Dituria

  • Rrit madhësinë e fondit
  • Madhësia normale e fontit
  • Ul madhësinë e fontit
Home
Botime të reja


LIBËR I RI, PER NJË SHKOLLË SHQIPE, NË SUEDI

 

LIBËR I RI, PER NJË SHKOLLË SHQIPE, NË SUEDI

Nga: Fetah Bahtiri


Autori F.Bahtiri (i pari, djathtas), me një grup kolegësh (Tiranë, 30 nëntor 2012)

Këto ditë dhe pikërisht më 28 Nëntor 2012, kur Shteti i Parë Shqiptar mbushi 100 vjet, doli nga shtypi një libër tjetër i imi. Ai i kushtohet shkollës  me mësim plotësues, që çela për fëmijët e emigrantaëv shqiptarë në Svenshëgen të Suedisë, në vitet 1991-1994. Po, si ia arrita ta realizoja këtë qëllim timin?

Ashtu siç e kam nënvizuar në hyrjen e librit tim, me titullin “Dritë, ngrohtësi, optimizëm”, sipas dispozitave ligjore në Suedi, të gjithë fëmijët, të cilët nuk e flasin gjuhën suedeze në familjet e tyre, pra, që kanë një gjuhë tjetër amtare, e gëzojnë të drejtën e mësimit të gjuhës së tyre të prejardhjes.  Por edhe fëmijët e azilkërkesve gazojnë të drejta të njëjta për t’u shkolluar dhe për ta mësuar gjuhën amtare, në shkollën suedeze.  Për këtë veprimtari kërkohen dy kushte themelore: duhet që, së paku, të jenë 5 nxënës, të cilët e dëshirojnë mësimin e gjuhës  amtare dhe të gjindet një mësues i përshtatshmë i kësaj gjuhe.  Mësimdhënia mund të organizohet në forma të ndryshme, në shkollën fillore, por që çdo fëmije i ofrohen dy ose tri orë mësimi në javë, në gjuhën amtare.

Në strehimoren Svenshëgen, komuna Stenungsund e Suedisë,  në vjeshtën e vitit 1991, ishin të vendosura rreth 30 familje shqiptare, me disa fëmijë. Duke shfrytëzuar mundësitë dhe lehtësitat ligjore, menjeherë pas akomodimit, më  datën 4 tetor 1991, iu drejtova administratës së strehimores, me lutje që fëmijëve shqiptarë  t’u mundësohej  mësimi plotësues, në gjuhën shqipe. Sigurtisht, gjithnjë duke sqaruar,  se puna e mësuesve do të jetë vullnetare, pra, pa pagesë.  Stehimorja në fjalë e miratoi këtë kërkesë me kënaqësi dhe, pas një pritjeje vetëm 3-4 ditë, më informuan se shkolla shqipe mund ta fillonte punën.  Administrata e strehimores i krijoi të gjitha kushtet për punë normale, në këtë shkollë.


Kopertina e parë e librit

Punën mësues e fillova aty vetëm me famijët e mi. Shumë shpejt, procesit mësimor iu bashkëngjitën edhe fëmijë të tjerë. U paraqitën edhe mësuesit vullnetarë:  Reshit Shabani nga Mitrovica e Kosovës, Bali Gashi nga Prizreni, Ymer Nuredini nga Mitrovica dhe Musa Robeli nga Gjilani. Ata e shprehën dëshirën e tyre që të punonin me fëmijët shqiptarë. Kështu shkolla jonë funksionoi suksesshëm, duke rrezatur dritë, ngrohtësi e optimizëm për jetën dhe për të ardhmen e ndritshme të fëmijëve tanë mërgimtarë.

Shumë fëmijë shqiptarë i mësuan këtu shkronjat e para të gjuhës shqipe dhe në praktikë zbuluan se gjuha shqipe vërtetë është: e mirë, e ëmbël, e gjërë, e lehtë, e lirë, e bukur dhe e vlerë, ashtu kishte pohuar poeti ynë kombëtar Naim Frashëri, para më shumë se një shekulli.

Tani, pas dy dhjetëvjeçarësh, falënderimet e mia të përzemërta i drejtohen Entit Shtetëror për të Huaj, në Suedi (Statens invandradverket), i cili mundësoi çeljen dhe funksionimin e kësaj shkolle. Me përzemërsi e falënderoj Bedri Pacin, i cili ishte kryetar i Lidhjes së Arsimtarëve Shqiparë “Naim Frshëri”, dega Suedi, për angazhimin e tij të madh e për një bashkëpunim të pandërprerë e të thukët, si me mua, ashtu edhe me të gjithë mësuesit e tjerë, anembanë Suedisë.

Falënderimet dhe mirënjohjet u takojnë edhe mësuesve vullnetarë, të cilët u reeshtuan në shërbim të fëmijëve tanë për t’ua mësuar atyre shkrim-këndimin shqip, historinë dhe gjeografinë shqiptare, artin e kulturën tonë edhe në strehimoren Svenshëgen, duke ndërtuar aty një “Kosovë të vogël” e shumë të bukur. Lavdatat e falënderimet janë edhe për shtëpitë e nxënësve të atëhershëm të strehimores, të cilët tanimë janë rritur, për angazhimin dhe përkushtimin e tyre, me mish e me shpirt, gjatë punës me ta, për mësimin e gjuhës shqipe. Në këtë në mënyrë, ata  rrezatonin edhe gëzim, lumturi e kënaqësi për mësuesit dhe për tërë mjedisin. Për përpilimin e këtij libri dokumentar më ka ndihmuar redaktori i tij, Hysen Ibrahimi, me vërejtje, këshilla e mendime, për çka e falënderoj miqësisht! Libri po del nga shtypi më 28 Nëntor 2012,  njëqind vite pas shpalljes së shtetit të parë të shqiptarëve. Nuk dihet, ndoshta, pas njëqind viteve të ardhshme, ky do të jetë një dokument tjetër i rëndësishëm edhe për sqarimin e prejardhjes e rrënjëve të shqiptarëve, në Suedi.

(Shkrimin e dërgoi për publikim, prof. Murat Gecaj)

 

 

MJALTA E FJALËS SHQIPE NË GJUHËN SUEDEZE

 

MJALTA E FJALËS SHQIPE NË GJUHËN SUEDEZE

(Nexhat Rexha, Samtal med skuggorna, Bisedë me hijet, Përktheu Dorina Brânduşa Landén, Amanda Edit, Bukuresht 2012)

Inger Lalandér

SHPRESA EKZISTON ATJE


Viteve të fundit kam patur fatin të shijoj mjaltën e disa veprave të këndshme nga krijuesit shqiptarë, sidomos të atyre nga Kosova dhe diaspora shqiptare. Kam konstatuar se letërsia e përkthyer nga gjuha shqipe, është një fushë komplekse, me subjekte të ndryshme, dhe si pasojë e vleravë të mirëfillta që ka, vlen të lexohet me admirim. Poezia e Nexhat Rexhës shëmbëllen me një kështjellë të ngritur përrreth historisë dramatike të rajonit, të opresionit shumëshekullor dhe të luftërave të parreshtura të popullit shqiptar për independencë:  Me përvojën e gjatë të mesjetës/ Në këtë turbullirë moderne/ Përtej pushtetit të kohës/ Fytyra të vdekura nën hijet/ E vargut  melankolik (Muzgu i Perëndive).

Pas shpatullave të poezive të shkruara, fshihet një dëshirë për të konsoliduar në mënyrë të qartë dhe perceptuese vetëdijen e popullit të tij dhe sentimentin kombëtar, kështusoj që kjo të ngritet vazhdimisht kundër pushtuesit që e kërcënon ekzistencën e tij: Pas Mesjetës/ Historia kalon pa frymë në Kështjellë/ Kur gjaku rrjedh duke lënë gjurmë/ Flijimi i vetëvetes bëhet domosdoshmëri (Ashtu). Por, përkundër dimensionit dramatik, poezia e këtij krijuesi të lindur për fisnikërimin e botës me art të mirëfilltë, ka edhe elemente të ndritura që dëshmojnë se ende ekziston shpresa për njerëz dhe për ardhmëri: Zogu i fushës i ardhur nga malet/ Kënga jote stoli e artë/ Nimfë e paprekur/ Jeta në dashuri dhe besë (Zogu i pranverës).

Nexhat Rexha ka parë shumë në jetën e tij, lumturi dhe shqetsime, ndaj asgjë nuk është konstante: Gjithmonë nektar e shkrepa/ Atje Brenda është vetë jeta (Atje është jeta). Në poemën “Bashkëbisedim me hijet”, thot poeti: Ngado që të shkoja më ndiqte/ Hija e gjarpërit në qafë/ Sulmet gjithmonë shtoheshin/ Pa i matur rëniet e mia. Hijet kanë depërtuar nëpër të çarat e mureve, shtëpi të shpartalluara, xhama të thyher, madje edhe vargjet e këngëve janë të lënduara. Njerëzit dhe shtëpitë ishin të goditura nga forca të mallkuara armike. Hijet dhe errësira: Çdo gjë ma morrën/ Vetëm kujtimet jo-/ Duke mos më marrë gjithmonë gjumi në sy. Ajo që mbeti, janë gjithmonë kujtimet...

Në poemën “Atje është jeta”, autori takon dhe përjeton një pranverë, një pranverë shqiptare ku fjalët vijnë vetëvetiu në drejtim të poetit “pa shumë zhurrmë” dhe, në këtë udhëtim, në stacionin e fundit: e gjeta librin e buzëqeshjeve. Lufta dhe turbullimet e historisë kanë prekur njerëzit dhe ekzistencën e tyre. Në këtë kontekst ekziston, paralelisht me të tjerat, një trishtim i theksuar si pasojë e gjithë asaj që ka ngjarë përgjatë shekujve në historinë e përbujshme të vendit. Por ekziston edhe një dëshirë, apo më parë thënë, një shpresë e pashuar për një jetë më të mirë në Kosovë. Në poezinë “Dialektika”, Nexhat Rexha shkruan: Dua të njoh njerëz me zemër të mirë/ Të dëgjoj zërin e tyre/ Në pisk të ditës/ Për të kapur lotin e dritës mbi supe.

Poeti kështusoj transmeton një gamë të madhe shprese dhe optimizmi. Sentimenti, vetëdija se ekzistojnë njerëz me një zemër të mirë, ndikon që të bëhet e ditur se këta duhet të njihen dhe afirmohen, sepse ata janë shpresa, drita dhe lumturia. Autori tregon se, edhepse gjatë shekujve janë kryer krime të panumërta kundër popullit të kësaj pjese të botës (Ku jeni ju qëi keni vulosur gjurmët e krimit?), duhet të kuptojmë se shpresa është atje, Por tani rrah një erë e re/ Së bashku me bekimin e shekujve (Lashtësi). Ja, kjo është pesha e kujtesës, gjeografia e dhembjes, heshtje e fshehur dhe një shungullimë e krenarisë shqiptare në një galeri të vjetër europiane.

HOPPET FINNS DÄR

Under de senaste åren har vi fått möjligheter att läsa verk av författare från Albanien, Kosova och Makedonien. Vi har sett att litteratur som översatts från albanska är både läsvärd och mångsidig på alla sätt. Nexhat Rexhas poesi kretsar kring den dramatiska historien i regionen, dess förtryck under århundraden och människornas kamp för oberoende ”Med lång erfarenhet av medeltiden/ I denna moderna turbulens/ Bortom tidens makt/ Döda ansikten i versens/ Melankolisk skugga”.(Gudaskymning). Bakom av de dikterna han skrivit finns en klart skönjbar önskan att stärka sitt folks självmedvetande och nationalkänsla så att det skulle kunna hävda sig gentemot fienden som hotar dess existens.”Efter Medeltiden/ Historian utan själ går in i staden/ När blodet strömmar spår/ Självuppoffring är nödvändig”. (Så)

Trots den dramatiska sida har Nexhat Rexhas poesi också ljusa inslag som vill förmedla att det finns hopp för människorna och för framtiden ”Slätters fågel flygande från fjällen/ Din sång är gyllene prydnad/ Orörd nymf/ Livet i kärlek och tro”.(Årstidens fågel). Nexhat Rexha har sett mycket i livet, lycka och olycka växlar, ingen är beständigt ”Alltid nektar och klippor/ Det finns i själva livet”. I dikten "Samtal med skuggorna" beskriver författaren hur han såg "Vart jag än gick jag såg/ Ormens skugga i nacken/ Slagen ständigt ökade". Skuggorna som har trängt sig genom sprickorna. Det är förstörda hus, krossat glas och sångerna är urholkade. Människorna och byggnaderna har slagits ner av starka krafter. Skuggorna, det mörka "Har tagit allt från mig/ Bara minnen ej – Som aldrig fått sova i ögat". Det som finns kvar är minnena.

I dikten "Där är livet" möter författaren våren, orden kom till författaren "utan mycket väsen" och på den resan, vid den sista tågstationen "Jag hittade leendets bok". Krig och oroligheter har påverkat människorna och där finns också en sorg över det som har skett under århundraden i landets historia, Nexhat Rexha har sett mycket i livet, lycka och olycka växlar, ingen är beständigt ”Alltid nektar och klippor/ Det finns i själva livet”. Det finns en längtan efter det goda livet i dikten "Dialektik" där Nexhat Rexha skriver " jag vill lära känna människor med gott hjärta".

Den dikten förmedlar mycket hopp och framtidstro. Känslan av att det finns människor med gott hjärta och att de är viktiga att känna. De som kan ge hopp, ljus och glädje. I dikten "Antiken" vill författaren visa på de brott som skett mot människorna i den här delen av världen under så många århundraden "Stämplade spår av brott". Men hoppet kan vi förstå att det finns där "Men nu blåser en ny vind/ Tillsammans med århundradens välsignelse.

BIOGRAFI NË GJUHËN SUEDEZE

Poeten Nexhat Rexha föddes i den 1 februari 1956 i Topanica, Kosova. Efter grundskolan i sin hemby och gymnasiet i Dardania läste litteratur och albanska vid universitetet i Shkupi (Skopje). Under en period arbetade han som lärare i Dardania, och han har också varit verksam som politisk tjänsteman och vice kommunordförande. Nexhat Rexha skriver poesi och litteraturkritik. Han har gett ut följande böcker: Punktens K komprimering (poesi, 2003), Himmelsk ring (poesi, 2005), Föreläsningar av återupplevelser (litterär kritik, 2006), Minnets smärta (poesi, 2008). Hans dikter finns också i tvåspråkiga antologin (rumänsk-albansk) Ordets tempel (Bukarest, 2009). Droppande tystnader (poesi, 2010), Ordet bevarar minnet (litterär kritik, 2010), Outsläcklig törst (utvalda dikter av författare från Dardania, 2010). Rexha Nexhat är medförfattare till dikt antologin Ordets tempel (på rumänska, Bukarest, 2009), Broar av ord (Iasi, Rumänien, 2009). Han medverkar till Sokol Demakus antologi Århundradens eko (poesi, Sverige, 2010) och hedrades med en specialutgåva av tidskriften Albanen (nr. 5/2011). Nexhat Rexha bidrar också till antologierna Själens kompass (poesi, Bukarest, 2012) och Öppen Corso (poesi, Tirana 2012). Nexhat Rexha är vinnare av det första priset för poesi vid Ditët e Agimit (Agims dagar). Han jobbar för närvarande som redaktör för den litterära tidskriften ”Nositi” i Dardania. Om hans litteratur har skrivits av flera viktiga kritiker och essäister. Hans dikter och recensioner av hans böcker finns också på internet och i albanska massmedia.

BIOBIBLIOGRAFI NË GJUHËN SHQIPE

Nexhat Rexha lind më 1 shkurt 1956 në Topanicë të Dardanës.   Shkollën fillore e kreu në vendlindje, të mesmen në Dardanë, ndërsa Fakultetin Filologjik (Dega e Gjuhës dhe Letërsisë Shqiptare), e kreu në Universitetin e Shkupit (1980).  Merret me poezi dhe kritikë letrare. Jeton në vendlindje dhe është redaktor dhe reçensent i një numri të konsideruar veprash letrare e shkencore. Deri tani ka botuar këto vepra: Ndrydhja e pikës K (poezi, 2003), Unazë qiellore (poezi, 2005) , Ligjërime përjetimesh (kritika letrare,  2006), Dhembja kujtesë (poezi, 2008), Bekimi i shekujve (poezi, 2009), Pikojnë heshtjet (poezi, 2010), Fjala ruan kujtimin (kritikë, 2010). Etje e pashuar (me bashkautorë: N. Rexha, H. Këqiku dhe S. Sadiku, 2010). Aktualisht është kryeredaktor i revistës letrare “Nositi”, që del në Dardanë. Për librat e tij kanë shkruar kritikë dhe krijues të mirënjohur, si: Ramadan Musliu, Adem Berisha, Shaban Cakolli, Hysen Matoshi, Faik Shkodra, Ibrahim Ibishi, Tefik Selimi, Hysen Këqiku, Ragip Sylaj, Naime Beqiraj, Monika Mureshan, etj. Sipas Sabit Rrustemit, gjaku i shkronjave kthehet në paqë dhe në dashuri, tek poezia e Nexhat Rexhës. Është prezent në revista të ndryshme letrare, në disa antologji poetike, si Tempulli i fjalës (Bukuresht, 2009) etj, si dhe fitues i disa konkurseve letrare, ndër të cilat edhe laureat i shpërblimit të parë në manifestimin Ditët e Agimit. Bekimi i shekujve është vepra e tij e parë në gjuhën suedeze që e pa dritën e botimit në Bukuresht, njësoj si vëllimi paraprak me të njëjtin titull (shqip-rumanisht), edhe ky duke qenë një album poetik me vargje të zgjedhura nga librat e tij të botuara në Kosovë dhe të rikënduara  në gjuhën e një vendi ku njeriu lind poet.

 

 

Peter Tase : Poezia e Remzi Bashës në gjuhën angleze

 

 

Poezia e Remzi Bashës në gjuhën angleze

Peter Tase

Remzi Basha është njëri prej shkrimtarëve më të njohur në diasporën shqiptare që aktualisht jeton në Suedi. Me penën e tij poetike, Basha ka mundur të hedh në letër vargje të zjarrta patriotike për mëmëdheun, për trojet e Kosovës.  Basha ka shkruar disa libra më poezi dhe dy romane, ku tema kryesore është dashuria për atdheun dhe mallin që ndjen poeti për njerëzit dhe vendlindjen e vet.


Vëllimi me poeziZjarri duart e mia i Remzi Bashës, botuar në Shtetet e Bashkuara të Amerikës, në gjuhën angleze, është vlerësuar maksimalisht nga Michelle Watson Roscitt, shkrimtare dhe një grua me funksione të larta në sipërmarrje në Washington, D.C.  Michelle Roscitt ka botuar një sërë vëllimesh me poezi dhe për më shumë se gjashtëmbëdhjet vjet ka punuar si drejtuese e lartë në disa kompani të ndryshme në teknologjinë e informacionit dhe telekomunikacionit.  Ajo dëshiron të ndaj me publikun shqiptar, mendimet e saj për librin “Zjarri në duart e mia” të Remzi Bashës. “Oscar Wilde shkruante se “Patriotizmi nuk është diçka e përkohshme, shpërthim i tërbuar i emocjoneve, por dedikimi i qëndrueshëm dhe i qetë i një jete të tërë.”

Lufta në Kosovë ka mbaruar më shumë se dhjet vjet më parë, por bota nuk duhet të harrojë asnjëherë dhunën e ushtruar ndaj shqiptarëve të asaj zone.  Bota duhet të kujtojë masakrat dhe torturat ndaj popullit shqiptar, në mënyrë që këto veprime djallëzore të mos përsëriten, dhe duke përkujtuar këtë luftë, ne do të nderojmë shqiptarët e shumtë patriotë, të cilët dhanë jetën e tyre për njerëzit e tyre, për traditat, besimet dhe pa dyshim për atdheun e tyre.  Shqiptarët e Kosovës, gjatë luftës, janë detyruar të largohen nga vendi i tyre dhe të shpërngulen në trojet shqiptare dhe nëpër botë, por ata nuk e kanë humbur identitetin, kulturën, dhe solidaritetin për vendin e tyre. Ata janë masakruar por kurrë nuk janë mposhtur. Ashtu si populli polak, i cili është masakruar dhe dhunuar për shumë gjenerata, edhe ky komb nuk është mposhtur asnjëherë. Polakët u ngritën si një feniks nga hiri i luftës për të pretenduar trashëgiminë e tyre, vendin dhe atdheun. Këto janë gjithashtu ëndërra, e drejta e çdo shqiptari.

Sidoqoftë, në mes të kësaj dhimbje zemre, ka një dritë të jashtëzakonshme shprese dhe premtim që i është ofruar popullit shqiptar dhë gjithë botës, në formën e fjalëve të bukura dhe të fuqishme të këtij shkrimtarit shqiptar nga Kosova.  Megjithëse Basha jeton në nje ekzil politik të detyruar. Ai ka parë dhe përjetuar krime makabre. Ai ka krijuar një botë dëshirash me trupin e poezisë, e cila është aq e mprehtë dhe e gjallë sa dhe dashuria e parë, e paharuar. Poezia e tij shpreh, pasion të fuqishëm, patriotizëm, dashuri, dhimbje dhe trishtim për vendin e tij, për Kosovën dhe Shqipërinë.

Poezia e Bashës personifikon Kosovën e tij të dashur, si një ndjenjë e gjallë, ndoshta një a afërt shpirtërore edhe pse është shumë largë.  Lirika e e këtij kosovari të inspiruar të tërheq në botën e tij të mendimeve dhe emocioneve, aq sa edhe lexuesi i rëndomtë e ndjen patriotizmin e autorit. Në poezitë e tij nuk ka urrejtje apo ahmarrje. Dashuria dhe pasioni për bashkëkombasit dhe Kosovën e tij janë të lexueshme dhe ndjehen në ç’do momente të dëlira dhe të pastra. Remzi Basha duhet të lexohet nga të gjithë ata që kanë dashur diçka dhe e kanë humbur, dhe nuk kërkojnë shpërblim, por ofrojnë një fener shprese për të ardhmen e njerëzimit më humanitar.” Patriotizmi i vërtetë, sipas Oscar Wilde, e urren padrejtësine në vendin e tij më shumë se në çdo vend tjetër.

 

 

Fatmir Minguli: Variacione mbi një temë magjike

Fatmir Minguli

Variacione  mbi  një   temë   magjike

(Mendime studjuese për romanin ”Vrasësi i shpirtrave” të  Hamdi Erjon Muça

Qui animum  ad  scribvendum

Applicat, vel ad dicendum, tot

Sibi indices contra se assumit,

Quat  lectores.

S.Hieronimi

Kush merret me shkrime,

Ose me gojëtari, do të marrë

Kundra vetes sa gjykatës

Aq dhe lexues.

Shën  Hieronimi

Kohët e fundit, shtëpia botuese e Tiranës OMBRA  GVG nxori në qarkullim romanin e ri të autorit Hamdi  Erjon Muça, titulluar “Vrasësi i shpirtrave”,   roman i cili  me 330 faqet e tij i jep lexuesit shqiptar një sagë të mirëfilltë të shqiptarëve në periudhat para se Skënderbeu të fillonte betejat e tij madhështore. Në këtë  roman  të thurur artistikisht bukur me nocionet e historisë së shqiptarëve, nuk ndodhet vetëm Kruja por e gjithë hapësira ilire ,ajo tokë që ishte   e ilirianëve. Galeria e personazheve është shumë e larmishme duke  intersektuar personazhet shqiptarë me ata të huaj, veprim  shumë mjeshtëror i autorit Erjoin Muça ,i cili, kështu na ka sjellë romanin kozmopolit të  historisë së atyre kohëve me shumë kureshtje dhe kënaqësi në lexim.

***

Historia e popullit shqiptar kundër pushtuesit shekullor turk ka kaluar nëpër kohëra e paralelisht dhe nëpërmjet shkrimeve të historisë dhe të krijimeve të letërsisë, ku më shumë spikatin romanet e letërsisë shqiptare e që zanafillojnë nga prifti shkodran, Marlin Barlet me Historinë e Skënderbeut dhe të Motit të madh të shqiptarëve me librin e tij për Skënderbeun.

Romani i autorit durrsak që jeton në Itali Hamdi Erjon Muça,  “Vrasësi i shpirtrave”, i vendos ngjarjet në periudha kohore përpara ardhjes së Skënderbeut në Shqipëri e të fillonte organizimin e tij kundër turqve. Kësisoj, Erjon Muça, sikur do të thotë, me këtë roman , ose më mirë do që të vërtetoj shprehjen e Skënderbeut kur u kthye në Krujë:

“Lirinë nuk ju a solla unë, atë e gjeta këtu, midis jush.” Mendoj se popullit dhe letërsisë sonë i duhej një roman i  tillë  që në fund të fundit tregon veçse shpirtin e pamposhtur luftarak të shqiptarëve në të gjitha kohërat.

Ngjarjet e romanit duke filluar shumë herët në shekullin e 13-të apo të 14-të e që hipotetikisht ngulmojnë në vigjiljen e ardhjes së kryetrimit në Krujë, marrin  karakterin e ortekut. Ato fillojnë në skenat e një kulle të veriut të Shqipërisë dhe përfundojnë në veprimet e bashkërenduara të princave shqiptarë që nga skajet veriore të Dardanisë e bregdetit  Adriatik  të  sipërm të kroatëve të sotëm deri poshtë në Epirin jugor.

Të duket sikur rreth personazhit  kryesor ,djalit të ri Gjergj dhe i biri i një malësori trim e enigmatik Gjon, vinë e bashkohen princërit shqiptarë andej e këtej Shqipërisë e duke u bashkuar ecin përpara  drejt  një obelisku madhështor por imagjinar, që nuk do ishte veçse  dëbimi i  turqve nga trojet tona shqiptare.

Orteku i ngjarjeve merr me vete në këtë roman jo të zakontë  edhe marrëdhëniet e shqiptarëve me shtetet fqinjë, armiq apo jo armiq duke na shpalosur tablo të reja të skenave shqiptare , të diplomacisë  dhe të zyrtarizmit të kohës, kulturës dhe dijeve bashkëkohore të princërve shqiptarë.

Mënyra e narracionit që përdor autori Erjon Muça në romanin e parë  të tij “Vrasësi I shpirtrave”, i ngjan  zmadhimit galopant amebik   të ngjarjeve. Krejt ndryshe nga romanet shqiptarë që trajtojnë temën e luftës kundër turqve , përmend këtu” Kështjellën” e Kadaresë,” Skënderbeun”e Godos,” “Të jetosh në ishull “ të Blushit, e ndonjë tjetër, Erjon Muça , jo vetëm që nuk merret me kohën e Skënderbeut por sheh poshtë në oborret e shtëpive e kullave të shqiptarëve të thjeshtë duke i sjellë njerëzit që banojnë në to  si personazhe shumë të detajuar dhe të mirë analizuar artistikisht.

Është e çuditshme njohja e thellë e botës  së shqiptarëve të thjeshtë në ato shekuj kur vendosen dhe ngjarjet e këtij romani. Është  gjithashtu befasuese dhe njohja e simboleve të jetës së kullave të veriut të cilat kanë veçori që kanë tronditur shumë studjues të huaj që i kanë vizituar  e kanë qenë mysafirë aty. Prandaj, kur autori përshkruan jetën në vendet e veriut shqiptar, pa lënë mënjanë dhe malësitë e Kosovës, përdor me një origjinalitet të tij artistik parabola dhe legjenda të mirëfillta shqiptare që pleksen  me flokët e grave e  vajzave shqiptare e deri në  mjeshtërinë e përdorimit të shpatave nga burrat  luftëtarë shqiptarë.

Pikërisht , janë këto parabola që përbëjnë pëlhurën fantazmagorike e cila shpesh mbulon si një tis magjik  skenat e jetës normale në realitetin  e vet pothuajse në krejt faqet e romanit.

Titulli i romanit “Vrasësi i shpirtrave”, veçse është sugjestionues, është dhe një ekstrakt i gjithë pjesës reale dhe pjesës abstrakte që përbëjnë dhe ndërlidhin natyrshëm faqet e shumta të romanit .Është ky ekstrakt që autori e ka për objektiv final, jo për finesë  artificash  letrareske por si objektiv madhor që i  takon popullit shqiptar ndër shekuj. Në  se legjendat, mitet dhe këngët e eposit shqiptar të veriut bëjnë pjesë në jetën e vendasve, shqiptarëve që punojnë dhe mbrojnë trojet e tyre nga pushtuesit turq dhe të tjerë, për këta të fundit ato legjenda, mite apo pjesë të eposit kthehen në ekranizime të turbullta  në trutë e tyre që i  çojnë ata në  frikën e demonëve- ashtu siç e analizon me elegancë autori Erjon Muça këtë  fenomen aspak të trilluar që ndodhte tek  ushtarët turq. Të mos harrojmë se si turqit morën pjesë nga skeleti i Skënderbeut dhe i mbajtën ato për hajmali!? Sipas shumë                                                                    autorëve të huaj që kanë studjuar histori të popujve të ndryshëm  aty ku nuk shkoqitet mirë historia , në ndihmë u vinë pikërisht mitet ,legjendat ,feja  , etj të atij populli   të cilit  i studjohet historia, siç kanë  vepruar Karen Armstrong    tek   shkroi  librin për Jerusalemin   ,  teoricieni  prakticist Karl Poper  etj.

Erjon Muça me shkathtësinë e tij ka ditur të gërshetojë ekuilibrin e besimit të shqiptarëve duke e luhatur pendulin  e besimit fetar të shqiptarëve herë nga paganizmi dhe herë nga kristianizmi , dhe shpesh duke i përzierë së bashku , duke sjellë këtu një risi në prozën shqiptare por të treguar brenda një romani historik, d.m.th. artistikisht.

Janë pikërisht këto maniera të narracionit origjinal të përdorura në romanin “Vrasësi i shpirtrave” që e bëjnë atë të veçantë, tjetër lloj.

Këto tipare  që qarkullojnë si damarë të tejdukshëm nëpër subjetin e romanit janë dhe veçori të personazhit simpatik, shqiptarit të ri ,të zgjuar , Gjergj, i cili trashëgon sekrete jo vetëm të luftimit nga i ati Gjon, por trashëgon ndjenjat njerëzore të dashurisë jo vetëm për familjen por dhe për atdheun dhe popullin e tij.

Personazhi Gjergj  megjithëse  në moshë të re ,arrin të marrë përsipër pa e ditur as vetë një enigmë të madhe që me dekada ishte  përhapur si një legjendë në mes mjegullnajës në viset  ku ndodhin ngjarjet e romanit. Por ai, Gjergji nuk është thjesht bartës i enigmës  por ai zotëron intuitivitetin e trashëgimit duke ja marrë të atit këtë fshehtësi të madhe, fshehtësi që turqit e kishin pësuar në kurriz të tyre e që nuk e kuptonin nga vinte Ai ,fantazma ,që pasi vriste me qindra ushtarë turq, zhdukej misteriozisht. E si mund ta quanin turqit këtë njeri!?  Këtë njeri , Gjonin-vrasës  të  shpirtrave- dhe jo vetëm të trupit! Ai ishte demoni i tyre dhe atij i ruheshin   më shumë se djallit. Marrja e trupit është thjeshtë vrasje në ushtri , ndërsa marrja e shpirtit është punë që ka të bëjë jo me njerëzit e vdekshëm. Por me dekada Gjoni po kërkohej nga komandantët turq  po nuk gjendej, mbasi Gjoni ishte tërhequr nga “marrja e shpirtrave “ të pushtuesve. Nga ky moment që zhduket Gjoni si vrarës i shpirtrave të turqve , këta te fundit i vihen sistemit policor investigues nëpërmjet një Aleksandri që u shërbente turqve.

Romani ,në këtë etapë shkëputet nga të gjitha emërtimet e modës së sotme që qarkullojnë  pasarelave e vitrinave të librit televiziv si në Shqipëri ashtu dhe në Itali. Nuk kemi të bëjmë me trilerin e trendit e as me fiktion-in e modës. Është thjesht një roman i ndërtuar nga shpirti  i pavrarë nga formulat e modës letrareske  në atmosfera metroplolitane të Italisë. Ky roman nuk e ka një plan përgatitor- përfundimtar   si  ndoshta  disa   plane të autoreve femra që s’po kam për zemër ti përmend, ndonëse librat e tyre mbushin të gjithë raftet e librarive dhe të koshave në dalje të supermerkatove. Erjon Muça  është një autor i ri që ngazëllohet nga poezitë brilante të Oskar Walldit , poezi që i ka njohur në sistemin monist, e duke qenë kështu ndjekës i principeve të lirisë së këtij poeti ai arrin të kompozojë romanin sipas principeve të lirisë. Edhe pse është një punë e madhe romani me karakter historik , Erjon Muça inspirohet dhe nga Properci që thotë; ”Në punët e mëdha mjafton vetëm  të dëshirosh”(in magnis voluisse sat est).

Erjon Muça  duke sjellë pa ndërprerje tabllo të jetës shqiptare të viteve të pushtimit turk , na fut njëkohësisht në botë të panjohura  apo shumë pak të ndeshura në historinë artistike shqiptare apo dhe të huaj. Mënyra e ndërtimit të subjekteve me ndërprerje për mendimin tim ja shton bukurinë romanit duke tejkaluar format arkaike të modeleve të shumë vendeve Evropiane edhe të dy shekujve të fundit.

Kjo mënyrë krijimi dhe vendosjesh tablosh, njerëzish , ngjarjesh në formë abstraksioni veç se e zbukuron linjën e leximit,duke e bërë të larmishme atë çka lexuesi kalon nëpër duar. Tek shkruan me guxim për Dyrrahun e dashur për të gjithë durrsakët, mendja më shkon menjëherë te libri i vetmuar i kroatit  Milan Shuflai, romani “Konstandin Balsha” ku flitet për jetën e  Durrësit në shekullin e 12-të dhe 13-të.

Mjeshtëria  e futjes së ngjarjeve të kompleksit real – ireal në shumicën e faqeve të romanit duket se ngjet  me atë të realizmit magjik të plakut Gabriel Garsia Markes, por në një natyrë krejt të kundërt me atë të amerikano-jugorëve. Vetëm mjeshtëria mbetet e  tillë pa asnjë shenjë tipike ndikimi e as një lloj përputhje qoftë dhe e rastit.

Gjithashtu    nuk është e rastit  ngjarja me nobelistin  e  vitit 2012 në fushën e letërsisë .Vepra e  kinezit  Ma Yan u cilësua nga Akademia Suedeze “si punë me realizëm prej iluzionisti që bashkon tregimet popullore, historinë  dhe bashkëkohoren.”

Erjon Muça  përdor efektin sugjestionues, telepatik dhe pse jo dhe aspekte të disa lloj magjie. Gjatë leximit të skenave ku tregohet se si priten kokat e turqve nga lëvizjet e zhdërrvjellta të protagonistit Gjergj, por më parë dhe të atit të tij , Gjon, mendja më shkonte te filmat japonezë me heronj shpatash , te ninxhat e tyre dhe te samurajt . As që pritja ti gjeja ashtu stampë të mirëfilltë ,(por jo stampë letrare )  në librin e Erjonit,  por në kapitullin e dytë gjej pikërisht skena të luftimeve të ninxhave  me magjistarë të shpatës. Pasi i lexon këto pasarele që vërtëtojnë “magjinë” e letërsisë së Erjon Muçës, me njëherë të kujtohet Skënderbeu.

Pa dashur të hyj në komente të tepërta ,po citoj një fragment  nga libri im “Tjetër lloj” ku flas për herë të parë mbi problemet e luftës së Skënderbeut  në kushte të papara gjatë  komentimit të një studimi të Moikom Zeqos për figurën e Skënderbeut:

“Në rastin e dytë, Moikom Zeqo ka trajtuar artin luftarak të Skënderbeut sipas teoricienit  kinez Sun Xu , në një nga studimet e tij…”

Edhe në librin  “Skënderbeu, një hero modern” të italianit  Xhovani Falcione, trajtohen 36 raste të zbatimit të tezave  të Sun Zu –së , për luftën guerrile në kushtet e terrenit të thepisur.

Pra kemi të bëjmë me telepati apo me iluzionizëm në veprën romaneske të Erjon Muçës?!

Është i rëndësishme fakti që gjatë sipërmarrjes së shkrimit të një romani historik duhet të dalësh nga klishetë bajate të stërpërdorura dhe keqpërdorura. Kështu,  romani  do të ketë  destinacion  harresën me anekset e saj dhe fenomenin e stokut. Por kur romani  ka marrë përsipër jo vetëm ëmbëlsinë e ngjarjes por dhe disa forma jo normale se si ato ndodhin , do kuptojmë se aty do gjejmë dhe magjinë dhe këngën e eposit  të ndërthurur me ligjet reale të  kanunit të Lekës, përzier me magjinë e prerjes së kokave të turqve me një të goditur shpate, këngët e vallet në luginat plot lule të stinës, ujin gurgullues të lumit që sjell fjalët e spiunëve që i shërbejnë turqve e kështu me radhë.

Figura e Gjergjit me të gjitha dhuntitë që ka , përbën një risi në prozën shqiptare sepse duke qenë i dhënë plotësisht si personazh , ai vjen e rritet gjatë romanit ; me kalimin e faqeve lexuesi herë ndeshet me një Robin Hud, herë ndeshet me një Til  Ulenshpingel e herë, herë me trimat e Bjeshkëve.

Krijimi i figurës së Gjergjit  padyshim është i pashkëputur nga figura e të atit Gjon si dhe të vëllezërve të tij. Jo vetëm kaq, por dhe kushërinjtë, miqtë në fshatra e në qytete janë figura lëvizëse në skenat e teatrit të Erjon Muçës dhe të gjithë së bashku realizojnë skenat masive që vinë në të ardhmen. Mund të duket si detaj i vogël, ndoshta për tu anashkaluar ,  lokanda , vendi ku fshatarët pinin ndonjë kafe apo një gotë verë të kuqe. Si në asnjë prozë shqiptare nuk jepet kaq gjallë jeta e fshatarëve të atëhershëm në ato thellina. Lokanda  përbën një nyje jo vetëm për romanin por dhe për intensitetin e lexuesit,sepse është dhënë me shumë dashuri dhe intimitet.

Për tu rikthyer  në një nga variacionet që ky roman na sjell , do të  përforcoja faktin e mbijetesës së shqiptarëve ndër shekuj. Këtë lloj mbijetese virtualisht e kemi ndjerë në balada e filma të ndryshëm, në libra historie brenda kallëpit akademik apo  dhe në këngët margaritar të arbëreshëve, arvanitasve etj.

Novacioni i Erjon Muçës në romanin “Vrasësi i shpirtrave” në drejtimin e mësipërm ,është ai i saktësisë së rrjedhshmërisë  së jetës duke i qëndruar konsegent deri në fund të romanit, si për tu thënë lexuesve se jeta vazhdon e ku Gjergji , tashmë baba, i thotë djalit të tij të vogël e që i kishte vënë emrin e të atit, Gjon:

“Ti ke nderin të jetosh në fshatin që mban emrin e atij, që armiqve nuk u merrte vetëm jetën.Ti ke nderin dhe detyrimin, ta mbash lart emrin e atij, që armiqve u vriste shpirtrat.”

Asnjë ndërprerje nuk ka ndodhur në karakteret  e në  historitë e shqiptarëve. Arti i luftës i shqiptarëve është gati proverbial. Erjoni na e sjell këtë art në gjithë puritanizmin e tij dhe jo vetëm artistikisht, por të bazuar dhe në analet e historisë. Kështu autori Italian Paolo Petta, në librin e tij “Stradiotët, ushtarë shqiptarë në Itali”, shkruan se  në mijëra vjet , stradiotët shqiptarë kanë luftuar  si trima e kalorës të aftë e që prej tyre ka dalë një papë dhe një revolucionar i shkëlqyer si Antonio Gramshi.

Në historinë e luftërave moderne të shekullit të 17-të në Evropë lulëzonte strategu dhe teoricieni i kalorësisë së lehtë Gjergj Basta, i cili  ishte me origjinë nga fshati Nivicë Bubar i Bregdetit të Poshtëm të Sarandës. Nuk është përsëri e rastit që ai ishte shqiptar dhe që gjyshi i  tij Andrea kishte qenë bashkëluftëtar i Skënderbeut e që  përfaqësonte familjen fisnike të Bastajve!

Nëse autori tek krijon personazhe të tillë origjinalë si Gjergji dhe i ati i tij duke i  shpalosur ata si fitimtarë të  përhershëm, ai , besoj se nuk bazohet aq fort te Davidi i Biblës që rrëzoi Goliathin se sa tek hipoteza e Talesit që thotë se “tek çdo njeri ka diçka hyjnore”.

Ja përse unë e vlerësoj romanin “Vrasësi i shpirtrave” të Erjon Muçës , si roman origjinal, si një prurje e ndritshme mbi disa skena të errësuara të teatrit shqiptar të viteve e të shekujve të ndryshëm. Shpesh ato që nuk i bëjnë historianët të motivuar nga arsye nga më të ndryshmet, i bëjnë shkrimtarët, të cilët jo vetëm shkundin pluhurin e perdeve të mbyllura të teatrit të historisë shqiptare.

Fatmir Minguli

 

MURAT GECAJ: “PETRO NINI LUARASIN” E PRESIN ME FLAMUJ, NË PRISHTINË…

 

“PETRO NINI  LUARASIN” E PRESIN ME FLAMUJ, NË PRISHTINË…

-Dhurohen mbi 200 libra, kushtuar atij, për shkollat e Kosovës-

Nga: MURAT  GECAJ

1.

Nuk ishte hera e parë, që në ditën e djeshme e bëja udhën për në Kosovë e në Prishtinë. Kisha shkuar atje edhe pas mbarimit të luftës dhe çlirimit të saj, nga pushtuesit barbarë serbë. Atëherë, ajo ishte e shkatërruar, se kishte përjetuar humbje shumë të mëdha në njerëz, materiale etj. Por liria kërkonte sakrifica dhe ato ajo i përballoi me qendresë të pashoqe dhe fitoi. Për ato fakte tragjike, por dhe heroike, shkrova e publikova librin “Si e pashë unë Kosovën” (Tiranë, 2000). Ndërsa në udhëtimet e mëpastajme e kam parë me gëzim të natyrshëm atë vend të lirë, që ripërtërihej dhe përparonte pa ndërprerje. Pastaj, erdhi plotësimi i një ëndrre e shprese shumëvjeçare: Kosova u shpall  Republikë, e pavarur e demokratike.

Dhe ja, vetëm pas një muaji, kur kaluam përmes Prizrenit e arritëm në Shkup, tani ndodhemi përsëri në këtë tokë të bekuar dhe të mbushur plot me flamuj, kombëtarë e shtetërorë, por dhe të BE-së e SHBA-ve. Se, ashtu si Shqipëria, trojet tjera amtare e diaspora, Kosova është në festë. Ajo po e pret me gëzim  të patreguar shpalljen e Pavarësisë dhe krijimin e shtetit të parë shqiptar. Kjo gjë na bie kudo në sy, kur kalojmë pranë maleve të Sharrit, në Carralevë, Shtimje, Malishevë ose Lipjan etj.

Në Prishtinë gjejmë po atë mjedis festiv, që e lamë para disa orëve në Tiranë e gjatë tërë udhës, në Kamzë, Fushë-Krujë, Milot, Mirditë e Kukës, duke përshkuar “Udhën e Kombit”. Për vizitën tonë këtu kanë dijeni në Bibliotekën Qendrore, ku na presin me përzemërsi kolegët, drejtorë të dy bibliotekave, Sali Bashota e Munish Hyseni. Pasi çlodhemi pak e pijmë nga një kafe, hyjmë në sallën e mbledhjeve. Aty takohemi me kryetarin e Komunës së Prishtinës, Isa  Mustafën dhe drejtoreshën e kulturës, rinisë e sporteve, Vlora Dumoshin, e cila është koordinatore e kësaj veprimtarie. Pastaj përshëndetemi me mjaft kolegë e miq të njohur, si me Akademikët Pajazit Nushi e Ramiz Këlmendi, prof. Shefkije Islamaj, publicistin e poetin Vezir Ukaj, piktorin Agim Krasniqi, shkrimtarin Adem Zaplluzha, poetin Izet Abdyli e të tjerë. Në mes tyre, ka mjaft drejtues të shkollave e punonjës të arsimit, kulturës e shkencës, nga media e shkruar dhe ajo elektronike.


Nga e majta: Prof.Alfred Uçi e M.Gecaj, para Bibliotekës Qendrore…

2.

Bashkë me prof. Alfred Uçi-Akademik, do të paraqesim para lexuesve dhe personaliteteve të arsimit, kulturës e shkencës librin e ri kushtuar martirit të shkollës shqipe, Petro Nini Luarasi (1865-1911), “Mësues i Popullit”. I pari e merr fjalën M.Hyseni, i cili, ndër të tjera, thotë se ky tubim përkujtimor e festiv organizohet për veprën  e re të Akademikut A.Uçi, të cilën ky ia ka kushtuar, me dashuri e profesionalizëm, atdhetarit e personalitetit të shquar të Rilindjes sonë Kombëtare, Petro N.Luarasit. Më tej shton se, “Thënia e tij lapidare: Edhe 99 herë të rrëzohemi, përsëri duhet të ngrihemi”, shërbeu si testament i qendresës, mbijetesës dhe pavarësimit e zhvillimit të shkollës e arsimit shqip, në të gjitha hapësirat shqiptare, të cilat përjetuan pushtime e luftëra, për liri e pavarësi”.

Prof. Alfred Uçi, duke treguar shkurt përmbajtjen e këtij libri, ndalet në përpjekjet e parreshtura të rilindësve tanë, ndër të cilët ishte i palodhuri e martiri i shkollë shqipe, Petro N.Luarasi, gjysh i tij. Përveç ndihmesës, që ai dha për hapjen e funksionimin e shkollave shqipe, në krahinën e tij të Kolonjës, u dallua edhe në drejtimin e shkollës së parë kombëtare të Korçës, ku drejtor i parë kishte qenë Pandeli Sotiri. Gjithshtu, folësi tregon se në këtë vepër janë publikuar disa shkrime të Petro Ninit, si dhe dëshmi e dokumente të tjerë arkivorë, kujtime të bashkëkohësve, nga shtypi i atyre viteve dhe i mëvonshëm etj. Në fund, ai u tregon të pranishmëve se kishim sjellë me vete mbi 200 libra kushtuar Petro N.Luarasit, dhuratë për shkollat shqipe të Kosovës. (Disa libra i lamë aty dhuratë edhe për shkollat e Kosovës Lindore-Preshava). Kjo është diçka simbolike, në këtë prag të festimeve për 100-vjetorin e krijimit të shtetit të parë shqiptar.


Pamje nga salla, ku u zhvillua veprimtaria…

Ndërsa prof. M.Gecaj flet për udhën e gjatë e të vështirë të krijimit dhe funksionimit të shkollave shqipe gjatë këtij 100-vjeçari, si në Shqipëri, Kosovë, Maqedoni, Mali i Zi, Çamëri e diasporë. Që nga 7 marsi i vitit 1887, kur u hap shkolla e parë në Korçë, u deshën shumë mund, dituri e sakrifica të panumërta, që shkolla në gjuhën tonë amtare të mbijetonte e te zhvillohej. Më tej, pas, posaçërisht, ndalet në rrethanat e çeljes së shkollës së Prizrenit (më 1 maj 1889), e cila ishte dhe e para në Kosovë, me mësues Mati Logorecin e Lazër Lumezin. Një rëndësi të veçantë i kushton dhe tregon me fakte punën e Dikastërit të Arsimit, në Qeverinë e Vlorës, pas 28 Nëntorit 1912. Ai drejtohej nga Luigj Gurakuqi dhe pranë kishte delegatin e Koszovës në Kubend,  pejanin Sali Gjukë Dukagjni, tani “Mësues i Popullit”. Bashkë me mjaft kolegë të tjerë, ata iu përkushtuan hapjes dhe funksionimit të shkollave në gjuhën amtare në katër qarqet e Shqipërisë së asaj kohe. Në vazhdim, folësi nënvizon ndihmesën e mësuesve, të cilët shkuan nga Shqipëria, në Kosovë, në vitet 1041-1945. Po kështu, u ndal në përpjekjet e parreshtura për shkollën shqipe, nën regjimin serb dhe për zhvillimin e saj në udhën demokratrike, pas vitit 1999, kur vendi u çlirua një herë e përgjithmonë.

Kryetari i Komunës së Prishtinës,  Isa  Mustafa e uron prof. A.Uçi për veprën e re, kushtuar Petro Nini Luarasit dhe paraqitjen e përmbajtjes së saj para auditorit, si dhe prof. M.Gecajn për pasqyrimin, në fjalën e tij, të udhës nëpër të cilën ka kaluar shkolla shqipe, në të gjitha trojet tona amtare, deri në ditët e sotme.

Në vazhdim, Prof. A.Uçi e prof. M.Gecaj u dhurojnë libra të tyre, me nënshkrim, disa pjesëmarrësve në këtë veprimtari, mbresëlënëse e të paharruar.

3.

Në mbyllje të këtyre pak radhëve, kërkoj mirëkuptimin e lexuesve, se do të tregoj diçka, që më bëri përshtypje, por që nuk lidhet direkt me veprimtarinë e mësipërme. Kur po hanim drekë, në Prishtinë, aty pranë nesh ishin tre të moshuar. Njëri nga ata, që më pas më tregon se ishte nga Peja dhe quhet Mit’hat Begolli, ngrihet nga karrikja, më përshëndet dhe e vë gishtin e tij tregues në gjokshin tim. Aty e kisha vendosur simbolin e Flamurit tonë Kombëtar. “Qenka shumë i bukur!”,-u shpreh ai… E kuptoj se dëshiron që edhe ai ta ketë një të tillë, në këto ditë feste. Sakaq, e heq nga xhaketa dhe ia jap atij, duke i  thënë se një simbol të tillë, pra të Flamurit tonë, do ta marr përsëri në Tiranë. E kundershton pak veprimin tim miqësor dhe më përqafon me dashuri e më falenderon nga zemra. Kështu, ne ndahemi si dy miq të vjetër, të njohur kohë më parë.

…Largohemi nga Prishtina, të mbushur plot kënaqësi dhe me ndjenja të bukura, shkaktuar nga tërë mjedisi i mrekullueshëm festiv, në prag të 100-vjetorit të Pavarësisë. Këtë gjë ne e pamë kudo, pra jo vetëm në kryeqytetin e Kosovës, por dhe në qytete e fshatra të saj.

Tiranë, 23 nëntor 2012

 

 


Faqe 26 nga 61

Tidningen-Gazeta

Vem är Online?

Kemi 20 vizitorë n'linjë

Besökare

Shikimet e përmbajtjes : 1135301
SocialTwist Tell-a-Friend

Newsflash

Bajrami në minutën e 73-të, me golin e tij ia siguroi fitoren Elfsborgut nga Suedia me rezultat 2:1 kundër Bragës në Portugali.

Nuk ka shaka me futbollistin Emir Bajramin. Ai dha një flakaresh të fortë skuadrës së njohur portugeze, Bragës në Bragë, duke i mundur me golin e tij. Bajrami në minutën e 73-të, me golin e tij ia siguroi fitoren Elfsborgut nga Suedia me rezultat 2:1 kundër Bragës, në ndeshjen e parë të rrethit të tretë të Europa Leagua. Bajrami i ndezi motorët e tij në momentet e duhura dhe dëshmoi super-talentin e tij. Një futbollist që po e shkruan historinë e tij dhe që dalëngadalë po dridh edhe skuadrat të njohura evropiane.

Lexo ma...