Dituria

  • Rrit madhësinë e fondit
  • Madhësia normale e fontit
  • Ul madhësinë e fontit
Home Publikationer-Botime të reja
Botime të reja

Murat Gecaj: ERMIRA R. JUSUFI: LIBRI I PARË, ME ZEMËR E “ZJARR”…

ERMIRA R. JUSUFI: LIBRI I PARË, ME ZEMËR E “ZJARR”…

Nga: Prof.Murat Gecaj

publicist e studiues-Tiranë


E.Jusufi

1.

Takimin e parë me poeten e re, Ermira R.Jusufi, e pata këto ditë. Ishim bashkë me krijuesin e studiuesin nga Prishtina, Xheladin Mjeku dhe kolegun e mikun tim, shkrimtarin e njohur Viron Kona. Bëmë biseda të këndshme, kryesisht për librat, që kemi botuar dhe planet për të ardhmen. Sepse kjo është ajo “ura e çeliktë”, që na ka afruar e miqësuar. Ndonëse pak me ndrojtje, në atë “tubim” të vogël, nisi të flasë edhe vajza, që përmenda më lart. Ajo na tregoi, me kënaqësi dhe emocion, se vjershat e shkruara i ka mbledhur në vëllimin me titull “Sonte, zemra ime frymon”, që e ka dërguar për botim. Sigurisht, lexuesi dëshiron të dijë diçka më shumë për tematikën e poezive të saj, si dhe ndonjë veçori, që ato kanë.

Ja, përpara i kam këto poezi. Që nga titujt, nuk është e vështirë të krijosh një përfytyrim e mendim, se çfarë ka dashur të thotë kjo autore. Së pari, vërehet se shpërthimet e dufit rinor i gjejmë në vargjet e tyre, shkruar me zemrën “zjarr”. Ndjeshmërinë dhe ëndrrën për djaloshin, që ka rrëmbyer zemrën, ajo e jep bukur, kur ai i shfaqet papritmas: “Befas më preke në zemër,/as vetë s’e besoja,/ ngacmove rrahjet e saj,/ me ty shpejt u lumturova” (Poezia “Befas, më erdhe në jetë”). Si i thonë shprehjes, “shkaqet ose sebepet” janë të shumta, po Ermira e zbulon këtë gjë në poezinë “Shikimi magjik”: “Sa shumë doja t’i puthja sytë,/por nuk kisha guxim atë natë;/ gjatë më shikoje në bebëza,/unë perëndoja në atë shikim të zjarrtë”. Të vërtetën jetësore për dashurinë, ndaj djaloshit të saj, ajo e shprehë edhe në poezinë me titullin “Frymëzimi”: “Te ti gjeta shumë lumturi,/ fuqishëm më preke në jetën intime./Vetëm ti ke mbetur aty,/ përfundimisht, mbylla zemrën time”. Kështu, së bashku, ata ecin të sigurtë në udhët e gjata të jetës: “Të lumtur ecim në hap me jetën/ dhe drejt në sy e shikojmë të vërtetën./ Pra, vërtet, kush është fajtor,/ për këtë dashuri: unë apo ti?” (Poezia “Enigmë dhe faj”). Por jeta i ka të gjitha, pra nuk shkon çdo gjë si në “vaj”. Prandaj edhe kur është në pesimizëm e shqetësim, poetja e thërret në ndihmë besnikërinë e njeriut të zemrës së vet: “Sonte, zemra ime frymon/ në krahërorin tënd të dashurisë,/ dua që shpirti im të dëshmojë/ natën shekullore të lumturisë”. E, me sytë hapur, por edhe në ëndërr, ajo dëshiron që çdo gjë te jetë e vërtetë dhe realitet i prekshëm: “Të ëndërroj shumë shpesh,/ nga ëndrra e tillë të mos zgjohem kurrë!/Gjithmonë pranë, si në ëndërr, të dua./ Vallë, a është e mundur, të ndodhë kështu?” (Poezia “Ti je jeta ime”).

2.

Por nuk është vetëm kjo tematika e poezive të Ermirës. E lindur pikërisht në datën, kur të gjithë shprehim ndjenjat pastra dhe të çiltëra të dashurisë ndaj nënave e motrave tona, vërtet ajo gëzon për këtë përputhmëri, por dhe është mjaft e pikëlluar. Sepse, ka vite që asaj i mungon kjo dashuri, nga humbja përgjithnjë e nënës së paharruar. Plagën e hapur në zemrën e saj, ajo është përpjekur ta “shërojë” sadopak, duke i thurur vargje shpirti dhe me mirënjohjeje të pakufishme. Këto ndjenja i ka shprehur bukur edhe në gjashtë strofat e poezisë “Mesazh, për jetë e lumturi-Triptik për Nënën, në kujtimin e saj të përjetshëm”. Ndër të tjerat, ajo shprehet: “Çdo ditë e nisi me lotë në sy,/ çdo ditë i njomi faqet me lotë,/ çdo ditë e ndiej mungesën tënde,/ çdo ditë lutem vetëm për ty”. Më tej vijon: “Rrotull botës do t’i bie, që të shoh me sy,/ e shoh si na rritet dashuria për ty”. E, në mëndje përherë i rrinë fjalët-mesash të fundit, nga nëna kurrë e harruar: “Jetën e lumtur, me zemër ta uroj!”

Ndjenja të tilla përjeton Ermira edhe për njerëz të shquar të Kombit tonë. Në organe të ndryshme shtypi, në Kosovë, Shqipëri e në Internet, por dhe në një përmbledhje me poezi të autorëve të ndryshëm, është krijimi i saj i bukur, kushtuar kujtimit të këngëtares së madhe, Vaçe Zela. Në pesë strofa të poezisë “Zëri, që jehon në shekuj” dhe “që Atdheut ia shton krenarinë”, sikur e bashkon mendimin e të gjithëve, për përjetësinë e saj: “Këngën ngriti në majë të vlerave,/ se vlera ishte vëtë,/ zëri i saj shpërthen qiellin,/ legjendë mbetet përjetë!” Sigurisht, kanë patur të drejtë, kur disa lexues janë shprehur për këtë poezi të frymëzuar, ndër të cilat janë: Xheladin Mjeku, Remzi Bajraktari, Delo Isufi Seraj etj.

3.

Ermira ka lindur më 8 mars 1983, në Vushtri të Kosovës.
Pas
mbarimit aty Gjimnazit “Eqrem Çabej”, vazhdoi studimet për histori, në Universitetin e Prishtinës. Gjatë tërë atyre viteve ishte aktive ne jetën letrare, duke shkruar e paraqitur krijimet e veta në klube të tillë dhe në emisione të ndryshme kulturore të radiove lokale. Sidomos në kohët e fundit, krahas punëve dhe detyrave tjera, është kthyer me përkushtim ndaj veprimtarisë krijuese. Këtë gjë e shohim me poezitë e publikuara në gazeta e revista të ndryshme dhe në rrjete sociale, që merren me veprimtarinë krijuese letrare. Të tillë mund të përmendim: “Nacional”, “Bota Press” e “Dituria”(Suedi), “Metafora”(Prishtinë), “Ora shqiptare”, “Klubi i shkrimtarëve shqiptarë në botë”, por dhe në “Drita”, “Poezia ime”, “Zemra shqiptare” (Oxford)etj.

Sigurisht, një vëllim poetik, për të cilin folëm më lart, nuk është shumë, por kur ai na “paralajmëron” për një udhë të gjatë në krijimtarinë e një autoreje, siç është edhe Ermira R.Jusufi, na bën optimist. Prandaj kemi detyrimin miqësor t’i urojmë asaj që të mos ndalet asnjëherë dhe, gjithnjë e më mirë, ta shtojë sasinë e botimeve dhe ta përsosë më tej mjeshtërinë e vargut poetik. Populli e shprehë bukur këtë gjë: “Dita e mirë, duket që në mëngjes”. Urojmë që të jetë kështu edhe për këtë krijuese të re!

…Kur i kisha përfunduar së shkruari këto radhë, pashë se Ermira, përveç mesazheve të mëparshme, na kishte bërë në Facebook një “përshëndetje” tjetër, të bukur dhe të sinqertë, nga vendlindja e saj. Ajo publikonte aty poezinë e frymëzuar, kushtuar vizitës së parë në kryeqytetin tonë, me titullin “Ishte ëndërr, Tirana…”. Duke e falënderuar përzemërsisht atë, po shënoj këtu vetëm vargjet e një strofe: “Kur shkela në dheun tend, / bota më erdhi në pëllëmbë dore./Takova shumë miq e njerëz të mirë ,/jetës sime iu shtua edhe një fitore”.

Tiranë, 10 prill 2014

 

Murat Gecaj: ZËRI I KRIJUESVE SHQIPTARË, NË MALIN E ZI

ZËRI I KRIJUESVE SHQIPTARË, NË MALIN E ZI

(Veprimtari përuruese, në Bibliotekën Kombëtare)

Nga: Prof. Murat Gecaj

publicist e studiues-Tiranë

Tashmë, është e njohur se Bashkësia Shqiptare në Republikën e Malit të Zi është mjaft aktive dhe zhvillon një jetë të pasur e të gjallë arsimore, kulturore e shkencore etj., duke ruajtur e zhvilluar më tej traditat atdhetare e liridashëse, si dhe në fushat, që përmendëm më lart. Janë të shumtë shkrimtarët e poetët, studiuesit e publicistët, të cilët gjurmojnë e mbledhin pasuritë shpirtërore të popullit tonë. Me përkushtim e pasion, ata ulen e shkruajnë tema studimore dhe i paraqesin në veprimtari të ndryshme, ato i publikojnë në gazeta e revista që kanë çelur, por dhe në libra të veçantë.

Pamje nga salla, ku u zhvillua veprimtaria...

Edhe nëqoftëse na kërkohet një gjë e tillë këtu, është e pamundur t’i përmendim të gjithë këta autorë, por as drejtuesit e gazetave e revistave të Bashkësisë Shqiptare të asaj treve. Megjithatë, ishte rast i veçantë dhe, ndoshta, shumë i rrallë, që disa prej tyre erdhën sot në kryeqytetin tonë. Nismëtarë ishin Biblioteka Kombëtare e Tiranës, Akademia e Arteve dhe Shkencave të Shqipërisë (ASHASH), në bashkëpunim me Bashkimin e Krijuesve Shqiptarë në Malin e Zi. Pra, me këtë rast, u organizua një veprimtari përuruese, për revistat dhe botimet kulturore-shkencore, të shqiptarëve në Malin e Zi.

Në sallën e leksioneve të Bibliotekës Kombëtare ishin të pranishëm: shkrimtarë, poetë e publicistë, mësues veteranë, studiues e botues dhe bibliotekare, nga organizatat shoqërore dhe fusha të ndyshme të jetës, në kryeqytet e në Shqipëri, nga media e shkruar dhe ajo elektronike e të ftuar tjerë.

Fjalën e hapjes e mbajti drejtori i Bibliotekës Kombëtare, Prof. A.Plasari. Ai ua uroi mirëserdhjen botuesve shqiptarë, nga Mali i Zi dhe nënvizoi se veprimtari të tilla, me bashkëkombësit tanë, i shërbejnë afrimit tonë të mëtejshëm, shpirtëror e kulturor. Pastaj foli kryetari i Akademisë së Arteve dhe Shkencave të Shqipërisë, prof.M.Spiro. Me interes u ndoq përshëndetja e dr.Gani Karamangës, në emër të Bashkimit të Krijuesve Shqiptarë, në trevat e Malit të Zi dhe e prof. E.Lafes, në emër të organizatorëve të kësaj veprimtarie përuruese.

Pastaj, të pranishmit patën kënaqësinë të dëgjonin për punët e bëra dhe historikun e revistave, që publikohen nga krijuesit shqiptarë atje. Kështu, për redaksinë e revistës “Buzuku”, foli dr.Simë Dobreci; për Qendrën Kulturore të Ulqinit dhe revistën “Lemba”, dr. Nail Draga dhe për bibliotekën e këtij qyteti, Ardita Rama. Në vazhdim, të pranishmit ndoqën informacionin e paraqitur nga Ali Salaj, për “Art-Klubin” në Ulqin e gazetën “Koha javore” dhe Gazmend Çitaku, për revistën “Dija”, organ i krijuesve shqiptarë në Malin e Zi. Në pamundësi ardhjeje, u lexuan të dhënat e dërguara nga Nikë Gashaj, kryeredaktor i revistës së njohur kulturore, shkencore e shoqërore,“Malësia”.

Pjesëmarrësit në këtë veprimtari mbresëlënëse vizituan një ekspozitë, që ishte çelur në mjediset e Bibliotekës Kombëtare, me revista e botime tjera të autorëve shqiptarë, të cilët punojnë dhe jetojnë në Malin e Zi ose e kanë origjinën nga ato vise.

Mendimi i përgjithshëm ishte se kjo veprimtari e parë, që u organizua në Tiranë, është mirë të pasohet me të tjera, në të ardhmen dhe në mënyrë të ndërsjelltë. Është e udhës që edhe organet e larta shtetërore përgjegjëse t’i vlerësojnë më shumë ato, jo si në rastin e sotëm. Në këtë mënyrë, do t’i shërbejmë më mirë edhe njohjes nga afër të krijuesve e botuesve tanë, që jetojnë, punojnë e botojnë jashtë kufinjëve të Republikës së Shqipërisë. Sigurisht, me bashkimin tonë shpirtëror, arsimor e kulturor etj., do të arrijmë në integrimin e plotë të shqiptarëve, në Europën e Bashkuar.

 

Murat Gecaj: SHEFQET HOXHA, FESTON MES LIBRAVE 80-VJETORIN E DITËLINDJES…

SHEFQET HOXHA, FESTON MES LIBRAVE 80-VJETORIN E DITËLINDJES…

Nga: Prof. Murat Gecaj

publicist e studiues-Tiranë


Prof. Sh.Hoxha, “Mësues i Popullit”:

1.

Siç është e njohur nga të gjithë, organizimi i festimit të ditëlindjeve bëhet në mënyra e vende të ndryshme. Kështu, rasti e ka sjellë që kam marrë pjesë në ngjarje të tilla të gëzuara, në mjedise kolegësh e miqësh, në Muzeun Historik Kombëtar, në Akademinë e Shkencave ose në Ministrinë e Kulturës. Aty është folur për jetën dhe veprimtarinë e një personi të caktuar, duke përmendur edhe punët e kryera, botimet e ndryshme etj. Ditëlindje të tilla kanë organizuar mjaft të njohur të mi, por po përmendi, ndër ta, prof. Alfred Uçin-Akademik, prof. Hamit Boriçin, Isa Halilajn-“Mësues i merituar” etj. Kujtoj këtu se edhe unë ftova familjarë e dashamirë, kolegë e miq etj., kur kisha 70-vjetorin e lindjes dhe, në sallën kryesore të Muzeut Historik Kombëtar, përurova librin jetëshkrimor, “Ëndrrat ‘e grisura’ të jetës sime”(Tiranë, 2010). Por, jorrallë, në festa ditëlindjesh kam qenë edhe në rrethe më të ngushta familjare ose shoqërore. Aty është kënduar e vallëzuar ose janë ngritur dolli, duke shprehur kështu kënaqësinë për kolegun a të afërmin. Është e kuptueshme, se në të gjitha rastet e mësipërme, pjesëmarrësit e kanë uruar nga zemra “kryedollibashin”: për jetëgjatësi, begati e arritje në punë, si dhe gëzime e lumturi, vetjake e familjare.

Ndërsa, kësaj here, dëshiroj t’u tregoj për një ditëlindje krejt ndryshe e të veçantë, në të cilën ishte hera e parë që merrja pjesë. Përmes Internetit, lexova këtë njoftim-urim, nga Izet Duraku: “Urimet më të mira studiuesit Shefqet Hoxha, në 80-vjetorin e tij! Me këtë rast, ditën e premte, më 4 prill 2014l, ora 10.00, në Bibliotekën Kombëtare çelet ekspozita, me më shumë se 40 tituj, nga veprat e tij, përmes të cilave “farkëtohet kujtesa jonë kulturore...”. Sapo ishte lexuar ky njoftim, kolegë e miq dhe dashamirë të tij nisën të uronin dhe ta vlerësonin atë, tanimë, jo me referate e kumtesa, por me fjalë zemre. Ndër ta, ishin edhe këta emra: Nazmi Doçi, Zamir Haxhija, Bedri Istrefi, Kujtim Morina etj. Meqenëse ndjeva kënaqësi e detyrim shoqëror, edhe unë shkrova këto radhë: “Përshëdetje të përzemerta dhe urimet më të mira për ditëlindjen, prof. Shefqet Hoxha-"Mësues i Popullit", studiues dhe botues i njohur, që me përkushtimin, punën e gjithanshme dhe botimet e shumta, ia keni ngritur lart vlerat vendlindjes dhe tërë Atdheut! Me respekt të veçantë: Murat Gecaj, Tiranë, 3 prill 2014”.

2.

Sipas lajmërimit, që ishte bërë, në orën e caktuar u ndodha në mjediset e Bibliotekës Kombëtare të kryeqytetit. Salla shkencore e saj është “vatra”, ku prof. Shefqet Hoxhën e gjen pothuajse çdo ditë, duke lexuar e shkruar, bashkë me mjaft studiues e shkrimtarë të tjerë. Aty ishte çelur ekspozita me librat e shumtë, të cilët mbajnë firmën e këtij veterani të arsimit tonë kombëtar dhe studiuesi të palodhur, me origjinë nga rrethi i Kukësit dhe tash disa vjet banues në Tiranë. Ishin të pranishëm famikljarë, kolegë e miq të tij, bashkëkrahinës, studiues e shkrimtarë, poetë e publicistë dhe punonjës të Bibliotekës Kombëtare, nga media e shkruar dhe ajo elektronike etj. Në këtë ngjarje të gëzuar morën pjesë arsimtarët veteranë dhe botuesit e njohur: Isa Halilaj, Xhavit Biçaku e Mustafa Hoxha, Isuf Spahia, Fejzulla Gjabri e Shefqet Gjana etj.

Tubimin e hapi prof.Aurel Plasari, drejtor i Bibliotekës Kombëtare. Pastaj, për jetën dhe veprimtarinë e gjatë arsimore dhe botimet e shumta të prof. Shefqet Hoxhës, foli publicisti e studiuesi Izet Duraku. Me këtë rast, për të pranishmit u shpërnda fletëpalosja, me të dhëna nga jeta dhe botimet e autorit Sh.Hoxha. Kujtoj këtu se një shkrim për atë ka publikuar, afër tre vjet më parë, studiuesi nga Malësia e Gjakovës (Tropojë), Nuradin Lushaj (Revista “Mësuesi”, nr.6, qershor 2011).

Në mbyllje të këtij tubimi mbresëlënës, prof. Sh.Hoxha i falënderoi përzemërsisht folësit e pjesëmarrësit, familjen e tij dhe punonjësit e Bibliotekës Kombëtare, si dhe profesorët e akademikët e paharruar: Eqrem Çabej, Aleks Buda, Mahir Domi, Androkli Kostallari, Qemal Haxhihasani etj., për mbeshtetjen dhe ndihmën ndaj tij. Në shenjë mirënjohjeje, mbesa e tij i dhuroi atij një buqetë me lule të freskëta.

3.

Shefqeti ka lindur më 5 prill 1934, në Bicaj të Lumës, në një familje me tradita atdhetare. Studimet e para i kreu në vendlindje dhe më tej nuk iu nda mësimeve e studimeve, deri sa u diplomua për gjuhë e letërsi shqipe, në vitin 1959. Detyrën e mësimdhënësit e nisi që në vitin 1952 dhe nuk u shkëput asnjëherë nga ky profesion i nderuar, deri sa doli në pension, në vitin 1996. Gjatë jetës së tij, ka qenë mësues e drejtues i shkollave 8-vjeçare e të mesme, inspektor arsimi dhe pedagog në filialin e Institutit Pedagogjik të Shkodrës. Bashkëpunoi me institutet shkencore të vendit tonë dhe ishte nënshkrues i akteve përkatëse, në Kongresin e Drejtshkrimit të Gjuhës Shqipe (Tiranë, 1972). Në vitin 1996, mori gradën “Doktor i Shkencave” dhe më 2007, “Prof.ass”. Për meritat e shumta në fushën e arsimit tonë kombëtar, më 1995, Presidenti i Republikës i dha titullin e lartë “Mësues i Popullit”. I përfshirë në jetën politike të vendit, në vitet 1992-1996, ishte deputet në Kuvendin e Shqipërisë.

Ashtu siç u tha në këtë përvjetor të shënuar të prof. Shefqet Hoxhës, duke u bazuar në përvojën e pasur jetësore, që në rini ai filloi të botojë shkrime, në gazeta e revista të kohës. Ndërsa, në vazhdimësi, siç dëshmohet qartë nga skedarët e Bibliotekës Kombëtare, punimet e para me tematikë nga vendlindja i mblodhi në librin me titullin domethënës, “Gjurmime toponimike”(1998). Më tej, vit pas viti, në një periudhë kohore 15-vjeçare, përveç studimeve në revistat shkencore, ai shkroi e publikoi mbi 34 libra, ku është autor dhe 6 të tjerë, ku është bashkautor. Ata janë në gjini dhe lloje të ndryshme, kryesisht, për krahinën e Lumës. Ndër ta, janë librat me përmbajtje historike dhe për figura të shquara atdhetare, arsimin e gjuhësinë, zakonet e traditat popullore, për kulturën, foklorin dhe etnografinë etj. Libri më i fundi i tij është “Malziu-bubrrime historike-etnografike-folklorike-gjuhësore”(Tiranë, 2013). Në mënyrë të përmbledhur, për studimet e librat, që kanë autorësinë e prof. Shefqet Hoxhës, na njeh botimi i tij, me titullin“Shkrime dhe botime”(Bibliografi), Tiranë, 2014.

…Mund të shkruanim më shumë për birin e denjë të krahinës së Lumës dhe tërë rrethit të Kukësit e më gjerë, prof. Shefqet Hoxhën. Por e shfrytëzojmë festën e 80-vjetorit të ditëlindjes së tij, për t’i uruar atij nga zemra: Jetëgjatësi, begati e krijimtari, me botime të reja dhe gëzime e lumturi, vetjake e familjare!

Tiranë, 4 prill 2014

 

Libër me fabula nga Vangjush Saro

Libër me fabula nga Vangjush Saro

“Trumcaku ftillon ferrën”, libri më i ri i shkrimtarit humorist

Pas librit “Dhelpra shpërblen lepurin”, shkrimtari Vangjush Saro vjen sërish te lexuesit me një përmbledhje tjetër me fabula. “Trumcaku ftillon ferrën” titullohet libri i tij i ri, me rreth 30 fabula që iu drejtohen lexuesve të një spektri të gjerë. Autori e shikon këtë lloj si një mundësi ideale për të komunikuar me lexuesit në lidhje me deformimet që vërehen në jetën e përditshme. Fabulat e këtij libri flasin me lexuesin në një gjuhë jo thjesht e vetëm alegorike, por hera-herës edhe përmes një lirizmi që përkon me disa nga karakteristikat e stilit të tij letrar. Ndër veçanësitë e librit “Trumcaku ftillon ferrën”, është edhe përcjellja e fabulës përtej subjekteve e botës së kafshëve, tani edhe te sende e dukuri të ndryshme të jetës, që përmes vargjeve personalizohen duke hyrë në marrëdhënie varësie a sjelljeje me njëra-tjetrën. Libri është botuar dhe vënë në qarkullim nga ERIK Botime.


Vangjush Saro ka një përvojë të gjatë në zhanrin e satirës dhe humorit. Në vitet e fundit, krijimtaria e tij është pasuruar në mënyrë të dukshme; deri tani ai ka botuar rreth 15 tituj. Nga librat e tij me tregime satiro-humoristike, mund të veçohen “Dy orë dramaturg” dhe “Biri i ambasadorit”. V.Saro është gjithashtu autor i kinokomedisë “Shkëlqim i përkohshëm”; por ka shkruar edhe skenarë për filma dokumentarë dhe vizatimorë. Sidoqoftë, pjesa më e veçantë e krijimtarisë së tij, janë pikërisht fabulat dhe proza për të vegjëlit, tregimet dhe novelat gazmore. Në këtë fushë, janë të njohur sidomos librat “Një ditë pa mamin”, “Polic Këmbëvogli”, “Dy fëmijë në Kampionatin Botëror të Futbollit”, “Aventurat e Don Kishotit në Shqipëri” dhe “Rrëfime nga shkolla ime”.

 

M.Gecaj: PUNTORIE ZIBA: “PUNËTORE” E MIRË, ME SHUMË LIBRA TË BUKUR…

PUNTORIE ZIBA: “PUNËTORE” E MIRË, ME SHUMË LIBRA TË BUKUR…

Nga: Prof. Murat Gecaj

publicist e studiues-Tiranë

1.

Ndokush, mund të pyesë: Si u njohe ose si u lidhe me poeten Puntorie Ziba? Meqenëse nuk përbën ndonjë “sekret”, po ua tregoj, shkurtimisht. Me dëshirën e mirë që ta kisha pjesëtare në librin për krijueset tona dhe një bashkatdhetare nga trojet amtare në Maqedoni, i kërkova “ndihmë” kolegut e mikut tim, Nehat Jahiu, me banim në Orizare. Sepse unë vetëm kisha lexuar diçka, në faqet e Internetit. Ndërsa ai e njihte mirë krijimtarinë e saj dhe më shfaqi mendimin, që të komunikoja për këtë gjë, me mësuesen e poeten Puntorie Muça-Ziba, nga Struga dhe me banim e punë mësuese, në qytetin Shkup.


Kështu, në vijim, i dërgova asaj një mesazh, bashkë me kërkesat përkatëse dhe ajo u përgjigj menjëherë. Më poshtë, po shkëpus disa radhë, nga ato çfarë shkruante Puntoria, në e-mail e saj:

I nderuar Z. Gecaj! Në fillim, të përgëzoj për punën që po bëni, pasi ajo do durim, sakrificë dhe kohë.  Me kënaqësi pranoj që edhe unë, femër krijuese, të futem në librin tuaj. Me guximin tim krijues, jam përpjekur që t'i gjykoj shfaqjet e barierat, shabllonet dhe të gjitha dukuritë tjera të shëmtuara, në këto treva. Me këtë rast, po ju dërgoj disa poezi, sa për të patur një imazh për krijimtarinë time. Por mund të hyni edhe në faqen time zyrtare, në fb dhe do të njiheni më gjërësisht me punën time krijuese. Aty mund të gjeni poezi të përkthyera, fragmente nga romanet dhe atë, se çka ka shkruar kritika e mirëfilltë për veprat e mia.  Unë ju përshëndes dhe ju dëshiroj suksese! Do të jemi në kontakt…”.

Më tej, shkurtimisht, Puntoria flet për jetën dhe veprimtarinë krijuese e botuese. Lindi në qytetin e Strugës, në vitin 1954. Shkollën fillore e kreu në Veleshtë, të mesmen në Strugë, kurse Akademinë Pedagogjike, dega gjuhë e letërsi shqipe, në Shkup. Ka vite që shërben mësuese letërsie, në një shkollë 9-vjeçare trigjuhëshe, po në këtë qytet.

2.

Krijimtaria e Puntorie Zibës është mjaft e pasur. Deri tani, ajo ka botuar këta libra poetikë, për të rritur: ”Rruga e mjellmës“,1987; “Sodisin yjet”,1990;Kuku”,1977; “Rapsodi udhëtarësh”,1995 e “Suita e lënduar”,2002. Në vitin 2000 botoi librin me poezi për të rritur, në gjuhën maqedone, “Suita ime”(” Mojata svita”). Në vazhdimësi, ka botuar librat poetikë për të rritur: “Vega”,2006; „Edhe qielli mbetet i kaltër“, 2011 dhe në vitin 2013 „Lulesyri“, poezi anglisht-shqip-maqedonisht.

Por, e çmuar është krijimtaria e Puntories edhe për fëmijët. Kështu, ka botuar librat me poezi, kushtuar atyre: “Yllkat bisedojnë me meteorë”,1994 e “Xixëllonjat luajnë valle natën”, 2007 dhe pjesën dramatike “Aventurat e princit Ujkan”,1999. Ndërsa për të rriturit ka shkruar pjesët dramatike : “ Motrat me shirit të kuq”, venë në skenë në Shkup dhe në Teatrin Kombëtar, Tiranë,1993 -1994; “Dorotea”, botuar në revistën "Stili", 1998; “Udha e ikjes” , fitoi çmimin e tretë. në konkursin “Buzuku” , Prishtinë dhe botuar më 2007; “Nuk martohem kësaj vere”,1999 ; “Zonja me celular”, monodramë dhe « Ahengu i grave të qytetëruara” e “Djajtë e netëve të fundit”, të botuara në revistën “Jehona” dhe komedia Harta sekrete”.

Në prozë, ka botuar librat me tregime, për të rriturit: “Shtatë vjet pritje”,1974 ; “Te logu i cucës”,1998  dhe “Mjedra e egër në malin e thatë”,2003. Ndërsa titujt e romaneve të Puntories janë :Vjeshtë totemesh”,2007; “Emma Jazzi”,2009; “Unë, dhuna dhe Emma Jazzi”, 2009 e „Gjurmë dhe ishuj“, 2012. Për romanin e fundit janë shprehur, me artikuj vlerësues: Fatmir Terziu, Ramadan Musliu, Violeta Allmuça dhe Ahmet Selmani.

Disa poezi të kësaj autoreje janë përkthyer në anglisht, rumunisht, frengjisht, gjermanisht dhe  në gjuhën arabe. Ato janë futur nëpër antologji, të botuara në Londër, Bruksel, Bukuresht, Damask etj.

Për tërë këtë veprimtari të gjerë e cilësore, krijuesja e talentuar Puntorie Ziba është nderuar me çmime dhe mirënjohje të ndryshme. Ato i ka marrë në disa veprimtari: në takimet e poeteshave në Kosovë (Vushtrri, 1995 e 2008) e Tetovë (2008); në Kuvendin e tretë të Grave të Shquara të Kombit (Shkup, 2004) dhe në Festivalin e poezisë të vllehëve, në Maqedoni (Shkup,2001). Ka merituar Çmimin e tretë në konkursin „Buzuku“, me një dramë për të rritur (Prishtinë, 2007) dhe ka marrë Diplomë nga Klubi  i Shkrimtarëve në Botë, „Drita“.

Po kështu, është nderuar me shumë çmime të tjera, në konkurset letrare, për poezi dhe tregime, në edicionin e botimeve të „Flakës së vëllazërimit“ dhe në takimet e pedagogëve krijues (Shkup, 1996).

3.

Besoj, është e kuptueshme që nuk mund të bësh një analizë të gjithë kësaj krijimtarie, në pak faqe të një shkrimi të zakonshëm. Por dëshiroj të shfaq vetëm ndonjë mendim modest për pak poezi, të cilat m’i ka dërguar Puntoria dhe që i kam tani përpara. Menjëherë, e ndjen se temë e pëlqyer e saj, e cila lidhet me profesionin mesuese, është kushtimi për shkronjat e ndritura të gjuhës amtare shqipe. Nga poezia me titullin „Për kokë të shkronjave“, po shkëpus vargjet kuptimplotë, shkruar kundër dhunimit të tyre nga vandalët maqedonas, në maj 2013: “...Dhe durimi, a nuk t’i këputë fijëzat,/ kur trazojnë plagët e shkronjave/ të Manastirit!?/ Ah, ç'më vjen/ sikur m’i këpusin vargjet/ me gërshërë/ e m’i prejnë kokat/ e profetëve të mi!?”
Po me kaq atdhetarizëm e zjarr shkruan ajo, në vargjet kushtuar qytetit të saj dhe Flamurit Kombëtar Shqiptar. Ndërsa nga poezia plot lirizëm, “Hëna”, po marrim vargjet e bukur: “Bëhesh nuse nga mesnata,/ e vejë mbetesh sapo zbardh./ Mbete nimfë, mbete nimfë,/ ia zë vendin errësirës /e ditës kur i bën hije,/ ti mashtruese prej argjendi,/ ia gjerb sytë ndonjë vashe,/ që e tretë në merak;/ i fute në kthetra dashurie/ të rinjtë e gjorë dhe ndonjë plak”.

4.

Në mbyllje të këtyre radhëve, dëshiroj të nënvizoj që,sigurisht, tërë kjo krijimtari e autores Puntorie Ziba, sasiore e cilësore, nuk ka mbetur jashtë vëmendjes së kritikës dhe, në përgjithësi, të fjalës së lexuesve. Pra, herë pas here, ata kanë shprehur mendime dhe kanë bërë vlerësime objektive për të. Njëri nga ata, ka pohuar: “Shkrimtarja Puntorie Ziba vlerësohet një nga pioneret e para, të përfshira në lëvizjen feministe të autoreve femra, me nocionet e indivdualitetit dhe të identitetit krijues letraro-artistik, që e kanë klasifikuar atë në letrat shqipe”. Ndërsa një tjetër, ka shkruar edhe këto fjalë, kur ka komentuar një libër të saj: “Puntorie Muça-Ziba, pishtare e pasosur e arsimimit dhe shtjellë e kujtesës kombëtare. Shpirti i saj krijues, i veshur me spektrin e dritëhijeve, do të ndrisë edhe më shumë e do të bëjë lëvizjet andej, ku bashkohen rrugët e lirisë dhe të bashkimit: ATDHE!” Po kështu, në komentin e libritë të ri, “Lulesyri”(përrmbledhje vjershash), janë mjaft domethënës mendimet e shprehura: “Nga vargjet e këtij libri buron cilësi, e cila e josh dhe e mahnit lexuesin artdashës, nëpërmjet tyre nënkuptohet fati tragjik i shqiptarëve, kudo që jetojnë, në tërë rruzullin…Poezitë e kësaj autoreje janë plot shpirt kombëtar”.





 


Faqe 10 nga 67

Newsflash

Sokol DEMAKU

NË GÖTEBORG TË SUEDISË U MBAJT FESTIVALI I RADIOVE LOKALE MË TITULL

"NÄRRADIOGALA"

Mbrëmjen e të ejtës së fundit të muajt janar në Göteborg të Suedisë u mbajt festivali i radiove lokale nga Västragötalän. Në këtë fesitval u paraqitë edhe e vetmja radio lokale shqiptare nga qyteti Borås i Suedisë me një prezentim të shkurtës të puenës së redaksisë së saj, si dhe një prezentim të gjuhës, kulturës dhe traditës shqiptare.


Festivali u mabjt në sallën e njohur për mbrëmje të tilla në qyetin Göteborg ”Valands festvåning”.

 

Në këtë festival të organizuar nga Shoqata e radiove lokale me emrin ”Radiotorget” dhe në bashkëpunim me ”Studiefrämjandet”nga qyteti Göteborg, pastaj ”Västra Götalandsregionen Konst- och kulturutveckling” nga Göteborg dhe 26 Radiot lokale ku në mesin e tyre është anëtare edhe Radio dituria, e cila është mjaft aktive në të gjitha aktivitet që organizohen nga ”Radio torget” këtu në regjionin përendimor të Suedisë.

Lexo ma...