj karrota me të vërtetë mund të konsiderohet e pazëvendësueshme.Ja disa fakte mbreslënëse: Përveçse u bën shumë mirë dhëmbëve,ndihmon dhe në zbardhjen e tyre.I jep shumë energji trupit.Konsiderohet si element bazë në jetëgjatësi si dhe në funksionimin sa më të mirë të të gjitha organeve të njeriut.Në një periudhë shumë të shpejtë rikuperon pastrimin e gjakut,e pasuron me elementët e nevojshëm dhe ul rrezikun e shfaqjes së sëmundjeve të tjera.

Panxhari – Është një perime që të mbron nga rrufa.Panxhari ka në përbërjen e tij elemente që ndikojnë në shkatërrimin e bakterieve dhe viruseve,kështu që ai forcon organizmin dhe lufton sëmundjet.Ai përmban hekur,zink,selen dhe shumë vitaminë C.Panxhari ndihmon për të luftuar sëmundjet e zemrës,kontrollon tensionin e gjakut,lufton kancerin,forcon kockat,ndihmon gjithashtu dhe në uljen e peshës së trupit.

Kungulli – Asnjë ushqim nuk është aq i mirë sa kungulli për të forcuar organizmin.Kungulli përbëhet nga 94% ujë që do të thotë që nuk ka asnjë kalori.Përmban vitaminë C dhe betakaroten.Mjekët e vlerësojnë shumë për efektin parandalues ndaj tumoreve.Lëkura e tij është shumë e përdorshme si metodë shërimi në rastet e djegjeve të vogla.Është shumë i përdorur për të përgatitur kremrat kozmetikë,pasi duke u përzier me mjaltin shëron pikat e zeza në lëkurë.

Patëllxhani – Mendohet se patëllxhani ka ardhur nga India.Në Evropë e sollën arabët kur pushtuan Spanjën.Është shumë i pasur në minerale dhe vitamina,ku dallohet sasia e vitaminës C.Ai ndihmon tretjen e ushqimit dhe ka efekte pozitive për mëlçinë.Mjekët e veçojnë për faktin se bën balancimin e kripërave dhe ujit në trup.

Lakra e bardhë – Është shumë e pasur me aminoacide,sheqer,vitaminë B1, B2 dhe vitaminë C.Lakra përmban substanca të cilat kanë veprim për zhdukjen e bakterieve.Mjekësia popullore tregon se lakra është një nga bimët më çudibërëse dhe më të dobishme.Ajo përmban 22 kalori dhe ka gjithashtu përbërës që reduktojnë simptomat e gjendjeve gripale.Lakra mund të përdoret e freskët por mund të gatuhet dhe e zier me kujdes.Mjekët nuk e këshillojnë përdorimin e tepërt të lakrës si turshi.Lakra lufton kancerin,parandalon kapsllëkun,ndihmon në uljen e peshës,mbron zemrën,ndihmon në shërimin e homorroideve.

Domatja – Është një nga perimet e pasura me vitaminë C, A, kripëra minerale si kaliumi,hekuri,magnezi.Lëngu i freskët i domates forcon organizmin,shton oreksin,ripërtërin qelizat e lëkurës.Kjo perime ka veti kuruese dhe lufton qelizat kanceroze.Meqë përmban vitamina dhe mjaft kalcium është i preferuar të përdoret tek fëmijët dhe pleqtë.

Edhe kombinimi i lëngjeve të perimeve me frutat kanë ndikimin e tyre pozitiv në shëndetin e dietën tonë të përditshme.Ja disa rekomandime të vlefshme:

Lëngu i domates+karrotë+mollë përmison lëkurën në kompleks dhe eliminon erën e rëndë të frymës.

Lëngu i kungullit+mollë+qumësht shmang frymën e rëndë dhe redukton temperaturën e organeve të brendshme.

Lëngu i portokallit+xinxefill+kastravec përmison strukturën e lëkurës,rregullon lagështinë dhe redukton temperaturën e trupit.

Lëngu i ananasit+mollë+shalqi largon çrregullimet e kripërave,ushqen fshikëzën e urinës dhe veshkat.

Lëngu i mollës+kastravec+kivi përmison lëkurën në kompleks.

Lëngu i dardhës+banane rregullon përmbajtjen e sheqerit.

Lëngu i karrotës+mollë+dardhë+mango rregullon nxehtësinë e trupit,kundërvepron toksinat,zvogëlon presionin e gjakut dhe lufton oksidimin.

Lëngu i pjeprit+rrush+shalqi+qumësht është i pasuruar në vitamina C+B2  që rrit qelizat aktive dhe forcon imunitetin e trupit.

Lëngu i papajas+ananas+qumësht është i pasur me vitamina C,E,hekur përmison lëkurën në kompleks dhe metabolizëm.

Lëngu i bananes+ananas+qumësht është i pasur në vitamina dhe parandalon kapsllëkun.

Kujdes duhet të tregoni nga përdorimi i bukës së   bardhë,makaronave,orizit,sheqernave dhe kripës ato mund të shkaktojë shpeshherë një rritje të menjëherëshme të sheqerit në gjak.Kjo gjë çon në shëndoshje të tepruar,sëmundje të zemrës,diabet si dhe në çrregullime të tjera.Për personat e rritur që konsumijnë alkool,është provuar se sasi të vogla të tij në dietën e përditshme ulin rrezikun e sëmundjeve të zemrës.

 

Tidningen-Gazeta

Vem är Online?

Kemi 11 vizitorë n'linjë

Besökare

Shikimet e përmbajtjes : 1169337
SocialTwist Tell-a-Friend

Newsflash

Sokol Demaku

URIME VITI I RI SHKOLLOR

Këto ditë në shumicën e shkollave dhe institucioneve shkollore në Suedi për arsim fillor dhe të mesëm ka filluar viti i ri shkollor.

Në të gjitha qytetet u organizue pritje për shkollaret në lokalet shkollore dhe iu dëshriu mirë se ardhje të gjithë atyre të cilët do vijojnë mësimet në kopshte, parashkollor, shkolla fillore dha në shkolla të mesme.

Në menyrë solemne pothuaj në të gjitha shkollat e vendit u shenua dita e parë e fillimit të vitit të ri shkollor apo si këtu quhet termimini i vjeshtës.

Lexo ma...